🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:30:31 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

त्रंस् (त्रसिँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0292
धात्वर्थ: भाषायाम् — बोलना, कहना, चमकना (to speak, to talk, to shine, to glow)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमत्रंसति / त्रंसयतित्रंसतः / त्रंसयतःत्रंसन्ति / त्रंसयन्ति
मध्यमत्रंसयसि / त्रंससित्रंसथः / त्रंसयथःत्रंसथ / त्रंसयथ
उत्तमत्रंसयामि / त्रंसामित्रंसयावः / त्रंसावःत्रंसयामः / त्रंसामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमत्रंसतात् / त्रंसताद् / त्रंसतु / त्रंसयतात् / त्रंसयताद् / त्रंसयतुत्रंसताम् / त्रंसयताम्त्रंसन्तु / त्रंसयन्तु
मध्यमत्रंस / त्रंसतात् / त्रंसताद् / त्रंसय / त्रंसयतात् / त्रंसयताद्त्रंसतम् / त्रंसयतम्त्रंसत / त्रंसयत
उत्तमत्रंसयानि / त्रंसानित्रंसयाव / त्रंसावत्रंसयाम / त्रंसाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअत्रंसत् / अत्रंसद् / अत्रंसयत् / अत्रंसयद्अत्रंसताम् / अत्रंसयताम्अत्रंसन् / अत्रंसयन्
मध्यमअत्रंसः / अत्रंसयःअत्रंसतम् / अत्रंसयतम्अत्रंसत / अत्रंसयत
उत्तमअत्रंसम् / अत्रंसयम्अत्रंसयाव / अत्रंसावअत्रंसयाम / अत्रंसाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमत्रंसयेत् / त्रंसयेद् / त्रंसेत् / त्रंसेद्त्रंसयेताम् / त्रंसेताम्त्रंसयेयुः / त्रंसेयुः
मध्यमत्रंसयेः / त्रंसेःत्रंसयेतम् / त्रंसेतम्त्रंसयेत / त्रंसेत
उत्तमत्रंसयेयम् / त्रंसेयम्त्रंसयेव / त्रंसेवत्रंसयेम / त्रंसेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमत्रंसयिष्यति / त्रंसिष्यतित्रंसयिष्यतः / त्रंसिष्यतःत्रंसयिष्यन्ति / त्रंसिष्यन्ति
मध्यमत्रंसयिष्यसि / त्रंसिष्यसित्रंसयिष्यथः / त्रंसिष्यथःत्रंसयिष्यथ / त्रंसिष्यथ
उत्तमत्रंसयिष्यामि / त्रंसिष्यामित्रंसयिष्यावः / त्रंसिष्यावःत्रंसयिष्यामः / त्रंसिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमत्रंसयिता / त्रंसितात्रंसयितारौ / त्रंसितारौत्रंसयितारः / त्रंसितारः
मध्यमत्रंसयितासि / त्रंसितासित्रंसयितास्थः / त्रंसितास्थःत्रंसयितास्थ / त्रंसितास्थ
उत्तमत्रंसयितास्मि / त्रंसितास्मित्रंसयितास्वः / त्रंसितास्वःत्रंसयितास्मः / त्रंसितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतत्रंस / त्रंसयाञ्चकार / त्रंसयामास / त्रंसयाम्बभूवतत्रंसतुः / त्रंसयाञ्चक्रतुः / त्रंसयामासतुः / त्रंसयाम्बभूवतुःतत्रंसुः / त्रंसयाञ्चक्रुः / त्रंसयामासुः / त्रंसयाम्बभूवुः
मध्यमतत्रंसिथ / त्रंसयाञ्चकर्थ / त्रंसयामासिथ / त्रंसयाम्बभूविथतत्रंसथुः / त्रंसयाञ्चक्रथुः / त्रंसयामासथुः / त्रंसयाम्बभूवथुःतत्रंस / त्रंसयाञ्चक्र / त्रंसयामास / त्रंसयाम्बभूव
उत्तमतत्रंस / त्रंसयाञ्चकर / त्रंसयाञ्चकार / त्रंसयामास / त्रंसयाम्बभूवतत्रंसिव / त्रंसयाञ्चकृव / त्रंसयामासिव / त्रंसयाम्बभूविवतत्रंसिम / त्रंसयाञ्चकृम / त्रंसयामासिम / त्रंसयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअतत्रंसत् / अतत्रंसद् / अत्रंसीत् / अत्रंसीद्अतत्रंसताम् / अत्रंसिष्टाम्अतत्रंसन् / अत्रंसिषुः
मध्यमअतत्रंसः / अत्रंसीःअतत्रंसतम् / अत्रंसिष्टम्अतत्रंसत / अत्रंसिष्ट
उत्तमअतत्रंसम् / अत्रंसिषम्अतत्रंसाव / अत्रंसिष्वअतत्रंसाम / अत्रंसिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमत्रंस्यात् / त्रंस्याद्त्रंस्यास्ताम्त्रंस्यासुः
मध्यमत्रंस्याःत्रंस्यास्तम्त्रंस्यास्त
उत्तमत्रंस्यासम्त्रंस्यास्वत्रंस्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअत्रंसयिष्यत् / अत्रंसयिष्यद् / अत्रंसिष्यत् / अत्रंसिष्यद्अत्रंसयिष्यताम् / अत्रंसिष्यताम्अत्रंसयिष्यन् / अत्रंसिष्यन्
मध्यमअत्रंसयिष्यः / अत्रंसिष्यःअत्रंसयिष्यतम् / अत्रंसिष्यतम्अत्रंसयिष्यत / अत्रंसिष्यत
उत्तमअत्रंसयिष्यम् / अत्रंसिष्यम्अत्रंसयिष्याव / अत्रंसिष्यावअत्रंसयिष्याम / अत्रंसिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें