🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:33:12 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

पॄ (पॄ)

क्र्यादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 09.0022
धात्वर्थ: पालनपूरणयोः — पालन करना, पूर्ति करना, पूर्ण करना, भरना (to protect, to take care, to nurture, to complete, to fill, to fulfill)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपृणातिपृणीतःपृणन्ति
मध्यमपृणासिपृणीथःपृणीथ
उत्तमपृणामिपृणीवःपृणीमः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपृणातु / पृणीतात् / पृणीताद्पृणीताम्पृणन्तु
मध्यमपृणीतात् / पृणीताद् / पृणीहिपृणीतम्पृणीत
उत्तमपृणानिपृणावपृणाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपृणात् / अपृणाद्अपृणीताम्अपृणन्
मध्यमअपृणाःअपृणीतम्अपृणीत
उत्तमअपृणाम्अपृणीवअपृणीम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपृणीयात् / पृणीयाद्पृणीयाताम्पृणीयुः
मध्यमपृणीयाःपृणीयातम्पृणीयात
उत्तमपृणीयाम्पृणीयावपृणीयाम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपरिष्यति / परीष्यतिपरिष्यतः / परीष्यतःपरिष्यन्ति / परीष्यन्ति
मध्यमपरिष्यसि / परीष्यसिपरिष्यथः / परीष्यथःपरिष्यथ / परीष्यथ
उत्तमपरिष्यामि / परीष्यामिपरिष्यावः / परीष्यावःपरिष्यामः / परीष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपरिता / परीतापरितारौ / परीतारौपरितारः / परीतारः
मध्यमपरितासि / परीतासिपरितास्थः / परीतास्थःपरितास्थ / परीतास्थ
उत्तमपरितास्मि / परीतास्मिपरितास्वः / परीतास्वःपरितास्मः / परीतास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपपारपपरतुः / पप्रतुःपपरुः / पप्रुः
मध्यमपपरिथपपरथुः / पप्रथुःपपर / पप्र
उत्तमपपर / पपारपपरिव / पप्रिवपपरिम / पप्रिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपारीत् / अपारीद्अपारिष्टाम्अपारिषुः
मध्यमअपारीःअपारिष्टम्अपारिष्ट
उत्तमअपारिषम्अपारिष्वअपारिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपूर्यात् / पूर्याद्पूर्यास्ताम्पूर्यासुः
मध्यमपूर्याःपूर्यास्तम्पूर्यास्त
उत्तमपूर्यासम्पूर्यास्वपूर्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपरिष्यत् / अपरिष्यद् / अपरीष्यत् / अपरीष्यद्अपरिष्यताम् / अपरीष्यताम्अपरिष्यन् / अपरीष्यन्
मध्यमअपरिष्यः / अपरीष्यःअपरिष्यतम् / अपरीष्यतम्अपरिष्यत / अपरीष्यत
उत्तमअपरिष्यम् / अपरीष्यम्अपरिष्याव / अपरीष्यावअपरिष्याम / अपरीष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें