🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:30:41 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

चुट्ट् (चुट्टँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0036
धात्वर्थ: अल्पीभावे — कम होना, अल्प होना, बटोरना (to decrease,to diminish, to reduce, to shrink)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचुट्टयतिचुट्टयतःचुट्टयन्ति
मध्यमचुट्टयसिचुट्टयथःचुट्टयथ
उत्तमचुट्टयामिचुट्टयावःचुट्टयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचुट्टयतात् / चुट्टयताद् / चुट्टयतुचुट्टयताम्चुट्टयन्तु
मध्यमचुट्टय / चुट्टयतात् / चुट्टयताद्चुट्टयतम्चुट्टयत
उत्तमचुट्टयानिचुट्टयावचुट्टयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअचुट्टयत् / अचुट्टयद्अचुट्टयताम्अचुट्टयन्
मध्यमअचुट्टयःअचुट्टयतम्अचुट्टयत
उत्तमअचुट्टयम्अचुट्टयावअचुट्टयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचुट्टयेत् / चुट्टयेद्चुट्टयेताम्चुट्टयेयुः
मध्यमचुट्टयेःचुट्टयेतम्चुट्टयेत
उत्तमचुट्टयेयम्चुट्टयेवचुट्टयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचुट्टयिष्यतिचुट्टयिष्यतःचुट्टयिष्यन्ति
मध्यमचुट्टयिष्यसिचुट्टयिष्यथःचुट्टयिष्यथ
उत्तमचुट्टयिष्यामिचुट्टयिष्यावःचुट्टयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचुट्टयिताचुट्टयितारौचुट्टयितारः
मध्यमचुट्टयितासिचुट्टयितास्थःचुट्टयितास्थ
उत्तमचुट्टयितास्मिचुट्टयितास्वःचुट्टयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचुट्टयाञ्चकार / चुट्टयामास / चुट्टयाम्बभूवचुट्टयाञ्चक्रतुः / चुट्टयामासतुः / चुट्टयाम्बभूवतुःचुट्टयाञ्चक्रुः / चुट्टयामासुः / चुट्टयाम्बभूवुः
मध्यमचुट्टयाञ्चकर्थ / चुट्टयामासिथ / चुट्टयाम्बभूविथचुट्टयाञ्चक्रथुः / चुट्टयामासथुः / चुट्टयाम्बभूवथुःचुट्टयाञ्चक्र / चुट्टयामास / चुट्टयाम्बभूव
उत्तमचुट्टयाञ्चकर / चुट्टयाञ्चकार / चुट्टयामास / चुट्टयाम्बभूवचुट्टयाञ्चकृव / चुट्टयामासिव / चुट्टयाम्बभूविवचुट्टयाञ्चकृम / चुट्टयामासिम / चुट्टयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअचुचुट्टत् / अचुचुट्टद्अचुचुट्टताम्अचुचुट्टन्
मध्यमअचुचुट्टःअचुचुट्टतम्अचुचुट्टत
उत्तमअचुचुट्टम्अचुचुट्टावअचुचुट्टाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचुट्ट्यात् / चुट्ट्याद्चुट्ट्यास्ताम्चुट्ट्यासुः
मध्यमचुट्ट्याःचुट्ट्यास्तम्चुट्ट्यास्त
उत्तमचुट्ट्यासम्चुट्ट्यास्वचुट्ट्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअचुट्टयिष्यत् / अचुट्टयिष्यद्अचुट्टयिष्यताम्अचुट्टयिष्यन्
मध्यमअचुट्टयिष्यःअचुट्टयिष्यतम्अचुट्टयिष्यत
उत्तमअचुट्टयिष्यम्अचुट्टयिष्यावअचुट्टयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें