🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 07:35:50 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

बिल् (बिलँ)

तुदादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 06.0086
धात्वर्थ: भेदने — भेदन करना, छेद करना (to break,to split,to divide)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबिलतिबिलतःबिलन्ति
मध्यमबिलसिबिलथःबिलथ
उत्तमबिलामिबिलावःबिलामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबिलतात् / बिलताद् / बिलतुबिलताम्बिलन्तु
मध्यमबिल / बिलतात् / बिलताद्बिलतम्बिलत
उत्तमबिलानिबिलावबिलाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअबिलत् / अबिलद्अबिलताम्अबिलन्
मध्यमअबिलःअबिलतम्अबिलत
उत्तमअबिलम्अबिलावअबिलाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबिलेत् / बिलेद्बिलेताम्बिलेयुः
मध्यमबिलेःबिलेतम्बिलेत
उत्तमबिलेयम्बिलेवबिलेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबेलिष्यतिबेलिष्यतःबेलिष्यन्ति
मध्यमबेलिष्यसिबेलिष्यथःबेलिष्यथ
उत्तमबेलिष्यामिबेलिष्यावःबेलिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबेलिताबेलितारौबेलितारः
मध्यमबेलितासिबेलितास्थःबेलितास्थ
उत्तमबेलितास्मिबेलितास्वःबेलितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबिबेलबिबिलतुःबिबिलुः
मध्यमबिबेलिथबिबिलथुःबिबिल
उत्तमबिबेलबिबिलिवबिबिलिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअबेलीत् / अबेलीद्अबेलिष्टाम्अबेलिषुः
मध्यमअबेलीःअबेलिष्टम्अबेलिष्ट
उत्तमअबेलिषम्अबेलिष्वअबेलिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबिल्यात् / बिल्याद्बिल्यास्ताम्बिल्यासुः
मध्यमबिल्याःबिल्यास्तम्बिल्यास्त
उत्तमबिल्यासम्बिल्यास्वबिल्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअबेलिष्यत् / अबेलिष्यद्अबेलिष्यताम्अबेलिष्यन्
मध्यमअबेलिष्यःअबेलिष्यतम्अबेलिष्यत
उत्तमअबेलिष्यम्अबेलिष्यावअबेलिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें