२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
चिन्त् (चितिँ)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0002
धात्वर्थ: स्मृत्याम् — चिन्तन करना, स्मरण करना, याद करना, चिन्ता करना (to contemplate,to think,to discuss,to remember, to worry)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तति / चिन्तयति चिन्ततः / चिन्तयतः चिन्तन्ति / चिन्तयन्ति मध्यम चिन्तयसि / चिन्तसि चिन्तथः / चिन्तयथः चिन्तथ / चिन्तयथ उत्तम चिन्तयामि / चिन्तामि चिन्तयावः / चिन्तावः चिन्तयामः / चिन्तामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्ततात् / चिन्तताद् / चिन्ततु / चिन्तयतात् / चिन्तयताद् / चिन्तयतु चिन्तताम् / चिन्तयताम् चिन्तन्तु / चिन्तयन्तु मध्यम चिन्त / चिन्ततात् / चिन्तताद् / चिन्तय / चिन्तयतात् / चिन्तयताद् चिन्ततम् / चिन्तयतम् चिन्तत / चिन्तयत उत्तम चिन्तयानि / चिन्तानि चिन्तयाव / चिन्ताव चिन्तयाम / चिन्ताम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचिन्तत् / अचिन्तद् / अचिन्तयत् / अचिन्तयद् अचिन्तताम् / अचिन्तयताम् अचिन्तन् / अचिन्तयन् मध्यम अचिन्तः / अचिन्तयः अचिन्ततम् / अचिन्तयतम् अचिन्तत / अचिन्तयत उत्तम अचिन्तम् / अचिन्तयम् अचिन्तयाव / अचिन्ताव अचिन्तयाम / अचिन्ताम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तयेत् / चिन्तयेद् / चिन्तेत् / चिन्तेद् चिन्तयेताम् / चिन्तेताम् चिन्तयेयुः / चिन्तेयुः मध्यम चिन्तयेः / चिन्तेः चिन्तयेतम् / चिन्तेतम् चिन्तयेत / चिन्तेत उत्तम चिन्तयेयम् / चिन्तेयम् चिन्तयेव / चिन्तेव चिन्तयेम / चिन्तेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तयिष्यति / चिन्तिष्यति चिन्तयिष्यतः / चिन्तिष्यतः चिन्तयिष्यन्ति / चिन्तिष्यन्ति मध्यम चिन्तयिष्यसि / चिन्तिष्यसि चिन्तयिष्यथः / चिन्तिष्यथः चिन्तयिष्यथ / चिन्तिष्यथ उत्तम चिन्तयिष्यामि / चिन्तिष्यामि चिन्तयिष्यावः / चिन्तिष्यावः चिन्तयिष्यामः / चिन्तिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तयिता / चिन्तिता चिन्तयितारौ / चिन्तितारौ चिन्तयितारः / चिन्तितारः मध्यम चिन्तयितासि / चिन्तितासि चिन्तयितास्थः / चिन्तितास्थः चिन्तयितास्थ / चिन्तितास्थ उत्तम चिन्तयितास्मि / चिन्तितास्मि चिन्तयितास्वः / चिन्तितास्वः चिन्तयितास्मः / चिन्तितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिचिन्त / चिन्तयाञ्चकार / चिन्तयामास / चिन्तयाम्बभूव चिचिन्ततुः / चिन्तयाञ्चक्रतुः / चिन्तयामासतुः / चिन्तयाम्बभूवतुः चिचिन्तुः / चिन्तयाञ्चक्रुः / चिन्तयामासुः / चिन्तयाम्बभूवुः मध्यम चिचिन्तिथ / चिन्तयाञ्चकर्थ / चिन्तयामासिथ / चिन्तयाम्बभूविथ चिचिन्तथुः / चिन्तयाञ्चक्रथुः / चिन्तयामासथुः / चिन्तयाम्बभूवथुः चिचिन्त / चिन्तयाञ्चक्र / चिन्तयामास / चिन्तयाम्बभूव उत्तम चिचिन्त / चिन्तयाञ्चकर / चिन्तयाञ्चकार / चिन्तयामास / चिन्तयाम्बभूव चिचिन्तिव / चिन्तयाञ्चकृव / चिन्तयामासिव / चिन्तयाम्बभूविव चिचिन्तिम / चिन्तयाञ्चकृम / चिन्तयामासिम / चिन्तयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचिचिन्तत् / अचिचिन्तद् / अचिन्तीत् / अचिन्तीद् अचिचिन्तताम् / अचिन्तिष्टाम् अचिचिन्तन् / अचिन्तिषुः मध्यम अचिचिन्तः / अचिन्तीः अचिचिन्ततम् / अचिन्तिष्टम् अचिचिन्तत / अचिन्तिष्ट उत्तम अचिचिन्तम् / अचिन्तिषम् अचिचिन्ताव / अचिन्तिष्व अचिचिन्ताम / अचिन्तिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्त्यात् / चिन्त्याद् चिन्त्यास्ताम् चिन्त्यासुः मध्यम चिन्त्याः चिन्त्यास्तम् चिन्त्यास्त उत्तम चिन्त्यासम् चिन्त्यास्व चिन्त्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचिन्तयिष्यत् / अचिन्तयिष्यद् / अचिन्तिष्यत् / अचिन्तिष्यद् अचिन्तयिष्यताम् / अचिन्तिष्यताम् अचिन्तयिष्यन् / अचिन्तिष्यन् मध्यम अचिन्तयिष्यः / अचिन्तिष्यः अचिन्तयिष्यतम् / अचिन्तिष्यतम् अचिन्तयिष्यत / अचिन्तिष्यत उत्तम अचिन्तयिष्यम् / अचिन्तिष्यम् अचिन्तयिष्याव / अचिन्तिष्याव अचिन्तयिष्याम / अचिन्तिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तयते चिन्तयेते चिन्तयन्ते मध्यम चिन्तयसे चिन्तयेथे चिन्तयध्वे उत्तम चिन्तये चिन्तयावहे चिन्तयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तयताम् चिन्तयेताम् चिन्तयन्ताम् मध्यम चिन्तयस्व चिन्तयेथाम् चिन्तयध्वम् उत्तम चिन्तयै चिन्तयावहै चिन्तयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचिन्तयत अचिन्तयेताम् अचिन्तयन्त मध्यम अचिन्तयथाः अचिन्तयेथाम् अचिन्तयध्वम् उत्तम अचिन्तये अचिन्तयावहि अचिन्तयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तयेत चिन्तयेयाताम् चिन्तयेरन् मध्यम चिन्तयेथाः चिन्तयेयाथाम् चिन्तयेध्वम् उत्तम चिन्तयेय चिन्तयेवहि चिन्तयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तयिष्यते चिन्तयिष्येते चिन्तयिष्यन्ते मध्यम चिन्तयिष्यसे चिन्तयिष्येथे चिन्तयिष्यध्वे उत्तम चिन्तयिष्ये चिन्तयिष्यावहे चिन्तयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तयिता चिन्तयितारौ चिन्तयितारः मध्यम चिन्तयितासे चिन्तयितासाथे चिन्तयिताध्वे उत्तम चिन्तयिताहे चिन्तयितास्वहे चिन्तयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तयाञ्चक्रे / चिन्तयामास / चिन्तयाम्बभूव चिन्तयाञ्चक्राते / चिन्तयामासतुः / चिन्तयाम्बभूवतुः चिन्तयाञ्चक्रिरे / चिन्तयामासुः / चिन्तयाम्बभूवुः मध्यम चिन्तयाञ्चकृषे / चिन्तयामासिथ / चिन्तयाम्बभूविथ चिन्तयाञ्चक्राथे / चिन्तयामासथुः / चिन्तयाम्बभूवथुः चिन्तयाञ्चकृढ्वे / चिन्तयामास / चिन्तयाम्बभूव उत्तम चिन्तयाञ्चक्रे / चिन्तयामास / चिन्तयाम्बभूव चिन्तयाञ्चकृवहे / चिन्तयामासिव / चिन्तयाम्बभूविव चिन्तयाञ्चकृमहे / चिन्तयामासिम / चिन्तयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचिचिन्तत अचिचिन्तेताम् अचिचिन्तन्त मध्यम अचिचिन्तथाः अचिचिन्तेथाम् अचिचिन्तध्वम् उत्तम अचिचिन्ते अचिचिन्तावहि अचिचिन्तामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तयिषीष्ट चिन्तयिषीयास्ताम् चिन्तयिषीरन् मध्यम चिन्तयिषीष्ठाः चिन्तयिषीयास्थाम् चिन्तयिषीढ्वम् / चिन्तयिषीध्वम् उत्तम चिन्तयिषीय चिन्तयिषीवहि चिन्तयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचिन्तयिष्यत अचिन्तयिष्येताम् अचिन्तयिष्यन्त मध्यम अचिन्तयिष्यथाः अचिन्तयिष्येथाम् अचिन्तयिष्यध्वम् उत्तम अचिन्तयिष्ये अचिन्तयिष्यावहि अचिन्तयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्त्यते चिन्त्येते चिन्त्यन्ते मध्यम चिन्त्यसे चिन्त्येथे चिन्त्यध्वे उत्तम चिन्त्ये चिन्त्यावहे चिन्त्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्त्यताम् चिन्त्येताम् चिन्त्यन्ताम् मध्यम चिन्त्यस्व चिन्त्येथाम् चिन्त्यध्वम् उत्तम चिन्त्यै चिन्त्यावहै चिन्त्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचिन्त्यत अचिन्त्येताम् अचिन्त्यन्त मध्यम अचिन्त्यथाः अचिन्त्येथाम् अचिन्त्यध्वम् उत्तम अचिन्त्ये अचिन्त्यावहि अचिन्त्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्त्येत चिन्त्येयाताम् चिन्त्येरन् मध्यम चिन्त्येथाः चिन्त्येयाथाम् चिन्त्येध्वम् उत्तम चिन्त्येय चिन्त्येवहि चिन्त्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चिन्तयिष्यते / चिन्तिष्यते चिन्तयिष्येते / चिन्तिष्येते चिन्तयिष्यन्ते / चिन्तिष्यन्ते मध्यम चिन्तयिष्यसे / चिन्तिष्यसे चिन्तयिष्येथे / चिन्तिष्येथे चिन्तयिष्यध्वे / चिन्तिष्यध्वे उत्तम चिन्तयिष्ये / चिन्तिष्ये चिन्तयिष्यावहे / चिन्तिष्यावहे चिन्तयिष्यामहे / चिन्तिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त चिन्तन — — चिन्तनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त चिन्तक चिन्तकः चिन्तिका चिन्तकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त चिन्तितृ चिन्तिता चिन्तित्री चिन्तितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त चिन्त्य चिन्त्यः चिन्त्या चिन्त्यम्
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त चिन्त्य चिन्त्यः चिन्त्या चिन्त्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) चिन्तितव्य चिन्तितव्यः चिन्तितव्या चिन्तितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त चिन्तनीय चिन्तनीयः चिन्तनीया चिन्तनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) चिन्तित चिन्तितः चिन्तिता चिन्तितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) चिन्तितवत् चिन्तितवान् चिन्तितवती चिन्तितवत् / चिन्तितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) चिन्तत् चिन्तन् चिन्तन्ती चिन्तत् / चिन्तद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त चिन्तिष्यत् चिन्तिष्यन् चिन्तिष्यती / चिन्तिष्यन्ती चिन्तिष्यत् / चिन्तिष्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) चिन्तयमान चिन्तयमानः चिन्तयमाना चिन्तयमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) चिन्तित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रचिन्त्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) चिन्तितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय चिन्तम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त चिन्त चिन्तः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त चिन्ति — चिन्तिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त चिचिन्त्वस् चिचिन्त्वान् चिचिन्तुषी चिचिन्त्वत् / चिचिन्त्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।