🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:25:28 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

श्वल्क् (श्वल्कँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0053
धात्वर्थ: परिभाषणे — बोलना, भाषण करना (to speak, to tell, to narrate)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वल्कयतिश्वल्कयतःश्वल्कयन्ति
मध्यमश्वल्कयसिश्वल्कयथःश्वल्कयथ
उत्तमश्वल्कयामिश्वल्कयावःश्वल्कयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वल्कयतात् / श्वल्कयताद् / श्वल्कयतुश्वल्कयताम्श्वल्कयन्तु
मध्यमश्वल्कय / श्वल्कयतात् / श्वल्कयताद्श्वल्कयतम्श्वल्कयत
उत्तमश्वल्कयानिश्वल्कयावश्वल्कयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअश्वल्कयत् / अश्वल्कयद्अश्वल्कयताम्अश्वल्कयन्
मध्यमअश्वल्कयःअश्वल्कयतम्अश्वल्कयत
उत्तमअश्वल्कयम्अश्वल्कयावअश्वल्कयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वल्कयेत् / श्वल्कयेद्श्वल्कयेताम्श्वल्कयेयुः
मध्यमश्वल्कयेःश्वल्कयेतम्श्वल्कयेत
उत्तमश्वल्कयेयम्श्वल्कयेवश्वल्कयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वल्कयिष्यतिश्वल्कयिष्यतःश्वल्कयिष्यन्ति
मध्यमश्वल्कयिष्यसिश्वल्कयिष्यथःश्वल्कयिष्यथ
उत्तमश्वल्कयिष्यामिश्वल्कयिष्यावःश्वल्कयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वल्कयिताश्वल्कयितारौश्वल्कयितारः
मध्यमश्वल्कयितासिश्वल्कयितास्थःश्वल्कयितास्थ
उत्तमश्वल्कयितास्मिश्वल्कयितास्वःश्वल्कयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वल्कयाञ्चकार / श्वल्कयामास / श्वल्कयाम्बभूवश्वल्कयाञ्चक्रतुः / श्वल्कयामासतुः / श्वल्कयाम्बभूवतुःश्वल्कयाञ्चक्रुः / श्वल्कयामासुः / श्वल्कयाम्बभूवुः
मध्यमश्वल्कयाञ्चकर्थ / श्वल्कयामासिथ / श्वल्कयाम्बभूविथश्वल्कयाञ्चक्रथुः / श्वल्कयामासथुः / श्वल्कयाम्बभूवथुःश्वल्कयाञ्चक्र / श्वल्कयामास / श्वल्कयाम्बभूव
उत्तमश्वल्कयाञ्चकर / श्वल्कयाञ्चकार / श्वल्कयामास / श्वल्कयाम्बभूवश्वल्कयाञ्चकृव / श्वल्कयामासिव / श्वल्कयाम्बभूविवश्वल्कयाञ्चकृम / श्वल्कयामासिम / श्वल्कयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअशश्वल्कत् / अशश्वल्कद्अशश्वल्कताम्अशश्वल्कन्
मध्यमअशश्वल्कःअशश्वल्कतम्अशश्वल्कत
उत्तमअशश्वल्कम्अशश्वल्कावअशश्वल्काम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वल्क्यात् / श्वल्क्याद्श्वल्क्यास्ताम्श्वल्क्यासुः
मध्यमश्वल्क्याःश्वल्क्यास्तम्श्वल्क्यास्त
उत्तमश्वल्क्यासम्श्वल्क्यास्वश्वल्क्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअश्वल्कयिष्यत् / अश्वल्कयिष्यद्अश्वल्कयिष्यताम्अश्वल्कयिष्यन्
मध्यमअश्वल्कयिष्यःअश्वल्कयिष्यतम्अश्वल्कयिष्यत
उत्तमअश्वल्कयिष्यम्अश्वल्कयिष्यावअश्वल्कयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें