🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 10:22:16 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

बिल् (बिलँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0095
धात्वर्थ: भेदने — छेद करना, चीरना (to break,to split,to divide, to cut)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबेलयतिबेलयतःबेलयन्ति
मध्यमबेलयसिबेलयथःबेलयथ
उत्तमबेलयामिबेलयावःबेलयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबेलयतात् / बेलयताद् / बेलयतुबेलयताम्बेलयन्तु
मध्यमबेलय / बेलयतात् / बेलयताद्बेलयतम्बेलयत
उत्तमबेलयानिबेलयावबेलयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअबेलयत् / अबेलयद्अबेलयताम्अबेलयन्
मध्यमअबेलयःअबेलयतम्अबेलयत
उत्तमअबेलयम्अबेलयावअबेलयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबेलयेत् / बेलयेद्बेलयेताम्बेलयेयुः
मध्यमबेलयेःबेलयेतम्बेलयेत
उत्तमबेलयेयम्बेलयेवबेलयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबेलयिष्यतिबेलयिष्यतःबेलयिष्यन्ति
मध्यमबेलयिष्यसिबेलयिष्यथःबेलयिष्यथ
उत्तमबेलयिष्यामिबेलयिष्यावःबेलयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबेलयिताबेलयितारौबेलयितारः
मध्यमबेलयितासिबेलयितास्थःबेलयितास्थ
उत्तमबेलयितास्मिबेलयितास्वःबेलयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबेलयाञ्चकार / बेलयामास / बेलयाम्बभूवबेलयाञ्चक्रतुः / बेलयामासतुः / बेलयाम्बभूवतुःबेलयाञ्चक्रुः / बेलयामासुः / बेलयाम्बभूवुः
मध्यमबेलयाञ्चकर्थ / बेलयामासिथ / बेलयाम्बभूविथबेलयाञ्चक्रथुः / बेलयामासथुः / बेलयाम्बभूवथुःबेलयाञ्चक्र / बेलयामास / बेलयाम्बभूव
उत्तमबेलयाञ्चकर / बेलयाञ्चकार / बेलयामास / बेलयाम्बभूवबेलयाञ्चकृव / बेलयामासिव / बेलयाम्बभूविवबेलयाञ्चकृम / बेलयामासिम / बेलयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअबीबिलत् / अबीबिलद्अबीबिलताम्अबीबिलन्
मध्यमअबीबिलःअबीबिलतम्अबीबिलत
उत्तमअबीबिलम्अबीबिलावअबीबिलाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबेल्यात् / बेल्याद्बेल्यास्ताम्बेल्यासुः
मध्यमबेल्याःबेल्यास्तम्बेल्यास्त
उत्तमबेल्यासम्बेल्यास्वबेल्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअबेलयिष्यत् / अबेलयिष्यद्अबेलयिष्यताम्अबेलयिष्यन्
मध्यमअबेलयिष्यःअबेलयिष्यतम्अबेलयिष्यत
उत्तमअबेलयिष्यम्अबेलयिष्यावअबेलयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें