🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:33:11 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

दंश् (दशिँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0295
धात्वर्थ: भाषायाम् — कहना, डंक मारने के समान बोलना (to speak, to talk)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंशति / दंशयतिदंशतः / दंशयतःदंशन्ति / दंशयन्ति
मध्यमदंशयसि / दंशसिदंशथः / दंशयथःदंशथ / दंशयथ
उत्तमदंशयामि / दंशामिदंशयावः / दंशावःदंशयामः / दंशामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंशतात् / दंशताद् / दंशतु / दंशयतात् / दंशयताद् / दंशयतुदंशताम् / दंशयताम्दंशन्तु / दंशयन्तु
मध्यमदंश / दंशतात् / दंशताद् / दंशय / दंशयतात् / दंशयताद्दंशतम् / दंशयतम्दंशत / दंशयत
उत्तमदंशयानि / दंशानिदंशयाव / दंशावदंशयाम / दंशाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदंशत् / अदंशद् / अदंशयत् / अदंशयद्अदंशताम् / अदंशयताम्अदंशन् / अदंशयन्
मध्यमअदंशः / अदंशयःअदंशतम् / अदंशयतम्अदंशत / अदंशयत
उत्तमअदंशम् / अदंशयम्अदंशयाव / अदंशावअदंशयाम / अदंशाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंशयेत् / दंशयेद् / दंशेत् / दंशेद्दंशयेताम् / दंशेताम्दंशयेयुः / दंशेयुः
मध्यमदंशयेः / दंशेःदंशयेतम् / दंशेतम्दंशयेत / दंशेत
उत्तमदंशयेयम् / दंशेयम्दंशयेव / दंशेवदंशयेम / दंशेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंशयिष्यति / दंशिष्यतिदंशयिष्यतः / दंशिष्यतःदंशयिष्यन्ति / दंशिष्यन्ति
मध्यमदंशयिष्यसि / दंशिष्यसिदंशयिष्यथः / दंशिष्यथःदंशयिष्यथ / दंशिष्यथ
उत्तमदंशयिष्यामि / दंशिष्यामिदंशयिष्यावः / दंशिष्यावःदंशयिष्यामः / दंशिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंशयिता / दंशितादंशयितारौ / दंशितारौदंशयितारः / दंशितारः
मध्यमदंशयितासि / दंशितासिदंशयितास्थः / दंशितास्थःदंशयितास्थ / दंशितास्थ
उत्तमदंशयितास्मि / दंशितास्मिदंशयितास्वः / दंशितास्वःदंशयितास्मः / दंशितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंशयाञ्चकार / दंशयामास / दंशयाम्बभूव / ददंशदंशयाञ्चक्रतुः / दंशयामासतुः / दंशयाम्बभूवतुः / ददंशतुःदंशयाञ्चक्रुः / दंशयामासुः / दंशयाम्बभूवुः / ददंशुः
मध्यमदंशयाञ्चकर्थ / दंशयामासिथ / दंशयाम्बभूविथ / ददंशिथदंशयाञ्चक्रथुः / दंशयामासथुः / दंशयाम्बभूवथुः / ददंशथुःदंशयाञ्चक्र / दंशयामास / दंशयाम्बभूव / ददंश
उत्तमदंशयाञ्चकर / दंशयाञ्चकार / दंशयामास / दंशयाम्बभूव / ददंशदंशयाञ्चकृव / दंशयामासिव / दंशयाम्बभूविव / ददंशिवदंशयाञ्चकृम / दंशयामासिम / दंशयाम्बभूविम / ददंशिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदंशीत् / अदंशीद् / अददंशत् / अददंशद्अदंशिष्टाम् / अददंशताम्अदंशिषुः / अददंशन्
मध्यमअदंशीः / अददंशःअदंशिष्टम् / अददंशतम्अदंशिष्ट / अददंशत
उत्तमअदंशिषम् / अददंशम्अदंशिष्व / अददंशावअदंशिष्म / अददंशाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंश्यात् / दंश्याद्दंश्यास्ताम्दंश्यासुः
मध्यमदंश्याःदंश्यास्तम्दंश्यास्त
उत्तमदंश्यासम्दंश्यास्वदंश्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदंशयिष्यत् / अदंशयिष्यद् / अदंशिष्यत् / अदंशिष्यद्अदंशयिष्यताम् / अदंशिष्यताम्अदंशयिष्यन् / अदंशिष्यन्
मध्यमअदंशयिष्यः / अदंशिष्यःअदंशयिष्यतम् / अदंशिष्यतम्अदंशयिष्यत / अदंशिष्यत
उत्तमअदंशयिष्यम् / अदंशिष्यम्अदंशयिष्याव / अदंशिष्यावअदंशयिष्याम / अदंशिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें