२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
स्पुण्ड् (स्पुडिँ)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0009
धात्वर्थ: परिहासे — विनोद करना, हसी करना, थट्टा करना (to make fun of, to laugh at, to joke)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डति / स्पुण्डयति स्पुण्डतः / स्पुण्डयतः स्पुण्डन्ति / स्पुण्डयन्ति मध्यम स्पुण्डयसि / स्पुण्डसि स्पुण्डथः / स्पुण्डयथः स्पुण्डथ / स्पुण्डयथ उत्तम स्पुण्डयामि / स्पुण्डामि स्पुण्डयावः / स्पुण्डावः स्पुण्डयामः / स्पुण्डामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डतात् / स्पुण्डताद् / स्पुण्डतु / स्पुण्डयतात् / स्पुण्डयताद् / स्पुण्डयतु स्पुण्डताम् / स्पुण्डयताम् स्पुण्डन्तु / स्पुण्डयन्तु मध्यम स्पुण्ड / स्पुण्डतात् / स्पुण्डताद् / स्पुण्डय / स्पुण्डयतात् / स्पुण्डयताद् स्पुण्डतम् / स्पुण्डयतम् स्पुण्डत / स्पुण्डयत उत्तम स्पुण्डयानि / स्पुण्डानि स्पुण्डयाव / स्पुण्डाव स्पुण्डयाम / स्पुण्डाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्पुण्डत् / अस्पुण्डद् / अस्पुण्डयत् / अस्पुण्डयद् अस्पुण्डताम् / अस्पुण्डयताम् अस्पुण्डन् / अस्पुण्डयन् मध्यम अस्पुण्डः / अस्पुण्डयः अस्पुण्डतम् / अस्पुण्डयतम् अस्पुण्डत / अस्पुण्डयत उत्तम अस्पुण्डम् / अस्पुण्डयम् अस्पुण्डयाव / अस्पुण्डाव अस्पुण्डयाम / अस्पुण्डाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डयेत् / स्पुण्डयेद् / स्पुण्डेत् / स्पुण्डेद् स्पुण्डयेताम् / स्पुण्डेताम् स्पुण्डयेयुः / स्पुण्डेयुः मध्यम स्पुण्डयेः / स्पुण्डेः स्पुण्डयेतम् / स्पुण्डेतम् स्पुण्डयेत / स्पुण्डेत उत्तम स्पुण्डयेयम् / स्पुण्डेयम् स्पुण्डयेव / स्पुण्डेव स्पुण्डयेम / स्पुण्डेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डयिष्यति / स्पुण्डिष्यति स्पुण्डयिष्यतः / स्पुण्डिष्यतः स्पुण्डयिष्यन्ति / स्पुण्डिष्यन्ति मध्यम स्पुण्डयिष्यसि / स्पुण्डिष्यसि स्पुण्डयिष्यथः / स्पुण्डिष्यथः स्पुण्डयिष्यथ / स्पुण्डिष्यथ उत्तम स्पुण्डयिष्यामि / स्पुण्डिष्यामि स्पुण्डयिष्यावः / स्पुण्डिष्यावः स्पुण्डयिष्यामः / स्पुण्डिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डयिता / स्पुण्डिता स्पुण्डयितारौ / स्पुण्डितारौ स्पुण्डयितारः / स्पुण्डितारः मध्यम स्पुण्डयितासि / स्पुण्डितासि स्पुण्डयितास्थः / स्पुण्डितास्थः स्पुण्डयितास्थ / स्पुण्डितास्थ उत्तम स्पुण्डयितास्मि / स्पुण्डितास्मि स्पुण्डयितास्वः / स्पुण्डितास्वः स्पुण्डयितास्मः / स्पुण्डितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पुस्पुण्ड / स्पुण्डयाञ्चकार / स्पुण्डयामास / स्पुण्डयाम्बभूव पुस्पुण्डतुः / स्पुण्डयाञ्चक्रतुः / स्पुण्डयामासतुः / स्पुण्डयाम्बभूवतुः पुस्पुण्डुः / स्पुण्डयाञ्चक्रुः / स्पुण्डयामासुः / स्पुण्डयाम्बभूवुः मध्यम पुस्पुण्डिथ / स्पुण्डयाञ्चकर्थ / स्पुण्डयामासिथ / स्पुण्डयाम्बभूविथ पुस्पुण्डथुः / स्पुण्डयाञ्चक्रथुः / स्पुण्डयामासथुः / स्पुण्डयाम्बभूवथुः पुस्पुण्ड / स्पुण्डयाञ्चक्र / स्पुण्डयामास / स्पुण्डयाम्बभूव उत्तम पुस्पुण्ड / स्पुण्डयाञ्चकर / स्पुण्डयाञ्चकार / स्पुण्डयामास / स्पुण्डयाम्बभूव पुस्पुण्डिव / स्पुण्डयाञ्चकृव / स्पुण्डयामासिव / स्पुण्डयाम्बभूविव पुस्पुण्डिम / स्पुण्डयाञ्चकृम / स्पुण्डयामासिम / स्पुण्डयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अपुस्पुण्डत् / अपुस्पुण्डद् / अस्पुण्डीत् / अस्पुण्डीद् अपुस्पुण्डताम् / अस्पुण्डिष्टाम् अपुस्पुण्डन् / अस्पुण्डिषुः