🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:32:35 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

दुल् (दुलँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0089
धात्वर्थ: उत्क्षेपे — उचकना, उठाना, फेंकना, डोलना, हिलना, झूला झुलाना (to uproot, to remove, to throw, to shake, to move, to swing)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदोलयतिदोलयतःदोलयन्ति
मध्यमदोलयसिदोलयथःदोलयथ
उत्तमदोलयामिदोलयावःदोलयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदोलयतात् / दोलयताद् / दोलयतुदोलयताम्दोलयन्तु
मध्यमदोलय / दोलयतात् / दोलयताद्दोलयतम्दोलयत
उत्तमदोलयानिदोलयावदोलयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदोलयत् / अदोलयद्अदोलयताम्अदोलयन्
मध्यमअदोलयःअदोलयतम्अदोलयत
उत्तमअदोलयम्अदोलयावअदोलयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदोलयेत् / दोलयेद्दोलयेताम्दोलयेयुः
मध्यमदोलयेःदोलयेतम्दोलयेत
उत्तमदोलयेयम्दोलयेवदोलयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदोलयिष्यतिदोलयिष्यतःदोलयिष्यन्ति
मध्यमदोलयिष्यसिदोलयिष्यथःदोलयिष्यथ
उत्तमदोलयिष्यामिदोलयिष्यावःदोलयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदोलयितादोलयितारौदोलयितारः
मध्यमदोलयितासिदोलयितास्थःदोलयितास्थ
उत्तमदोलयितास्मिदोलयितास्वःदोलयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदोलयाञ्चकार / दोलयामास / दोलयाम्बभूवदोलयाञ्चक्रतुः / दोलयामासतुः / दोलयाम्बभूवतुःदोलयाञ्चक्रुः / दोलयामासुः / दोलयाम्बभूवुः
मध्यमदोलयाञ्चकर्थ / दोलयामासिथ / दोलयाम्बभूविथदोलयाञ्चक्रथुः / दोलयामासथुः / दोलयाम्बभूवथुःदोलयाञ्चक्र / दोलयामास / दोलयाम्बभूव
उत्तमदोलयाञ्चकर / दोलयाञ्चकार / दोलयामास / दोलयाम्बभूवदोलयाञ्चकृव / दोलयामासिव / दोलयाम्बभूविवदोलयाञ्चकृम / दोलयामासिम / दोलयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदूदुलत् / अदूदुलद्अदूदुलताम्अदूदुलन्
मध्यमअदूदुलःअदूदुलतम्अदूदुलत
उत्तमअदूदुलम्अदूदुलावअदूदुलाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदोल्यात् / दोल्याद्दोल्यास्ताम्दोल्यासुः
मध्यमदोल्याःदोल्यास्तम्दोल्यास्त
उत्तमदोल्यासम्दोल्यास्वदोल्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदोलयिष्यत् / अदोलयिष्यद्अदोलयिष्यताम्अदोलयिष्यन्
मध्यमअदोलयिष्यःअदोलयिष्यतम्अदोलयिष्यत
उत्तमअदोलयिष्यम्अदोलयिष्यावअदोलयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें