🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:15:21 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

हि (हि)

स्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 05.0012
धात्वर्थ: गतौ वृद्धौ च — जाना, बढ़ना (to go,to grow)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमहिनोतिहिनुतःहिन्वन्ति
मध्यमहिनोषिहिनुथःहिनुथ
उत्तमहिनोमिहिनुवः / हिन्वःहिनुमः / हिन्मः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमहिनुतात् / हिनुताद् / हिनोतुहिनुताम्हिन्वन्तु
मध्यमहिनु / हिनुतात् / हिनुताद्हिनुतम्हिनुत
उत्तमहिनवानिहिनवावहिनवाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअहिनोत् / अहिनोद्अहिनुताम्अहिन्वन्
मध्यमअहिनोःअहिनुतम्अहिनुत
उत्तमअहिनवम्अहिनुव / अहिन्वअहिनुम / अहिन्म

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमहिनुयात् / हिनुयाद्हिनुयाताम्हिनुयुः
मध्यमहिनुयाःहिनुयातम्हिनुयात
उत्तमहिनुयाम्हिनुयावहिनुयाम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमहेष्यतिहेष्यतःहेष्यन्ति
मध्यमहेष्यसिहेष्यथःहेष्यथ
उत्तमहेष्यामिहेष्यावःहेष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमहेताहेतारौहेतारः
मध्यमहेतासिहेतास्थःहेतास्थ
उत्तमहेतास्मिहेतास्वःहेतास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमजिघायजिघ्यतुःजिघ्युः
मध्यमजिघयिथ / जिघेथजिघ्यथुःजिघ्य
उत्तमजिघय / जिघायजिघ्यिवजिघ्यिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअहैषीत् / अहैषीद्अहैष्टाम्अहैषुः
मध्यमअहैषीःअहैष्टम्अहैष्ट
उत्तमअहैषम्अहैष्वअहैष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमहीयात् / हीयाद्हीयास्ताम्हीयासुः
मध्यमहीयाःहीयास्तम्हीयास्त
उत्तमहीयासम्हीयास्वहीयास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअहेष्यत् / अहेष्यद्अहेष्यताम्अहेष्यन्
मध्यमअहेष्यःअहेष्यतम्अहेष्यत
उत्तमअहेष्यम्अहेष्यावअहेष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें