🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:37:15 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

कूट् (कूटँ)

चुरादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 10.0225
धात्वर्थ: आप्रदाने अवसादने च — नहीं देना, छल करना, अस्पष्ट गूढ़ या मालूम न हो ऐसा करना, राशि करना (to avoid giving, to cheat, to do indistinctly, to collect)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकूटयतेकूटयेतेकूटयन्ते
मध्यमकूटयसेकूटयेथेकूटयध्वे
उत्तमकूटयेकूटयावहेकूटयामहे

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकूटयताम्कूटयेताम्कूटयन्ताम्
मध्यमकूटयस्वकूटयेथाम्कूटयध्वम्
उत्तमकूटयैकूटयावहैकूटयामहै

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअकूटयतअकूटयेताम्अकूटयन्त
मध्यमअकूटयथाःअकूटयेथाम्अकूटयध्वम्
उत्तमअकूटयेअकूटयावहिअकूटयामहि

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकूटयेतकूटयेयाताम्कूटयेरन्
मध्यमकूटयेथाःकूटयेयाथाम्कूटयेध्वम्
उत्तमकूटयेयकूटयेवहिकूटयेमहि

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकूटयिष्यतेकूटयिष्येतेकूटयिष्यन्ते
मध्यमकूटयिष्यसेकूटयिष्येथेकूटयिष्यध्वे
उत्तमकूटयिष्येकूटयिष्यावहेकूटयिष्यामहे

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकूटयिताकूटयितारौकूटयितारः
मध्यमकूटयितासेकूटयितासाथेकूटयिताध्वे
उत्तमकूटयिताहेकूटयितास्वहेकूटयितास्महे

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकूटयाञ्चक्रे / कूटयामास / कूटयाम्बभूवकूटयाञ्चक्राते / कूटयामासतुः / कूटयाम्बभूवतुःकूटयाञ्चक्रिरे / कूटयामासुः / कूटयाम्बभूवुः
मध्यमकूटयाञ्चकृषे / कूटयामासिथ / कूटयाम्बभूविथकूटयाञ्चक्राथे / कूटयामासथुः / कूटयाम्बभूवथुःकूटयाञ्चकृढ्वे / कूटयामास / कूटयाम्बभूव
उत्तमकूटयाञ्चक्रे / कूटयामास / कूटयाम्बभूवकूटयाञ्चकृवहे / कूटयामासिव / कूटयाम्बभूविवकूटयाञ्चकृमहे / कूटयामासिम / कूटयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअचूकुटतअचूकुटेताम्अचूकुटन्त
मध्यमअचूकुटथाःअचूकुटेथाम्अचूकुटध्वम्
उत्तमअचूकुटेअचूकुटावहिअचूकुटामहि

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकूटयिषीष्टकूटयिषीयास्ताम्कूटयिषीरन्
मध्यमकूटयिषीष्ठाःकूटयिषीयास्थाम्कूटयिषीढ्वम् / कूटयिषीध्वम्
उत्तमकूटयिषीयकूटयिषीवहिकूटयिषीमहि

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअकूटयिष्यतअकूटयिष्येताम्अकूटयिष्यन्त
मध्यमअकूटयिष्यथाःअकूटयिष्येथाम्अकूटयिष्यध्वम्
उत्तमअकूटयिष्येअकूटयिष्यावहिअकूटयिष्यामहि

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें