🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:35:04 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

तुड् (तुडँ)

तुदादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 06.0116
धात्वर्थ: तोडने — तोड़ना, कतरना, दुःख देना (to split,to cut, to to hurt)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतुडतितुडतःतुडन्ति
मध्यमतुडसितुडथःतुडथ
उत्तमतुडामितुडावःतुडामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतुडतात् / तुडताद् / तुडतुतुडताम्तुडन्तु
मध्यमतुड / तुडतात् / तुडताद्तुडतम्तुडत
उत्तमतुडानितुडावतुडाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअतुडत् / अतुडद्अतुडताम्अतुडन्
मध्यमअतुडःअतुडतम्अतुडत
उत्तमअतुडम्अतुडावअतुडाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतुडेत् / तुडेद्तुडेताम्तुडेयुः
मध्यमतुडेःतुडेतम्तुडेत
उत्तमतुडेयम्तुडेवतुडेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतुडिष्यतितुडिष्यतःतुडिष्यन्ति
मध्यमतुडिष्यसितुडिष्यथःतुडिष्यथ
उत्तमतुडिष्यामितुडिष्यावःतुडिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतुडितातुडितारौतुडितारः
मध्यमतुडितासितुडितास्थःतुडितास्थ
उत्तमतुडितास्मितुडितास्वःतुडितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतुतोडतुतुडतुःतुतुडुः
मध्यमतुतुडिथतुतुडथुःतुतुड
उत्तमतुतुड / तुतोडतुतुडिवतुतुडिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअतुडीत् / अतुडीद्अतुडिष्टाम्अतुडिषुः
मध्यमअतुडीःअतुडिष्टम्अतुडिष्ट
उत्तमअतुडिषम्अतुडिष्वअतुडिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतुड्यात् / तुड्याद्तुड्यास्ताम्तुड्यासुः
मध्यमतुड्याःतुड्यास्तम्तुड्यास्त
उत्तमतुड्यासम्तुड्यास्वतुड्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअतुडिष्यत् / अतुडिष्यद्अतुडिष्यताम्अतुडिष्यन्
मध्यमअतुडिष्यःअतुडिष्यतम्अतुडिष्यत
उत्तमअतुडिष्यम्अतुडिष्यावअतुडिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें