🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:36:50 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

शूर्प् (शूर्पँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0102
धात्वर्थ: माने — नापना, तोलना (to weigh, to measure)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशूर्पयतिशूर्पयतःशूर्पयन्ति
मध्यमशूर्पयसिशूर्पयथःशूर्पयथ
उत्तमशूर्पयामिशूर्पयावःशूर्पयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशूर्पयतात् / शूर्पयताद् / शूर्पयतुशूर्पयताम्शूर्पयन्तु
मध्यमशूर्पय / शूर्पयतात् / शूर्पयताद्शूर्पयतम्शूर्पयत
उत्तमशूर्पयाणिशूर्पयावशूर्पयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअशूर्पयत् / अशूर्पयद्अशूर्पयताम्अशूर्पयन्
मध्यमअशूर्पयःअशूर्पयतम्अशूर्पयत
उत्तमअशूर्पयम्अशूर्पयावअशूर्पयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशूर्पयेत् / शूर्पयेद्शूर्पयेताम्शूर्पयेयुः
मध्यमशूर्पयेःशूर्पयेतम्शूर्पयेत
उत्तमशूर्पयेयम्शूर्पयेवशूर्पयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशूर्पयिष्यतिशूर्पयिष्यतःशूर्पयिष्यन्ति
मध्यमशूर्पयिष्यसिशूर्पयिष्यथःशूर्पयिष्यथ
उत्तमशूर्पयिष्यामिशूर्पयिष्यावःशूर्पयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशूर्पयिताशूर्पयितारौशूर्पयितारः
मध्यमशूर्पयितासिशूर्पयितास्थःशूर्पयितास्थ
उत्तमशूर्पयितास्मिशूर्पयितास्वःशूर्पयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशूर्पयाञ्चकार / शूर्पयामास / शूर्पयाम्बभूवशूर्पयाञ्चक्रतुः / शूर्पयामासतुः / शूर्पयाम्बभूवतुःशूर्पयाञ्चक्रुः / शूर्पयामासुः / शूर्पयाम्बभूवुः
मध्यमशूर्पयाञ्चकर्थ / शूर्पयामासिथ / शूर्पयाम्बभूविथशूर्पयाञ्चक्रथुः / शूर्पयामासथुः / शूर्पयाम्बभूवथुःशूर्पयाञ्चक्र / शूर्पयामास / शूर्पयाम्बभूव
उत्तमशूर्पयाञ्चकर / शूर्पयाञ्चकार / शूर्पयामास / शूर्पयाम्बभूवशूर्पयाञ्चकृव / शूर्पयामासिव / शूर्पयाम्बभूविवशूर्पयाञ्चकृम / शूर्पयामासिम / शूर्पयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअशुशूर्पत् / अशुशूर्पद्अशुशूर्पताम्अशुशूर्पन्
मध्यमअशुशूर्पःअशुशूर्पतम्अशुशूर्पत
उत्तमअशुशूर्पम्अशुशूर्पावअशुशूर्पाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशूर्प्यात् / शूर्प्याद्शूर्प्यास्ताम्शूर्प्यासुः
मध्यमशूर्प्याःशूर्प्यास्तम्शूर्प्यास्त
उत्तमशूर्प्यासम्शूर्प्यास्वशूर्प्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअशूर्पयिष्यत् / अशूर्पयिष्यद्अशूर्पयिष्यताम्अशूर्पयिष्यन्
मध्यमअशूर्पयिष्यःअशूर्पयिष्यतम्अशूर्पयिष्यत
उत्तमअशूर्पयिष्यम्अशूर्पयिष्यावअशूर्पयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें