🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:25:27 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

वद् (वदँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0379
धात्वर्थ: सन्देशवचने — कहना, बोलना, सन्देश वचन कहना, भाषण करना (to inform,to communicate,to speak,to tell,to describe,to utter, to read)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवदति / वादयतिवदतः / वादयतःवदन्ति / वादयन्ति
मध्यमवदसि / वादयसिवदथः / वादयथःवदथ / वादयथ
उत्तमवदामि / वादयामिवदावः / वादयावःवदामः / वादयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवदतात् / वदताद् / वदतु / वादयतात् / वादयताद् / वादयतुवदताम् / वादयताम्वदन्तु / वादयन्तु
मध्यमवद / वदतात् / वदताद् / वादय / वादयतात् / वादयताद्वदतम् / वादयतम्वदत / वादयत
उत्तमवदानि / वादयानिवदाव / वादयाववदाम / वादयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअवदत् / अवदद् / अवादयत् / अवादयद्अवदताम् / अवादयताम्अवदन् / अवादयन्
मध्यमअवदः / अवादयःअवदतम् / अवादयतम्अवदत / अवादयत
उत्तमअवदम् / अवादयम्अवदाव / अवादयावअवदाम / अवादयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवदेत् / वदेद् / वादयेत् / वादयेद्वदेताम् / वादयेताम्वदेयुः / वादयेयुः
मध्यमवदेः / वादयेःवदेतम् / वादयेतम्वदेत / वादयेत
उत्तमवदेयम् / वादयेयम्वदेव / वादयेववदेम / वादयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवदिष्यति / वादयिष्यतिवदिष्यतः / वादयिष्यतःवदिष्यन्ति / वादयिष्यन्ति
मध्यमवदिष्यसि / वादयिष्यसिवदिष्यथः / वादयिष्यथःवदिष्यथ / वादयिष्यथ
उत्तमवदिष्यामि / वादयिष्यामिवदिष्यावः / वादयिष्यावःवदिष्यामः / वादयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवदिता / वादयितावदितारौ / वादयितारौवदितारः / वादयितारः
मध्यमवदितासि / वादयितासिवदितास्थः / वादयितास्थःवदितास्थ / वादयितास्थ
उत्तमवदितास्मि / वादयितास्मिवदितास्वः / वादयितास्वःवदितास्मः / वादयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमववाद / वादयाञ्चकार / वादयामास / वादयाम्बभूवववदतुः / वादयाञ्चक्रतुः / वादयामासतुः / वादयाम्बभूवतुःववदुः / वादयाञ्चक्रुः / वादयामासुः / वादयाम्बभूवुः
मध्यमववदिथ / वादयाञ्चकर्थ / वादयामासिथ / वादयाम्बभूविथववदथुः / वादयाञ्चक्रथुः / वादयामासथुः / वादयाम्बभूवथुःववद / वादयाञ्चक्र / वादयामास / वादयाम्बभूव
उत्तमववद / ववाद / वादयाञ्चकर / वादयाञ्चकार / वादयामास / वादयाम्बभूवववदिव / वादयाञ्चकृव / वादयामासिव / वादयाम्बभूविवववदिम / वादयाञ्चकृम / वादयामासिम / वादयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअवदीत् / अवदीद् / अवादीत् / अवादीद् / अवीवदत् / अवीवदद्अवदिष्टाम् / अवादिष्टाम् / अवीवदताम्अवदिषुः / अवादिषुः / अवीवदन्
मध्यमअवदीः / अवादीः / अवीवदःअवदिष्टम् / अवादिष्टम् / अवीवदतम्अवदिष्ट / अवादिष्ट / अवीवदत
उत्तमअवदिषम् / अवादिषम् / अवीवदम्अवदिष्व / अवादिष्व / अवीवदावअवदिष्म / अवादिष्म / अवीवदाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवद्यात् / वद्याद् / वाद्यात् / वाद्याद्वद्यास्ताम् / वाद्यास्ताम्वद्यासुः / वाद्यासुः
मध्यमवद्याः / वाद्याःवद्यास्तम् / वाद्यास्तम्वद्यास्त / वाद्यास्त
उत्तमवद्यासम् / वाद्यासम्वद्यास्व / वाद्यास्ववद्यास्म / वाद्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअवदिष्यत् / अवदिष्यद् / अवादयिष्यत् / अवादयिष्यद्अवदिष्यताम् / अवादयिष्यताम्अवदिष्यन् / अवादयिष्यन्
मध्यमअवदिष्यः / अवादयिष्यःअवदिष्यतम् / अवादयिष्यतम्अवदिष्यत / अवादयिष्यत
उत्तमअवदिष्यम् / अवादयिष्यम्अवदिष्याव / अवादयिष्यावअवदिष्याम / अवादयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें