२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
बर्ह् (बर्हँ)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0173
धात्वर्थ: हिंसायाम् — मार डालना, दुःख देना (to kill, to destroy, to hurt)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयति बर्हयतः बर्हयन्ति मध्यम बर्हयसि बर्हयथः बर्हयथ उत्तम बर्हयामि बर्हयावः बर्हयामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयतात् / बर्हयताद् / बर्हयतु बर्हयताम् बर्हयन्तु मध्यम बर्हय / बर्हयतात् / बर्हयताद् बर्हयतम् बर्हयत उत्तम बर्हयाणि बर्हयाव बर्हयाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबर्हयत् / अबर्हयद् अबर्हयताम् अबर्हयन् मध्यम अबर्हयः अबर्हयतम् अबर्हयत उत्तम अबर्हयम् अबर्हयाव अबर्हयाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयेत् / बर्हयेद् बर्हयेताम् बर्हयेयुः मध्यम बर्हयेः बर्हयेतम् बर्हयेत उत्तम बर्हयेयम् बर्हयेव बर्हयेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयिष्यति बर्हयिष्यतः बर्हयिष्यन्ति मध्यम बर्हयिष्यसि बर्हयिष्यथः बर्हयिष्यथ उत्तम बर्हयिष्यामि बर्हयिष्यावः बर्हयिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयिता बर्हयितारौ बर्हयितारः मध्यम बर्हयितासि बर्हयितास्थः बर्हयितास्थ उत्तम बर्हयितास्मि बर्हयितास्वः बर्हयितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयाञ्चकार / बर्हयामास / बर्हयाम्बभूव बर्हयाञ्चक्रतुः / बर्हयामासतुः / बर्हयाम्बभूवतुः बर्हयाञ्चक्रुः / बर्हयामासुः / बर्हयाम्बभूवुः मध्यम बर्हयाञ्चकर्थ / बर्हयामासिथ / बर्हयाम्बभूविथ बर्हयाञ्चक्रथुः / बर्हयामासथुः / बर्हयाम्बभूवथुः बर्हयाञ्चक्र / बर्हयामास / बर्हयाम्बभूव उत्तम बर्हयाञ्चकर / बर्हयाञ्चकार / बर्हयामास / बर्हयाम्बभूव बर्हयाञ्चकृव / बर्हयामासिव / बर्हयाम्बभूविव बर्हयाञ्चकृम / बर्हयामासिम / बर्हयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबबर्हत् / अबबर्हद् अबबर्हताम् अबबर्हन् मध्यम अबबर्हः अबबर्हतम् अबबर्हत उत्तम अबबर्हम् अबबर्हाव अबबर्हाम
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्ह्यात् / बर्ह्याद् बर्ह्यास्ताम् बर्ह्यासुः मध्यम बर्ह्याः बर्ह्यास्तम् बर्ह्यास्त उत्तम बर्ह्यासम् बर्ह्यास्व बर्ह्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबर्हयिष्यत् / अबर्हयिष्यद् अबर्हयिष्यताम् अबर्हयिष्यन् मध्यम अबर्हयिष्यः अबर्हयिष्यतम् अबर्हयिष्यत उत्तम अबर्हयिष्यम् अबर्हयिष्याव अबर्हयिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयते बर्हयेते बर्हयन्ते मध्यम बर्हयसे बर्हयेथे बर्हयध्वे उत्तम बर्हये बर्हयावहे बर्हयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयताम् बर्हयेताम् बर्हयन्ताम् मध्यम बर्हयस्व बर्हयेथाम् बर्हयध्वम् उत्तम बर्हयै बर्हयावहै बर्हयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबर्हयत अबर्हयेताम् अबर्हयन्त मध्यम अबर्हयथाः अबर्हयेथाम् अबर्हयध्वम् उत्तम अबर्हये अबर्हयावहि अबर्हयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयेत बर्हयेयाताम् बर्हयेरन् मध्यम बर्हयेथाः बर्हयेयाथाम् बर्हयेध्वम् उत्तम बर्हयेय बर्हयेवहि बर्हयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयिष्यते बर्हयिष्येते बर्हयिष्यन्ते मध्यम बर्हयिष्यसे बर्हयिष्येथे बर्हयिष्यध्वे उत्तम बर्हयिष्ये बर्हयिष्यावहे बर्हयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयिता बर्हयितारौ बर्हयितारः मध्यम बर्हयितासे बर्हयितासाथे बर्हयिताध्वे उत्तम बर्हयिताहे बर्हयितास्वहे बर्हयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयाञ्चक्रे / बर्हयामास / बर्हयाम्बभूव बर्हयाञ्चक्राते / बर्हयामासतुः / बर्हयाम्बभूवतुः बर्हयाञ्चक्रिरे / बर्हयामासुः / बर्हयाम्बभूवुः मध्यम बर्हयाञ्चकृषे / बर्हयामासिथ / बर्हयाम्बभूविथ बर्हयाञ्चक्राथे / बर्हयामासथुः / बर्हयाम्बभूवथुः बर्हयाञ्चकृढ्वे / बर्हयामास / बर्हयाम्बभूव उत्तम बर्हयाञ्चक्रे / बर्हयामास / बर्हयाम्बभूव बर्हयाञ्चकृवहे / बर्हयामासिव / बर्हयाम्बभूविव बर्हयाञ्चकृमहे / बर्हयामासिम / बर्हयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबबर्हत अबबर्हेताम् अबबर्हन्त मध्यम अबबर्हथाः अबबर्हेथाम् अबबर्हध्वम् उत्तम अबबर्हे अबबर्हावहि अबबर्हामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयिषीष्ट बर्हयिषीयास्ताम् बर्हयिषीरन् मध्यम बर्हयिषीष्ठाः बर्हयिषीयास्थाम् बर्हयिषीढ्वम् / बर्हयिषीध्वम् उत्तम बर्हयिषीय बर्हयिषीवहि बर्हयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबर्हयिष्यत अबर्हयिष्येताम् अबर्हयिष्यन्त मध्यम अबर्हयिष्यथाः अबर्हयिष्येथाम् अबर्हयिष्यध्वम् उत्तम अबर्हयिष्ये अबर्हयिष्यावहि अबर्हयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्ह्यते बर्ह्येते बर्ह्यन्ते मध्यम बर्ह्यसे बर्ह्येथे बर्ह्यध्वे उत्तम बर्ह्ये बर्ह्यावहे बर्ह्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्ह्यताम् बर्ह्येताम् बर्ह्यन्ताम् मध्यम बर्ह्यस्व बर्ह्येथाम् बर्ह्यध्वम् उत्तम बर्ह्यै बर्ह्यावहै बर्ह्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबर्ह्यत अबर्ह्येताम् अबर्ह्यन्त मध्यम अबर्ह्यथाः अबर्ह्येथाम् अबर्ह्यध्वम् उत्तम अबर्ह्ये अबर्ह्यावहि अबर्ह्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्ह्येत बर्ह्येयाताम् बर्ह्येरन् मध्यम बर्ह्येथाः बर्ह्येयाथाम् बर्ह्येध्वम् उत्तम बर्ह्येय बर्ह्येवहि बर्ह्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बर्हयिष्यते / बर्हिष्यते बर्हयिष्येते / बर्हिष्येते बर्हयिष्यन्ते / बर्हिष्यन्ते मध्यम बर्हयिष्यसे / बर्हिष्यसे बर्हयिष्येथे / बर्हिष्येथे बर्हयिष्यध्वे / बर्हिष्यध्वे उत्तम बर्हयिष्ये / बर्हिष्ये बर्हयिष्यावहे / बर्हिष्यावहे बर्हयिष्यामहे / बर्हिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त बर्हण — — बर्हणम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त बर्हक बर्हकः बर्हिका बर्हकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त बर्हयितृ बर्हयिता बर्हयित्री बर्हयितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त बर्ह्य बर्ह्यः बर्ह्या बर्ह्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) बर्हयितव्य बर्हयितव्यः बर्हयितव्या बर्हयितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त बर्हणीय बर्हणीयः बर्हणीया बर्हणीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) बर्हित बर्हितः बर्हिता बर्हितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) बर्हितवत् बर्हितवान् बर्हितवती बर्हितवत् / बर्हितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) बर्हयत् बर्हयन् बर्हयन्ती बर्हयत् / बर्हयद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त बर्हयिष्यत् बर्हयिष्यन् बर्हयिष्यती / बर्हयिष्यन्ती बर्हयिष्यत् / बर्हयिष्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) बर्हयमाण बर्हयमाणः बर्हयमाणा बर्हयमाणम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) बर्हयित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रबर्ह्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) बर्हयितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय बर्हम् — — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त बर्ढि — बर्ढिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त बर्हयाम्बभूवस् बर्हयाम्बभूवान् बर्हयाम्बभूषी बर्हयाम्बभूवत् / बर्हयाम्बभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।