🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:13:50 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

आप् (आपॢँ)

स्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 05.0016
धात्वर्थ: व्याप्तौ — व्याप्त होना, व्यापना (to obtain,to pervade,to occupy,to reach, to get)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआप्नोतिआप्नुतःआप्नुवन्ति
मध्यमआप्नोषिआप्नुथःआप्नुथ
उत्तमआप्नोमिआप्नुवःआप्नुमः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआप्नुतात् / आप्नुताद् / आप्नोतुआप्नुताम्आप्नुवन्तु
मध्यमआप्नुतात् / आप्नुताद् / आप्नुहिआप्नुतम्आप्नुत
उत्तमआप्नवानिआप्नवावआप्नवाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआप्नोत् / आप्नोद्आप्नुताम्आप्नुवन्
मध्यमआप्नोःआप्नुतम्आप्नुत
उत्तमआप्नवम्आप्नुवआप्नुम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआप्नुयात् / आप्नुयाद्आप्नुयाताम्आप्नुयुः
मध्यमआप्नुयाःआप्नुयातम्आप्नुयात
उत्तमआप्नुयाम्आप्नुयावआप्नुयाम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआप्स्यतिआप्स्यतःआप्स्यन्ति
मध्यमआप्स्यसिआप्स्यथःआप्स्यथ
उत्तमआप्स्यामिआप्स्यावःआप्स्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआप्ताआप्तारौआप्तारः
मध्यमआप्तासिआप्तास्थःआप्तास्थ
उत्तमआप्तास्मिआप्तास्वःआप्तास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआपआपतुःआपुः
मध्यमआपिथआपथुःआप
उत्तमआपआपिवआपिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआपत् / आपद्आपताम्आपन्
मध्यमआपःआपतम्आपत
उत्तमआपम्आपावआपाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआप्यात् / आप्याद्आप्यास्ताम्आप्यासुः
मध्यमआप्याःआप्यास्तम्आप्यास्त
उत्तमआप्यासम्आप्यास्वआप्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआप्स्यत् / आप्स्यद्आप्स्यताम्आप्स्यन्
मध्यमआप्स्यःआप्स्यतम्आप्स्यत
उत्तमआप्स्यम्आप्स्यावआप्स्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें