🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:35:20 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

सृज् (सृजँ)

तुदादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 06.0150
धात्वर्थ: विसर्गे — रचना करना, बनाना (to create, to generate, to produce)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमसृजतिसृजतःसृजन्ति
मध्यमसृजसिसृजथःसृजथ
उत्तमसृजामिसृजावःसृजामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमसृजतात् / सृजताद् / सृजतुसृजताम्सृजन्तु
मध्यमसृज / सृजतात् / सृजताद्सृजतम्सृजत
उत्तमसृजानिसृजावसृजाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअसृजत् / असृजद्असृजताम्असृजन्
मध्यमअसृजःअसृजतम्असृजत
उत्तमअसृजम्असृजावअसृजाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमसृजेत् / सृजेद्सृजेताम्सृजेयुः
मध्यमसृजेःसृजेतम्सृजेत
उत्तमसृजेयम्सृजेवसृजेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमस्रक्ष्यतिस्रक्ष्यतःस्रक्ष्यन्ति
मध्यमस्रक्ष्यसिस्रक्ष्यथःस्रक्ष्यथ
उत्तमस्रक्ष्यामिस्रक्ष्यावःस्रक्ष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमस्रष्टास्रष्टारौस्रष्टारः
मध्यमस्रष्टासिस्रष्टास्थःस्रष्टास्थ
उत्तमस्रष्टास्मिस्रष्टास्वःस्रष्टास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमससर्जससृजतुःससृजुः
मध्यमससर्जिथ / सस्रष्ठससृजथुःससृज
उत्तमससर्जससृजिवससृजिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअस्राक्षीत् / अस्राक्षीद्अस्राष्टाम्अस्राक्षुः
मध्यमअस्राक्षीःअस्राष्टम्अस्राष्ट
उत्तमअस्राक्षम्अस्राक्ष्वअस्राक्ष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमसृज्यात् / सृज्याद्सृज्यास्ताम्सृज्यासुः
मध्यमसृज्याःसृज्यास्तम्सृज्यास्त
उत्तमसृज्यासम्सृज्यास्वसृज्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअस्रक्ष्यत् / अस्रक्ष्यद्अस्रक्ष्यताम्अस्रक्ष्यन्
मध्यमअस्रक्ष्यःअस्रक्ष्यतम्अस्रक्ष्यत
उत्तमअस्रक्ष्यम्अस्रक्ष्यावअस्रक्ष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें