🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 07:35:49 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

री (री)

क्र्यादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 09.0035
धात्वर्थ: गतिरेषणयोः — जाना, शिशुप्राणी के समान पुकारना, पीड़ा करना, दुःख देना, मारना (to go, to howl, to kill, to destroy, to hurt)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरिणातिरिणीतःरिणन्ति
मध्यमरिणासिरिणीथःरिणीथ
उत्तमरिणामिरिणीवःरिणीमः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरिणातु / रिणीतात् / रिणीताद्रिणीताम्रिणन्तु
मध्यमरिणीतात् / रिणीताद् / रिणीहिरिणीतम्रिणीत
उत्तमरिणानिरिणावरिणाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअरिणात् / अरिणाद्अरिणीताम्अरिणन्
मध्यमअरिणाःअरिणीतम्अरिणीत
उत्तमअरिणाम्अरिणीवअरिणीम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरिणीयात् / रिणीयाद्रिणीयाताम्रिणीयुः
मध्यमरिणीयाःरिणीयातम्रिणीयात
उत्तमरिणीयाम्रिणीयावरिणीयाम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरेष्यतिरेष्यतःरेष्यन्ति
मध्यमरेष्यसिरेष्यथःरेष्यथ
उत्तमरेष्यामिरेष्यावःरेष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरेतारेतारौरेतारः
मध्यमरेतासिरेतास्थःरेतास्थ
उत्तमरेतास्मिरेतास्वःरेतास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरिरायरिर्यतुःरिर्युः
मध्यमरिरयिथ / रिरेथरिर्यथुःरिर्य
उत्तमरिरय / रिरायरिर्यिवरिर्यिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअरैषीत् / अरैषीद्अरैष्टाम्अरैषुः
मध्यमअरैषीःअरैष्टम्अरैष्ट
उत्तमअरैषम्अरैष्वअरैष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरीयात् / रीयाद्रीयास्ताम्रीयासुः
मध्यमरीयाःरीयास्तम्रीयास्त
उत्तमरीयासम्रीयास्वरीयास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअरेष्यत् / अरेष्यद्अरेष्यताम्अरेष्यन्
मध्यमअरेष्यःअरेष्यतम्अरेष्यत
उत्तमअरेष्यम्अरेष्यावअरेष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें