२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें
सूद् (षूदँ)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0242
धात्वर्थ: क्षरणे आस्रवणे आप्रवणे घाते च — टपकना, झरना, घाव करना, मार डालना, मारने का यत्न करना (to drip, to ooze, to kill, to try to kill, to wound)
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयति
सूदयतः
सूदयन्ति
मध्यम
सूदयसि
सूदयथः
सूदयथ
उत्तम
सूदयामि
सूदयावः
सूदयामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयतात् / सूदयताद् / सूदयतु
सूदयताम्
सूदयन्तु
मध्यम
सूदय / सूदयतात् / सूदयताद्
सूदयतम्
सूदयत
उत्तम
सूदयानि
सूदयाव
सूदयाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
असूदयत् / असूदयद्
असूदयताम्
असूदयन्
मध्यम
असूदयः
असूदयतम्
असूदयत
उत्तम
असूदयम्
असूदयाव
असूदयाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयेत् / सूदयेद्
सूदयेताम्
सूदयेयुः
मध्यम
सूदयेः
सूदयेतम्
सूदयेत
उत्तम
सूदयेयम्
सूदयेव
सूदयेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयिष्यति
सूदयिष्यतः
सूदयिष्यन्ति
मध्यम
सूदयिष्यसि
सूदयिष्यथः
सूदयिष्यथ
उत्तम
सूदयिष्यामि
सूदयिष्यावः
सूदयिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयिता
सूदयितारौ
सूदयितारः
मध्यम
सूदयितासि
सूदयितास्थः
सूदयितास्थ
उत्तम
सूदयितास्मि
सूदयितास्वः
सूदयितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयाञ्चकार / सूदयामास / सूदयाम्बभूव
सूदयाञ्चक्रतुः / सूदयामासतुः / सूदयाम्बभूवतुः
सूदयाञ्चक्रुः / सूदयामासुः / सूदयाम्बभूवुः
मध्यम
सूदयाञ्चकर्थ / सूदयामासिथ / सूदयाम्बभूविथ
सूदयाञ्चक्रथुः / सूदयामासथुः / सूदयाम्बभूवथुः
सूदयाञ्चक्र / सूदयामास / सूदयाम्बभूव
उत्तम
सूदयाञ्चकर / सूदयाञ्चकार / सूदयामास / सूदयाम्बभूव
सूदयाञ्चकृव / सूदयामासिव / सूदयाम्बभूविव
सूदयाञ्चकृम / सूदयामासिम / सूदयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
असूषुदत् / असूषुदद्
असूषुदताम्
असूषुदन्
मध्यम
असूषुदः
असूषुदतम्
असूषुदत
उत्तम
असूषुदम्
असूषुदाव
असूषुदाम
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूद्यात् / सूद्याद्
सूद्यास्ताम्
सूद्यासुः
मध्यम
सूद्याः
सूद्यास्तम्
सूद्यास्त
उत्तम
सूद्यासम्
सूद्यास्व
सूद्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
असूदयिष्यत् / असूदयिष्यद्
असूदयिष्यताम्
असूदयिष्यन्
मध्यम
असूदयिष्यः
असूदयिष्यतम्
असूदयिष्यत
उत्तम
असूदयिष्यम्
असूदयिष्याव
असूदयिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयते
सूदयेते
सूदयन्ते
मध्यम
सूदयसे
सूदयेथे
सूदयध्वे
उत्तम
सूदये
सूदयावहे
सूदयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयताम्
सूदयेताम्
सूदयन्ताम्
मध्यम
सूदयस्व
सूदयेथाम्
सूदयध्वम्
उत्तम
सूदयै
सूदयावहै
सूदयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
असूदयत
असूदयेताम्
असूदयन्त
मध्यम
असूदयथाः
असूदयेथाम्
असूदयध्वम्
उत्तम
असूदये
असूदयावहि
असूदयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयेत
सूदयेयाताम्
सूदयेरन्
मध्यम
सूदयेथाः
सूदयेयाथाम्
सूदयेध्वम्
उत्तम
सूदयेय
सूदयेवहि
सूदयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयिष्यते
सूदयिष्येते
सूदयिष्यन्ते
मध्यम
सूदयिष्यसे
सूदयिष्येथे
सूदयिष्यध्वे
उत्तम
सूदयिष्ये
सूदयिष्यावहे
सूदयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयिता
सूदयितारौ
सूदयितारः
मध्यम
सूदयितासे
सूदयितासाथे
सूदयिताध्वे
उत्तम
सूदयिताहे
सूदयितास्वहे
सूदयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयाञ्चक्रे / सूदयामास / सूदयाम्बभूव
सूदयाञ्चक्राते / सूदयामासतुः / सूदयाम्बभूवतुः
सूदयाञ्चक्रिरे / सूदयामासुः / सूदयाम्बभूवुः
मध्यम
सूदयाञ्चकृषे / सूदयामासिथ / सूदयाम्बभूविथ
सूदयाञ्चक्राथे / सूदयामासथुः / सूदयाम्बभूवथुः
सूदयाञ्चकृढ्वे / सूदयामास / सूदयाम्बभूव
उत्तम
सूदयाञ्चक्रे / सूदयामास / सूदयाम्बभूव
सूदयाञ्चकृवहे / सूदयामासिव / सूदयाम्बभूविव
सूदयाञ्चकृमहे / सूदयामासिम / सूदयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
असूषुदत
असूषुदेताम्
असूषुदन्त
मध्यम
असूषुदथाः
असूषुदेथाम्
असूषुदध्वम्
उत्तम
असूषुदे
असूषुदावहि
असूषुदामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयिषीष्ट
सूदयिषीयास्ताम्
सूदयिषीरन्
मध्यम
सूदयिषीष्ठाः
सूदयिषीयास्थाम्
सूदयिषीढ्वम् / सूदयिषीध्वम्
उत्तम
सूदयिषीय
सूदयिषीवहि
सूदयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
असूदयिष्यत
असूदयिष्येताम्
असूदयिष्यन्त
मध्यम
असूदयिष्यथाः
असूदयिष्येथाम्
असूदयिष्यध्वम्
उत्तम
असूदयिष्ये
असूदयिष्यावहि
असूदयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूद्यते
सूद्येते
सूद्यन्ते
मध्यम
सूद्यसे
सूद्येथे
सूद्यध्वे
उत्तम
सूद्ये
सूद्यावहे
सूद्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूद्यताम्
सूद्येताम्
सूद्यन्ताम्
मध्यम
सूद्यस्व
सूद्येथाम्
सूद्यध्वम्
उत्तम
सूद्यै
सूद्यावहै
सूद्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
असूद्यत
असूद्येताम्
असूद्यन्त
मध्यम
असूद्यथाः
असूद्येथाम्
असूद्यध्वम्
उत्तम
असूद्ये
असूद्यावहि
असूद्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूद्येत
सूद्येयाताम्
सूद्येरन्
मध्यम
सूद्येथाः
सूद्येयाथाम्
सूद्येध्वम्
उत्तम
सूद्येय
सूद्येवहि
सूद्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
सूदयिष्यते / सूदिष्यते
सूदयिष्येते / सूदिष्येते
सूदयिष्यन्ते / सूदिष्यन्ते
मध्यम
सूदयिष्यसे / सूदिष्यसे
सूदयिष्येथे / सूदिष्येथे
सूदयिष्यध्वे / सूदिष्यध्वे
उत्तम
सूदयिष्ये / सूदिष्ये
सूदयिष्यावहे / सूदिष्यावहे
सूदयिष्यामहे / सूदिष्यामहे
प्रत्यय
प्रयोग / अर्थ
प्रातिपदिक / अव्यय
पुंलिङ्ग
स्त्रीलिङ्ग
नपुंसकलिङ्ग
ल्युट्
भाववाचक/करणवाचक कृदन्त
सूदन
—
—
सूदनम्
ण्वुल्
कर्तृवाचक कृदन्त
सूदक
सूदकः
सूदिका
सूदकम्
तृच्
कर्तृवाचक कृदन्त
सूदयितृ
सूदयिता
सूदयित्री
सूदयितृ
यत्
विध्यर्थक कृदन्त
सूद्य
सूद्यः
सूद्या
सूद्यम्
तव्य
विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए)
सूदयितव्य
सूदयितव्यः
सूदयितव्या
सूदयितव्यम्
अनीयर्
विध्यर्थक कृदन्त
सूदनीय
सूदनीयः
सूदनीया
सूदनीयम्
क्त
भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा)
सूदित
सूदितः
सूदिता
सूदितम्
क्तवतु
भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा)
सूदितवत्
सूदितवान्
सूदितवती
सूदितवत् / सूदितवद्
शतृ
वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद)
सूदयत्
सूदयन्
सूदयन्ती
सूदयत् / सूदयद्
स्य-शतृ
भविष्यत्कालिक कृदन्त
सूदयिष्यत्
सूदयिष्यन्
सूदयिष्यती / सूदयिष्यन्ती
सूदयिष्यत् / सूदयिष्यद्
शानच्
वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद)
सूदयमान
सूदयमानः
सूदयमाना
सूदयमानम्
क्त्वा
पूर्वकालिक अव्यय (करके)
सूदयित्वा
—
—
—
ल्यप्
पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके)
प्रसूद्य
—
—
—
तुमुन्
निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए)
सूदयितुम्
—
—
—
णमुल्
पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय
सूदम्
—
—
—
क्तिन्
भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त
सूत्ति
—
सूत्तिः
—
क्वसु
भूतकालिक (लिट्) कृदन्त
सूदयाम्बभूवस्
सूदयाम्बभूवान्
सूदयाम्बभूषी
सूदयाम्बभूवत् / सूदयाम्बभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।
ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।