🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:31:39 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

व्रज् (व्रजँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0109
धात्वर्थ: संस्कारगत्योः — संस्कार करना, पूर्ण करना, तैयार करना, सिद्ध करना, जाना, घूमना (to do cultural rites, to cultivate, to complete, to prepare, to turn, to go)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्राजयतिव्राजयतःव्राजयन्ति
मध्यमव्राजयसिव्राजयथःव्राजयथ
उत्तमव्राजयामिव्राजयावःव्राजयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्राजयतात् / व्राजयताद् / व्राजयतुव्राजयताम्व्राजयन्तु
मध्यमव्राजय / व्राजयतात् / व्राजयताद्व्राजयतम्व्राजयत
उत्तमव्राजयानिव्राजयावव्राजयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअव्राजयत् / अव्राजयद्अव्राजयताम्अव्राजयन्
मध्यमअव्राजयःअव्राजयतम्अव्राजयत
उत्तमअव्राजयम्अव्राजयावअव्राजयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्राजयेत् / व्राजयेद्व्राजयेताम्व्राजयेयुः
मध्यमव्राजयेःव्राजयेतम्व्राजयेत
उत्तमव्राजयेयम्व्राजयेवव्राजयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्राजयिष्यतिव्राजयिष्यतःव्राजयिष्यन्ति
मध्यमव्राजयिष्यसिव्राजयिष्यथःव्राजयिष्यथ
उत्तमव्राजयिष्यामिव्राजयिष्यावःव्राजयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्राजयिताव्राजयितारौव्राजयितारः
मध्यमव्राजयितासिव्राजयितास्थःव्राजयितास्थ
उत्तमव्राजयितास्मिव्राजयितास्वःव्राजयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्राजयाञ्चकार / व्राजयामास / व्राजयाम्बभूवव्राजयाञ्चक्रतुः / व्राजयामासतुः / व्राजयाम्बभूवतुःव्राजयाञ्चक्रुः / व्राजयामासुः / व्राजयाम्बभूवुः
मध्यमव्राजयाञ्चकर्थ / व्राजयामासिथ / व्राजयाम्बभूविथव्राजयाञ्चक्रथुः / व्राजयामासथुः / व्राजयाम्बभूवथुःव्राजयाञ्चक्र / व्राजयामास / व्राजयाम्बभूव
उत्तमव्राजयाञ्चकर / व्राजयाञ्चकार / व्राजयामास / व्राजयाम्बभूवव्राजयाञ्चकृव / व्राजयामासिव / व्राजयाम्बभूविवव्राजयाञ्चकृम / व्राजयामासिम / व्राजयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअविव्रजत् / अविव्रजद्अविव्रजताम्अविव्रजन्
मध्यमअविव्रजःअविव्रजतम्अविव्रजत
उत्तमअविव्रजम्अविव्रजावअविव्रजाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्राज्यात् / व्राज्याद्व्राज्यास्ताम्व्राज्यासुः
मध्यमव्राज्याःव्राज्यास्तम्व्राज्यास्त
उत्तमव्राज्यासम्व्राज्यास्वव्राज्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअव्राजयिष्यत् / अव्राजयिष्यद्अव्राजयिष्यताम्अव्राजयिष्यन्
मध्यमअव्राजयिष्यःअव्राजयिष्यतम्अव्राजयिष्यत
उत्तमअव्राजयिष्यम्अव्राजयिष्यावअव्राजयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें