२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
लक्ष् (लक्षँ)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0006
धात्वर्थ: दर्शनाङ्कनयोः — देखना, चिन्ह करना, संकेत लगाना, तारतम्य देखना, विवेचन करना (to observe,to see,to look, to mark, to point, to deliberate)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयति लक्षयतः लक्षयन्ति मध्यम लक्षयसि लक्षयथः लक्षयथ उत्तम लक्षयामि लक्षयावः लक्षयामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयतात् / लक्षयताद् / लक्षयतु लक्षयताम् लक्षयन्तु मध्यम लक्षय / लक्षयतात् / लक्षयताद् लक्षयतम् लक्षयत उत्तम लक्षयाणि लक्षयाव लक्षयाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अलक्षयत् / अलक्षयद् अलक्षयताम् अलक्षयन् मध्यम अलक्षयः अलक्षयतम् अलक्षयत उत्तम अलक्षयम् अलक्षयाव अलक्षयाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयेत् / लक्षयेद् लक्षयेताम् लक्षयेयुः मध्यम लक्षयेः लक्षयेतम् लक्षयेत उत्तम लक्षयेयम् लक्षयेव लक्षयेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयिष्यति लक्षयिष्यतः लक्षयिष्यन्ति मध्यम लक्षयिष्यसि लक्षयिष्यथः लक्षयिष्यथ उत्तम लक्षयिष्यामि लक्षयिष्यावः लक्षयिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयिता लक्षयितारौ लक्षयितारः मध्यम लक्षयितासि लक्षयितास्थः लक्षयितास्थ उत्तम लक्षयितास्मि लक्षयितास्वः लक्षयितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयाञ्चकार / लक्षयामास / लक्षयाम्बभूव लक्षयाञ्चक्रतुः / लक्षयामासतुः / लक्षयाम्बभूवतुः लक्षयाञ्चक्रुः / लक्षयामासुः / लक्षयाम्बभूवुः मध्यम लक्षयाञ्चकर्थ / लक्षयामासिथ / लक्षयाम्बभूविथ लक्षयाञ्चक्रथुः / लक्षयामासथुः / लक्षयाम्बभूवथुः लक्षयाञ्चक्र / लक्षयामास / लक्षयाम्बभूव उत्तम लक्षयाञ्चकर / लक्षयाञ्चकार / लक्षयामास / लक्षयाम्बभूव लक्षयाञ्चकृव / लक्षयामासिव / लक्षयाम्बभूविव लक्षयाञ्चकृम / लक्षयामासिम / लक्षयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अललक्षत् / अललक्षद् अललक्षताम् अललक्षन् मध्यम अललक्षः अललक्षतम् अललक्षत उत्तम अललक्षम् अललक्षाव अललक्षाम
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्ष्यात् / लक्ष्याद् लक्ष्यास्ताम् लक्ष्यासुः मध्यम लक्ष्याः लक्ष्यास्तम् लक्ष्यास्त उत्तम लक्ष्यासम् लक्ष्यास्व लक्ष्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अलक्षयिष्यत् / अलक्षयिष्यद् अलक्षयिष्यताम् अलक्षयिष्यन् मध्यम अलक्षयिष्यः अलक्षयिष्यतम् अलक्षयिष्यत उत्तम अलक्षयिष्यम् अलक्षयिष्याव अलक्षयिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयते लक्षयेते लक्षयन्ते मध्यम लक्षयसे लक्षयेथे लक्षयध्वे उत्तम लक्षये लक्षयावहे लक्षयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयताम् लक्षयेताम् लक्षयन्ताम् मध्यम लक्षयस्व लक्षयेथाम् लक्षयध्वम् उत्तम लक्षयै लक्षयावहै लक्षयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अलक्षयत अलक्षयेताम् अलक्षयन्त मध्यम अलक्षयथाः अलक्षयेथाम् अलक्षयध्वम् उत्तम अलक्षये अलक्षयावहि अलक्षयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयेत लक्षयेयाताम् लक्षयेरन् मध्यम लक्षयेथाः लक्षयेयाथाम् लक्षयेध्वम् उत्तम लक्षयेय लक्षयेवहि लक्षयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयिष्यते लक्षयिष्येते लक्षयिष्यन्ते मध्यम लक्षयिष्यसे लक्षयिष्येथे लक्षयिष्यध्वे उत्तम लक्षयिष्ये लक्षयिष्यावहे लक्षयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयिता लक्षयितारौ लक्षयितारः मध्यम लक्षयितासे लक्षयितासाथे लक्षयिताध्वे उत्तम लक्षयिताहे लक्षयितास्वहे लक्षयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयाञ्चक्रे / लक्षयामास / लक्षयाम्बभूव लक्षयाञ्चक्राते / लक्षयामासतुः / लक्षयाम्बभूवतुः लक्षयाञ्चक्रिरे / लक्षयामासुः / लक्षयाम्बभूवुः मध्यम लक्षयाञ्चकृषे / लक्षयामासिथ / लक्षयाम्बभूविथ लक्षयाञ्चक्राथे / लक्षयामासथुः / लक्षयाम्बभूवथुः लक्षयाञ्चकृढ्वे / लक्षयामास / लक्षयाम्बभूव उत्तम लक्षयाञ्चक्रे / लक्षयामास / लक्षयाम्बभूव लक्षयाञ्चकृवहे / लक्षयामासिव / लक्षयाम्बभूविव लक्षयाञ्चकृमहे / लक्षयामासिम / लक्षयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अललक्षत अललक्षेताम् अललक्षन्त मध्यम अललक्षथाः अललक्षेथाम् अललक्षध्वम् उत्तम अललक्षे अललक्षावहि अललक्षामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयिषीष्ट लक्षयिषीयास्ताम् लक्षयिषीरन् मध्यम लक्षयिषीष्ठाः लक्षयिषीयास्थाम् लक्षयिषीढ्वम् / लक्षयिषीध्वम् उत्तम लक्षयिषीय लक्षयिषीवहि लक्षयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अलक्षयिष्यत अलक्षयिष्येताम् अलक्षयिष्यन्त मध्यम अलक्षयिष्यथाः अलक्षयिष्येथाम् अलक्षयिष्यध्वम् उत्तम अलक्षयिष्ये अलक्षयिष्यावहि अलक्षयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्ष्यते लक्ष्येते लक्ष्यन्ते मध्यम लक्ष्यसे लक्ष्येथे लक्ष्यध्वे उत्तम लक्ष्ये लक्ष्यावहे लक्ष्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्ष्यताम् लक्ष्येताम् लक्ष्यन्ताम् मध्यम लक्ष्यस्व लक्ष्येथाम् लक्ष्यध्वम् उत्तम लक्ष्यै लक्ष्यावहै लक्ष्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अलक्ष्यत अलक्ष्येताम् अलक्ष्यन्त मध्यम अलक्ष्यथाः अलक्ष्येथाम् अलक्ष्यध्वम् उत्तम अलक्ष्ये अलक्ष्यावहि अलक्ष्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्ष्येत लक्ष्येयाताम् लक्ष्येरन् मध्यम लक्ष्येथाः लक्ष्येयाथाम् लक्ष्येध्वम् उत्तम लक्ष्येय लक्ष्येवहि लक्ष्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम लक्षयिष्यते / लक्षिष्यते लक्षयिष्येते / लक्षिष्येते लक्षयिष्यन्ते / लक्षिष्यन्ते मध्यम लक्षयिष्यसे / लक्षिष्यसे लक्षयिष्येथे / लक्षिष्येथे लक्षयिष्यध्वे / लक्षिष्यध्वे उत्तम लक्षयिष्ये / लक्षिष्ये लक्षयिष्यावहे / लक्षिष्यावहे लक्षयिष्यामहे / लक्षिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त लक्षण — — लक्षणम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त लक्षक लक्षकः लक्षिका लक्षकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त लक्षयितृ लक्षयिता लक्षयित्री लक्षयितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त लक्ष्य लक्ष्यः लक्ष्या लक्ष्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) लक्षयितव्य लक्षयितव्यः लक्षयितव्या लक्षयितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त लक्षणीय लक्षणीयः लक्षणीया लक्षणीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) लक्षित लक्षितः लक्षिता लक्षितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) लक्षितवत् लक्षितवान् लक्षितवती लक्षितवत् / लक्षितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) लक्षयत् लक्षयन् लक्षयन्ती लक्षयत् / लक्षयद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त लक्षयिष्यत् लक्षयिष्यन् लक्षयिष्यती / लक्षयिष्यन्ती लक्षयिष्यत् / लक्षयिष्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) लक्षयमाण लक्षयमाणः लक्षयमाणा लक्षयमाणम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) लक्षयित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रलक्ष्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) लक्षयितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय लक्षम् — — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त लष्टि — लष्टिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त लक्षयाम्बभूवस् लक्षयाम्बभूवान् लक्षयाम्बभूषी लक्षयाम्बभूवत् / लक्षयाम्बभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।