२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
वृध् (वृधुँ)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0313
धात्वर्थ: भाषायाम् — बोलना (to speak, to talk)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धति / वर्धयति वर्धतः / वर्धयतः वर्धन्ति / वर्धयन्ति मध्यम वर्धयसि / वर्धसि वर्धथः / वर्धयथः वर्धथ / वर्धयथ उत्तम वर्धयामि / वर्धामि वर्धयावः / वर्धावः वर्धयामः / वर्धामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धतात् / वर्धताद् / वर्धतु / वर्धयतात् / वर्धयताद् / वर्धयतु वर्धताम् / वर्धयताम् वर्धन्तु / वर्धयन्तु मध्यम वर्ध / वर्धतात् / वर्धताद् / वर्धय / वर्धयतात् / वर्धयताद् वर्धतम् / वर्धयतम् वर्धत / वर्धयत उत्तम वर्धयानि / वर्धानि वर्धयाव / वर्धाव वर्धयाम / वर्धाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अवर्धत् / अवर्धद् / अवर्धयत् / अवर्धयद् अवर्धताम् / अवर्धयताम् अवर्धन् / अवर्धयन् मध्यम अवर्धः / अवर्धयः अवर्धतम् / अवर्धयतम् अवर्धत / अवर्धयत उत्तम अवर्धम् / अवर्धयम् अवर्धयाव / अवर्धाव अवर्धयाम / अवर्धाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयेत् / वर्धयेद् / वर्धेत् / वर्धेद् वर्धयेताम् / वर्धेताम् वर्धयेयुः / वर्धेयुः मध्यम वर्धयेः / वर्धेः वर्धयेतम् / वर्धेतम् वर्धयेत / वर्धेत उत्तम वर्धयेयम् / वर्धेयम् वर्धयेव / वर्धेव वर्धयेम / वर्धेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयिष्यति / वर्धिष्यति वर्धयिष्यतः / वर्धिष्यतः वर्धयिष्यन्ति / वर्धिष्यन्ति मध्यम वर्धयिष्यसि / वर्धिष्यसि वर्धयिष्यथः / वर्धिष्यथः वर्धयिष्यथ / वर्धिष्यथ उत्तम वर्धयिष्यामि / वर्धिष्यामि वर्धयिष्यावः / वर्धिष्यावः वर्धयिष्यामः / वर्धिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयिता / वर्धिता वर्धयितारौ / वर्धितारौ वर्धयितारः / वर्धितारः मध्यम वर्धयितासि / वर्धितासि वर्धयितास्थः / वर्धितास्थः वर्धयितास्थ / वर्धितास्थ उत्तम वर्धयितास्मि / वर्धितास्मि वर्धयितास्वः / वर्धितास्वः वर्धयितास्मः / वर्धितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयाञ्चकार / वर्धयामास / वर्धयाम्बभूव / ववर्ध वर्धयाञ्चक्रतुः / वर्धयामासतुः / वर्धयाम्बभूवतुः / ववृधतुः वर्धयाञ्चक्रुः / वर्धयामासुः / वर्धयाम्बभूवुः / ववृधुः मध्यम वर्धयाञ्चकर्थ / वर्धयामासिथ / वर्धयाम्बभूविथ / ववर्धिथ वर्धयाञ्चक्रथुः / वर्धयामासथुः / वर्धयाम्बभूवथुः / ववृधथुः वर्धयाञ्चक्र / वर्धयामास / वर्धयाम्बभूव / ववृध उत्तम वर्धयाञ्चकर / वर्धयाञ्चकार / वर्धयामास / वर्धयाम्बभूव / ववर्ध वर्धयाञ्चकृव / वर्धयामासिव / वर्धयाम्बभूविव / ववृधिव वर्धयाञ्चकृम / वर्धयामासिम / वर्धयाम्बभूविम / ववृधिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अवर्धीत् / अवर्धीद् / अववर्धत् / अववर्धद् / अवीवृधत् / अवीवृधद् अवर्धिष्टाम् / अववर्धताम् / अवीवृधताम् अवर्धिषुः / अववर्धन् / अवीवृधन् मध्यम अवर्धीः / अववर्धः / अवीवृधः अवर्धिष्टम् / अववर्धतम् / अवीवृधतम् अवर्धिष्ट / अववर्धत / अवीवृधत उत्तम अवर्धिषम् / अववर्धम् / अवीवृधम् अवर्धिष्व / अववर्धाव / अवीवृधाव अवर्धिष्म / अववर्धाम / अवीवृधाम
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्ध्यात् / वर्ध्याद् / वृध्यात् / वृध्याद् वर्ध्यास्ताम् / वृध्यास्ताम् वर्ध्यासुः / वृध्यासुः मध्यम वर्ध्याः / वृध्याः वर्ध्यास्तम् / वृध्यास्तम् वर्ध्यास्त / वृध्यास्त उत्तम वर्ध्यासम् / वृध्यासम् वर्ध्यास्व / वृध्यास्व वर्ध्यास्म / वृध्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अवर्धयिष्यत् / अवर्धयिष्यद् / अवर्धिष्यत् / अवर्धिष्यद् अवर्धयिष्यताम् / अवर्धिष्यताम् अवर्धयिष्यन् / अवर्धिष्यन् मध्यम अवर्धयिष्यः / अवर्धिष्यः अवर्धयिष्यतम् / अवर्धिष्यतम् अवर्धयिष्यत / अवर्धिष्यत उत्तम अवर्धयिष्यम् / अवर्धिष्यम् अवर्धयिष्याव / अवर्धिष्याव अवर्धयिष्याम / अवर्धिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयते वर्धयेते वर्धयन्ते मध्यम वर्धयसे वर्धयेथे वर्धयध्वे उत्तम वर्धये वर्धयावहे वर्धयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयताम् वर्धयेताम् वर्धयन्ताम् मध्यम वर्धयस्व वर्धयेथाम् वर्धयध्वम् उत्तम वर्धयै वर्धयावहै वर्धयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अवर्धयत अवर्धयेताम् अवर्धयन्त मध्यम अवर्धयथाः अवर्धयेथाम् अवर्धयध्वम् उत्तम अवर्धये अवर्धयावहि अवर्धयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयेत वर्धयेयाताम् वर्धयेरन् मध्यम वर्धयेथाः वर्धयेयाथाम् वर्धयेध्वम् उत्तम वर्धयेय वर्धयेवहि वर्धयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयिष्यते वर्धयिष्येते वर्धयिष्यन्ते मध्यम वर्धयिष्यसे वर्धयिष्येथे वर्धयिष्यध्वे उत्तम वर्धयिष्ये वर्धयिष्यावहे वर्धयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयिता वर्धयितारौ वर्धयितारः मध्यम वर्धयितासे वर्धयितासाथे वर्धयिताध्वे उत्तम वर्धयिताहे वर्धयितास्वहे वर्धयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयाञ्चक्रे / वर्धयामास / वर्धयाम्बभूव वर्धयाञ्चक्राते / वर्धयामासतुः / वर्धयाम्बभूवतुः वर्धयाञ्चक्रिरे / वर्धयामासुः / वर्धयाम्बभूवुः मध्यम वर्धयाञ्चकृषे / वर्धयामासिथ / वर्धयाम्बभूविथ वर्धयाञ्चक्राथे / वर्धयामासथुः / वर्धयाम्बभूवथुः वर्धयाञ्चकृढ्वे / वर्धयामास / वर्धयाम्बभूव उत्तम वर्धयाञ्चक्रे / वर्धयामास / वर्धयाम्बभूव वर्धयाञ्चकृवहे / वर्धयामासिव / वर्धयाम्बभूविव वर्धयाञ्चकृमहे / वर्धयामासिम / वर्धयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अववर्धत / अवीवृधत अववर्धेताम् / अवीवृधेताम् अववर्धन्त / अवीवृधन्त मध्यम अववर्धथाः / अवीवृधथाः अववर्धेथाम् / अवीवृधेथाम् अववर्धध्वम् / अवीवृधध्वम् उत्तम अववर्धे / अवीवृधे अववर्धावहि / अवीवृधावहि अववर्धामहि / अवीवृधामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयिषीष्ट वर्धयिषीयास्ताम् वर्धयिषीरन् मध्यम वर्धयिषीष्ठाः वर्धयिषीयास्थाम् वर्धयिषीढ्वम् / वर्धयिषीध्वम् उत्तम वर्धयिषीय वर्धयिषीवहि वर्धयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अवर्धयिष्यत अवर्धयिष्येताम् अवर्धयिष्यन्त मध्यम अवर्धयिष्यथाः अवर्धयिष्येथाम् अवर्धयिष्यध्वम् उत्तम अवर्धयिष्ये अवर्धयिष्यावहि अवर्धयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्ध्यते / वृध्यते वर्ध्येते / वृध्येते वर्ध्यन्ते / वृध्यन्ते मध्यम वर्ध्यसे / वृध्यसे वर्ध्येथे / वृध्येथे वर्ध्यध्वे / वृध्यध्वे उत्तम वर्ध्ये / वृध्ये वर्ध्यावहे / वृध्यावहे वर्ध्यामहे / वृध्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्ध्यताम् / वृध्यताम् वर्ध्येताम् / वृध्येताम् वर्ध्यन्ताम् / वृध्यन्ताम् मध्यम वर्ध्यस्व / वृध्यस्व वर्ध्येथाम् / वृध्येथाम् वर्ध्यध्वम् / वृध्यध्वम् उत्तम वर्ध्यै / वृध्यै वर्ध्यावहै / वृध्यावहै वर्ध्यामहै / वृध्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अवर्ध्यत / अवृध्यत अवर्ध्येताम् / अवृध्येताम् अवर्ध्यन्त / अवृध्यन्त मध्यम अवर्ध्यथाः / अवृध्यथाः अवर्ध्येथाम् / अवृध्येथाम् अवर्ध्यध्वम् / अवृध्यध्वम् उत्तम अवर्ध्ये / अवृध्ये अवर्ध्यावहि / अवृध्यावहि अवर्ध्यामहि / अवृध्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्ध्येत / वृध्येत वर्ध्येयाताम् / वृध्येयाताम् वर्ध्येरन् / वृध्येरन् मध्यम वर्ध्येथाः / वृध्येथाः वर्ध्येयाथाम् / वृध्येयाथाम् वर्ध्येध्वम् / वृध्येध्वम् उत्तम वर्ध्येय / वृध्येय वर्ध्येवहि / वृध्येवहि वर्ध्येमहि / वृध्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम वर्धयिष्यते / वर्धिष्यते वर्धयिष्येते / वर्धिष्येते वर्धयिष्यन्ते / वर्धिष्यन्ते मध्यम वर्धयिष्यसे / वर्धिष्यसे वर्धयिष्येथे / वर्धिष्येथे वर्धयिष्यध्वे / वर्धिष्यध्वे उत्तम वर्धयिष्ये / वर्धिष्ये वर्धयिष्यावहे / वर्धिष्यावहे वर्धयिष्यामहे / वर्धिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त वर्धन — — वर्धनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त वर्धक वर्धकः वर्धिका वर्धकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त वर्धितृ वर्धिता वर्धित्री वर्धितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त वर्ध्य वर्ध्यः वर्ध्या वर्ध्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) वर्धितव्य वर्धितव्यः वर्धितव्या वर्धितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त वर्धनीय वर्धनीयः वर्धनीया वर्धनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) वृद्ध वृद्धः वृद्धा वृद्धम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) वृद्धवत् वृद्धवान् वृद्धवती वृद्धवत् / वृद्धवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) वर्धत् वर्धन् वर्धन्ती वर्धत् / वर्धद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त वर्धिष्यत् वर्धिष्यन् वर्धिष्यती / वर्धिष्यन्ती वर्धिष्यत् / वर्धिष्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) वर्धयमान वर्धयमानः वर्धयमाना वर्धयमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) वृद्ध्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रवृध्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) वर्धितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय वर्धम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त वर्ध वर्धः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त वृद्धि — वृद्धिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त ववृध्वस् ववृध्वान् ववृधुषी ववृध्वत् / ववृध्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।