मध्यम अपुस्पुण्डः / अस्पुण्डीः अपुस्पुण्डतम् / अस्पुण्डिष्टम् अपुस्पुण्डत / अस्पुण्डिष्ट उत्तम अपुस्पुण्डम् / अस्पुण्डिषम् अपुस्पुण्डाव / अस्पुण्डिष्व अपुस्पुण्डाम / अस्पुण्डिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्ड्यात् / स्पुण्ड्याद् स्पुण्ड्यास्ताम् स्पुण्ड्यासुः मध्यम स्पुण्ड्याः स्पुण्ड्यास्तम् स्पुण्ड्यास्त उत्तम स्पुण्ड्यासम् स्पुण्ड्यास्व स्पुण्ड्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्पुण्डयिष्यत् / अस्पुण्डयिष्यद् / अस्पुण्डिष्यत् / अस्पुण्डिष्यद् अस्पुण्डयिष्यताम् / अस्पुण्डिष्यताम् अस्पुण्डयिष्यन् / अस्पुण्डिष्यन् मध्यम अस्पुण्डयिष्यः / अस्पुण्डिष्यः अस्पुण्डयिष्यतम् / अस्पुण्डिष्यतम् अस्पुण्डयिष्यत / अस्पुण्डिष्यत उत्तम अस्पुण्डयिष्यम् / अस्पुण्डिष्यम् अस्पुण्डयिष्याव / अस्पुण्डिष्याव अस्पुण्डयिष्याम / अस्पुण्डिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डयते स्पुण्डयेते स्पुण्डयन्ते मध्यम स्पुण्डयसे स्पुण्डयेथे स्पुण्डयध्वे उत्तम स्पुण्डये स्पुण्डयावहे स्पुण्डयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डयताम् स्पुण्डयेताम् स्पुण्डयन्ताम् मध्यम स्पुण्डयस्व स्पुण्डयेथाम् स्पुण्डयध्वम् उत्तम स्पुण्डयै स्पुण्डयावहै स्पुण्डयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्पुण्डयत अस्पुण्डयेताम् अस्पुण्डयन्त मध्यम अस्पुण्डयथाः अस्पुण्डयेथाम् अस्पुण्डयध्वम् उत्तम अस्पुण्डये अस्पुण्डयावहि अस्पुण्डयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डयेत स्पुण्डयेयाताम् स्पुण्डयेरन् मध्यम स्पुण्डयेथाः स्पुण्डयेयाथाम् स्पुण्डयेध्वम् उत्तम स्पुण्डयेय स्पुण्डयेवहि स्पुण्डयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डयिष्यते स्पुण्डयिष्येते स्पुण्डयिष्यन्ते मध्यम स्पुण्डयिष्यसे स्पुण्डयिष्येथे स्पुण्डयिष्यध्वे उत्तम स्पुण्डयिष्ये स्पुण्डयिष्यावहे स्पुण्डयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डयिता स्पुण्डयितारौ स्पुण्डयितारः मध्यम स्पुण्डयितासे स्पुण्डयितासाथे स्पुण्डयिताध्वे उत्तम स्पुण्डयिताहे स्पुण्डयितास्वहे स्पुण्डयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डयाञ्चक्रे / स्पुण्डयामास / स्पुण्डयाम्बभूव स्पुण्डयाञ्चक्राते / स्पुण्डयामासतुः / स्पुण्डयाम्बभूवतुः स्पुण्डयाञ्चक्रिरे / स्पुण्डयामासुः / स्पुण्डयाम्बभूवुः मध्यम स्पुण्डयाञ्चकृषे / स्पुण्डयामासिथ / स्पुण्डयाम्बभूविथ स्पुण्डयाञ्चक्राथे / स्पुण्डयामासथुः / स्पुण्डयाम्बभूवथुः स्पुण्डयाञ्चकृढ्वे / स्पुण्डयामास / स्पुण्डयाम्बभूव उत्तम स्पुण्डयाञ्चक्रे / स्पुण्डयामास / स्पुण्डयाम्बभूव स्पुण्डयाञ्चकृवहे / स्पुण्डयामासिव / स्पुण्डयाम्बभूविव स्पुण्डयाञ्चकृमहे / स्पुण्डयामासिम / स्पुण्डयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अपुस्पुण्डत अपुस्पुण्डेताम् अपुस्पुण्डन्त मध्यम अपुस्पुण्डथाः अपुस्पुण्डेथाम् अपुस्पुण्डध्वम् उत्तम अपुस्पुण्डे अपुस्पुण्डावहि अपुस्पुण्डामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डयिषीष्ट स्पुण्डयिषीयास्ताम् स्पुण्डयिषीरन् मध्यम स्पुण्डयिषीष्ठाः स्पुण्डयिषीयास्थाम् स्पुण्डयिषीढ्वम् / स्पुण्डयिषीध्वम् उत्तम स्पुण्डयिषीय स्पुण्डयिषीवहि स्पुण्डयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्पुण्डयिष्यत अस्पुण्डयिष्येताम् अस्पुण्डयिष्यन्त मध्यम अस्पुण्डयिष्यथाः अस्पुण्डयिष्येथाम् अस्पुण्डयिष्यध्वम् उत्तम अस्पुण्डयिष्ये अस्पुण्डयिष्यावहि अस्पुण्डयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्ड्यते स्पुण्ड्येते स्पुण्ड्यन्ते मध्यम स्पुण्ड्यसे स्पुण्ड्येथे स्पुण्ड्यध्वे उत्तम स्पुण्ड्ये स्पुण्ड्यावहे स्पुण्ड्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्ड्यताम् स्पुण्ड्येताम् स्पुण्ड्यन्ताम् मध्यम स्पुण्ड्यस्व स्पुण्ड्येथाम् स्पुण्ड्यध्वम् उत्तम स्पुण्ड्यै स्पुण्ड्यावहै स्पुण्ड्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्पुण्ड्यत अस्पुण्ड्येताम् अस्पुण्ड्यन्त मध्यम अस्पुण्ड्यथाः अस्पुण्ड्येथाम् अस्पुण्ड्यध्वम् उत्तम अस्पुण्ड्ये अस्पुण्ड्यावहि अस्पुण्ड्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्ड्येत स्पुण्ड्येयाताम् स्पुण्ड्येरन् मध्यम स्पुण्ड्येथाः स्पुण्ड्येयाथाम् स्पुण्ड्येध्वम् उत्तम स्पुण्ड्येय स्पुण्ड्येवहि स्पुण्ड्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पुण्डयिष्यते / स्पुण्डिष्यते स्पुण्डयिष्येते / स्पुण्डिष्येते स्पुण्डयिष्यन्ते / स्पुण्डिष्यन्ते मध्यम स्पुण्डयिष्यसे / स्पुण्डिष्यसे स्पुण्डयिष्येथे / स्पुण्डिष्येथे स्पुण्डयिष्यध्वे / स्पुण्डिष्यध्वे उत्तम स्पुण्डयिष्ये / स्पुण्डिष्ये स्पुण्डयिष्यावहे / स्पुण्डिष्यावहे स्पुण्डयिष्यामहे / स्पुण्डिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त स्पुण्डन — — स्पुण्डनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त स्पुण्डक स्पुण्डकः स्पुण्डिका स्पुण्डकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त स्पुण्डितृ स्पुण्डिता स्पुण्डित्री स्पुण्डितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त स्पुण्ड्य स्पुण्ड्यः स्पुण्ड्या स्पुण्ड्यम्
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त स्पुण्ड्य स्पुण्ड्यः स्पुण्ड्या स्पुण्ड्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) स्पुण्डितव्य स्पुण्डितव्यः स्पुण्डितव्या स्पुण्डितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त स्पुण्डनीय स्पुण्डनीयः स्पुण्डनीया स्पुण्डनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) स्पुण्डित स्पुण्डितः स्पुण्डिता स्पुण्डितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) स्पुण्डितवत् स्पुण्डितवान् स्पुण्डितवती स्पुण्डितवत् / स्पुण्डितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) स्पुण्डत् स्पुण्डन् स्पुण्डन्ती स्पुण्डत् / स्पुण्डद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त स्पुण्डिष्यत् स्पुण्डिष्यन् स्पुण्डिष्यती / स्पुण्डिष्यन्ती स्पुण्डिष्यत् / स्पुण्डिष्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) स्पुण्डयमान स्पुण्डयमानः स्पुण्डयमाना स्पुण्डयमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) स्पुण्डित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रस्पुण्ड्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) स्पुण्डितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय स्पुण्डम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त स्पुण्ड स्पुण्डः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त स्पुण्टि — स्पुण्टिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त पुस्पुण्ड्वस् पुस्पुण्ड्वान् पुस्पुण्डुषी पुस्पुण्ड्वत् / पुस्पुण्ड्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।