🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:30:42 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

पर्थ् (पर्थँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0186
धात्वर्थ: प्रक्षेपे — फेंकना, उड़ाना, प्रेरणा करना, भेजना (to throw,to send,to direct, to inspire)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपर्थयतिपर्थयतःपर्थयन्ति
मध्यमपर्थयसिपर्थयथःपर्थयथ
उत्तमपर्थयामिपर्थयावःपर्थयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपर्थयतात् / पर्थयताद् / पर्थयतुपर्थयताम्पर्थयन्तु
मध्यमपर्थय / पर्थयतात् / पर्थयताद्पर्थयतम्पर्थयत
उत्तमपर्थयानिपर्थयावपर्थयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपर्थयत् / अपर्थयद्अपर्थयताम्अपर्थयन्
मध्यमअपर्थयःअपर्थयतम्अपर्थयत
उत्तमअपर्थयम्अपर्थयावअपर्थयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपर्थयेत् / पर्थयेद्पर्थयेताम्पर्थयेयुः
मध्यमपर्थयेःपर्थयेतम्पर्थयेत
उत्तमपर्थयेयम्पर्थयेवपर्थयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपर्थयिष्यतिपर्थयिष्यतःपर्थयिष्यन्ति
मध्यमपर्थयिष्यसिपर्थयिष्यथःपर्थयिष्यथ
उत्तमपर्थयिष्यामिपर्थयिष्यावःपर्थयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपर्थयितापर्थयितारौपर्थयितारः
मध्यमपर्थयितासिपर्थयितास्थःपर्थयितास्थ
उत्तमपर्थयितास्मिपर्थयितास्वःपर्थयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपर्थयाञ्चकार / पर्थयामास / पर्थयाम्बभूवपर्थयाञ्चक्रतुः / पर्थयामासतुः / पर्थयाम्बभूवतुःपर्थयाञ्चक्रुः / पर्थयामासुः / पर्थयाम्बभूवुः
मध्यमपर्थयाञ्चकर्थ / पर्थयामासिथ / पर्थयाम्बभूविथपर्थयाञ्चक्रथुः / पर्थयामासथुः / पर्थयाम्बभूवथुःपर्थयाञ्चक्र / पर्थयामास / पर्थयाम्बभूव
उत्तमपर्थयाञ्चकर / पर्थयाञ्चकार / पर्थयामास / पर्थयाम्बभूवपर्थयाञ्चकृव / पर्थयामासिव / पर्थयाम्बभूविवपर्थयाञ्चकृम / पर्थयामासिम / पर्थयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपपर्थत् / अपपर्थद्अपपर्थताम्अपपर्थन्
मध्यमअपपर्थःअपपर्थतम्अपपर्थत
उत्तमअपपर्थम्अपपर्थावअपपर्थाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपर्थ्यात् / पर्थ्याद्पर्थ्यास्ताम्पर्थ्यासुः
मध्यमपर्थ्याःपर्थ्यास्तम्पर्थ्यास्त
उत्तमपर्थ्यासम्पर्थ्यास्वपर्थ्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपर्थयिष्यत् / अपर्थयिष्यद्अपर्थयिष्यताम्अपर्थयिष्यन्
मध्यमअपर्थयिष्यःअपर्थयिष्यतम्अपर्थयिष्यत
उत्तमअपर्थयिष्यम्अपर्थयिष्यावअपर्थयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें