🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 10:22:09 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

व्यप् (व्यपँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0136
धात्वर्थ: क्षये (to throw)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्यापयतिव्यापयतःव्यापयन्ति
मध्यमव्यापयसिव्यापयथःव्यापयथ
उत्तमव्यापयामिव्यापयावःव्यापयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्यापयतात् / व्यापयताद् / व्यापयतुव्यापयताम्व्यापयन्तु
मध्यमव्यापय / व्यापयतात् / व्यापयताद्व्यापयतम्व्यापयत
उत्तमव्यापयानिव्यापयावव्यापयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअव्यापयत् / अव्यापयद्अव्यापयताम्अव्यापयन्
मध्यमअव्यापयःअव्यापयतम्अव्यापयत
उत्तमअव्यापयम्अव्यापयावअव्यापयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्यापयेत् / व्यापयेद्व्यापयेताम्व्यापयेयुः
मध्यमव्यापयेःव्यापयेतम्व्यापयेत
उत्तमव्यापयेयम्व्यापयेवव्यापयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्यापयिष्यतिव्यापयिष्यतःव्यापयिष्यन्ति
मध्यमव्यापयिष्यसिव्यापयिष्यथःव्यापयिष्यथ
उत्तमव्यापयिष्यामिव्यापयिष्यावःव्यापयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्यापयिताव्यापयितारौव्यापयितारः
मध्यमव्यापयितासिव्यापयितास्थःव्यापयितास्थ
उत्तमव्यापयितास्मिव्यापयितास्वःव्यापयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्यापयाञ्चकार / व्यापयामास / व्यापयाम्बभूवव्यापयाञ्चक्रतुः / व्यापयामासतुः / व्यापयाम्बभूवतुःव्यापयाञ्चक्रुः / व्यापयामासुः / व्यापयाम्बभूवुः
मध्यमव्यापयाञ्चकर्थ / व्यापयामासिथ / व्यापयाम्बभूविथव्यापयाञ्चक्रथुः / व्यापयामासथुः / व्यापयाम्बभूवथुःव्यापयाञ्चक्र / व्यापयामास / व्यापयाम्बभूव
उत्तमव्यापयाञ्चकर / व्यापयाञ्चकार / व्यापयामास / व्यापयाम्बभूवव्यापयाञ्चकृव / व्यापयामासिव / व्यापयाम्बभूविवव्यापयाञ्चकृम / व्यापयामासिम / व्यापयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअविव्यपत् / अविव्यपद्अविव्यपताम्अविव्यपन्
मध्यमअविव्यपःअविव्यपतम्अविव्यपत
उत्तमअविव्यपम्अविव्यपावअविव्यपाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्याप्यात् / व्याप्याद्व्याप्यास्ताम्व्याप्यासुः
मध्यमव्याप्याःव्याप्यास्तम्व्याप्यास्त
उत्तमव्याप्यासम्व्याप्यास्वव्याप्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअव्यापयिष्यत् / अव्यापयिष्यद्अव्यापयिष्यताम्अव्यापयिष्यन्
मध्यमअव्यापयिष्यःअव्यापयिष्यतम्अव्यापयिष्यत
उत्तमअव्यापयिष्यम्अव्यापयिष्यावअव्यापयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें