२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
जभ् (जभँ)
भ्वादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 01.0150
धात्वर्थ: गात्रविनामे — जम्हाई लेना (to yawn,to gape)
कर्तरि — परस्मैपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जभति जभतः जभन्ति मध्यम जभसि जभथः जभथ उत्तम जभामि जभावः जभामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जभतात् / जभताद् / जभतु जभताम् जभन्तु मध्यम जभ / जभतात् / जभताद् जभतम् जभत उत्तम जभानि जभाव जभाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अजभत् / अजभद् अजभताम् अजभन् मध्यम अजभः अजभतम् अजभत उत्तम अजभम् अजभाव अजभाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जभेत् / जभेद् जभेताम् जभेयुः मध्यम जभेः जभेतम् जभेत उत्तम जभेयम् जभेव जभेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जभिष्यति जभिष्यतः जभिष्यन्ति मध्यम जभिष्यसि जभिष्यथः जभिष्यथ उत्तम जभिष्यामि जभिष्यावः जभिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जभिता जभितारौ जभितारः मध्यम जभितासि जभितास्थः जभितास्थ उत्तम जभितास्मि जभितास्वः जभितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जजाभ जेभतुः जेभुः मध्यम जेभिथ जेभथुः जेभ उत्तम जजभ / जजाभ जेभिव जेभिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अजभीत् / अजभीद् / अजाभीत् / अजाभीद् अजभिष्टाम् / अजाभिष्टाम् अजभिषुः / अजाभिषुः मध्यम अजभीः / अजाभीः अजभिष्टम् / अजाभिष्टम् अजभिष्ट / अजाभिष्ट उत्तम अजभिषम् / अजाभिषम् अजभिष्व / अजाभिष्व अजभिष्म / अजाभिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जभ्यात् / जभ्याद् जभ्यास्ताम् जभ्यासुः मध्यम जभ्याः जभ्यास्तम् जभ्यास्त उत्तम जभ्यासम् जभ्यास्व जभ्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अजभिष्यत् / अजभिष्यद् अजभिष्यताम् अजभिष्यन् मध्यम अजभिष्यः अजभिष्यतम् अजभिष्यत उत्तम अजभिष्यम् अजभिष्याव अजभिष्याम
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जभ्यते जभ्येते जभ्यन्ते मध्यम जभ्यसे जभ्येथे जभ्यध्वे उत्तम जभ्ये जभ्यावहे जभ्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जभ्यताम् जभ्येताम् जभ्यन्ताम् मध्यम जभ्यस्व जभ्येथाम् जभ्यध्वम् उत्तम जभ्यै जभ्यावहै जभ्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अजभ्यत अजभ्येताम् अजभ्यन्त मध्यम अजभ्यथाः अजभ्येथाम् अजभ्यध्वम् उत्तम अजभ्ये अजभ्यावहि अजभ्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जभ्येत जभ्येयाताम् जभ्येरन् मध्यम जभ्येथाः जभ्येयाथाम् जभ्येध्वम् उत्तम जभ्येय जभ्येवहि जभ्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जभिष्यते जभिष्येते जभिष्यन्ते मध्यम जभिष्यसे जभिष्येथे जभिष्यध्वे उत्तम जभिष्ये जभिष्यावहे जभिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त जभन — — जभनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त जाभक जाभकः जाभिका जाभकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त जभितृ जभिता जभित्री जभितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त जभ्य जभ्यः जभ्या जभ्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) जभितव्य जभितव्यः जभितव्या जभितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त जभनीय जभनीयः जभनीया जभनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) जभित जभितः जभिता जभितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) जभितवत् जभितवान् जभितवती जभितवत् / जभितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) जभत् जभन् जभन्ती जभत् / जभद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त जभिष्यत् जभिष्यन् जभिष्यती / जभिष्यन्ती जभिष्यत् / जभिष्यद्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) जभित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रजभ्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) जभितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय जाभम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त जाभ जाभः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त जब्धि — जब्धिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त जेभिवस् जेभिवान् जेभुषी जेभिवत् / जेभिवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।