२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
भू (भू)
चुरादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 10.0382
धात्वर्थ: प्राप्तौ — प्राप्त करना, मिल जाना, चिंतन करना (to obtain, to receive, to get, to think)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भवति / भावयति भवतः / भावयतः भवन्ति / भावयन्ति मध्यम भवसि / भावयसि भवथः / भावयथः भवथ / भावयथ उत्तम भवामि / भावयामि भवावः / भावयावः भवामः / भावयामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भवतात् / भवताद् / भवतु / भावयतात् / भावयताद् / भावयतु भवताम् / भावयताम् भवन्तु / भावयन्तु मध्यम भव / भवतात् / भवताद् / भावय / भावयतात् / भावयताद् भवतम् / भावयतम् भवत / भावयत उत्तम भवानि / भावयानि भवाव / भावयाव भवाम / भावयाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अभवत् / अभवद् / अभावयत् / अभावयद् अभवताम् / अभावयताम् अभवन् / अभावयन् मध्यम अभवः / अभावयः अभवतम् / अभावयतम् अभवत / अभावयत उत्तम अभवम् / अभावयम् अभवाव / अभावयाव अभवाम / अभावयाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भवेत् / भवेद् / भावयेत् / भावयेद् भवेताम् / भावयेताम् भवेयुः / भावयेयुः मध्यम भवेः / भावयेः भवेतम् / भावयेतम् भवेत / भावयेत उत्तम भवेयम् / भावयेयम् भवेव / भावयेव भवेम / भावयेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भविष्यति / भावयिष्यति भविष्यतः / भावयिष्यतः भविष्यन्ति / भावयिष्यन्ति मध्यम भविष्यसि / भावयिष्यसि भविष्यथः / भावयिष्यथः भविष्यथ / भावयिष्यथ उत्तम भविष्यामि / भावयिष्यामि भविष्यावः / भावयिष्यावः भविष्यामः / भावयिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भविता / भावयिता भवितारौ / भावयितारौ भवितारः / भावयितारः मध्यम भवितासि / भावयितासि भवितास्थः / भावयितास्थः भवितास्थ / भावयितास्थ उत्तम भवितास्मि / भावयितास्मि भवितास्वः / भावयितास्वः भवितास्मः / भावयितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बुभूव / भावयाञ्चकार / भावयामास / भावयाम्बभूव बुभूवतुः / भावयाञ्चक्रतुः / भावयामासतुः / भावयाम्बभूवतुः बुभूवुः / भावयाञ्चक्रुः / भावयामासुः / भावयाम्बभूवुः मध्यम बुभूविथ / भावयाञ्चकर्थ / भावयामासिथ / भावयाम्बभूविथ बुभूवथुः / भावयाञ्चक्रथुः / भावयामासथुः / भावयाम्बभूवथुः बुभूव / भावयाञ्चक्र / भावयामास / भावयाम्बभूव उत्तम बुभूव / भावयाञ्चकर / भावयाञ्चकार / भावयामास / भावयाम्बभूव बुभूविव / भावयाञ्चकृव / भावयामासिव / भावयाम्बभूविव बुभूविम / भावयाञ्चकृम / भावयामासिम / भावयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबीभवत् / अबीभवद् / अभूत् / अभूद् अबीभवताम् / अभूताम् अबीभवन् / अभूवन् मध्यम अबीभवः / अभूः अबीभवतम् / अभूतम् अबीभवत / अभूत उत्तम अबीभवम् / अभूवम् अबीभवाव / अभूव अबीभवाम / अभूम
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भाव्यात् / भाव्याद् / भूयात् / भूयाद् भाव्यास्ताम् / भूयास्ताम् भाव्यासुः / भूयासुः मध्यम भाव्याः / भूयाः भाव्यास्तम् / भूयास्तम् भाव्यास्त / भूयास्त उत्तम भाव्यासम् / भूयासम् भाव्यास्व / भूयास्व भाव्यास्म / भूयास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अभविष्यत् / अभविष्यद् / अभावयिष्यत् / अभावयिष्यद् अभविष्यताम् / अभावयिष्यताम् अभविष्यन् / अभावयिष्यन् मध्यम अभविष्यः / अभावयिष्यः अभविष्यतम् / अभावयिष्यतम् अभविष्यत / अभावयिष्यत उत्तम अभविष्यम् / अभावयिष्यम् अभविष्याव / अभावयिष्याव अभविष्याम / अभावयिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भावयते भावयेते भावयन्ते मध्यम भावयसे भावयेथे भावयध्वे उत्तम भावये भावयावहे भावयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भावयताम् भावयेताम् भावयन्ताम् मध्यम भावयस्व भावयेथाम् भावयध्वम् उत्तम भावयै भावयावहै भावयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अभावयत अभावयेताम् अभावयन्त मध्यम अभावयथाः अभावयेथाम् अभावयध्वम् उत्तम अभावये अभावयावहि अभावयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भावयेत भावयेयाताम् भावयेरन् मध्यम भावयेथाः भावयेयाथाम् भावयेध्वम् उत्तम भावयेय भावयेवहि भावयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भावयिष्यते भावयिष्येते भावयिष्यन्ते मध्यम भावयिष्यसे भावयिष्येथे भावयिष्यध्वे उत्तम भावयिष्ये भावयिष्यावहे भावयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भावयिता भावयितारौ भावयितारः मध्यम भावयितासे भावयितासाथे भावयिताध्वे उत्तम भावयिताहे भावयितास्वहे भावयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भावयाञ्चक्रे / भावयामास / भावयाम्बभूव भावयाञ्चक्राते / भावयामासतुः / भावयाम्बभूवतुः भावयाञ्चक्रिरे / भावयामासुः / भावयाम्बभूवुः मध्यम भावयाञ्चकृषे / भावयामासिथ / भावयाम्बभूविथ भावयाञ्चक्राथे / भावयामासथुः / भावयाम्बभूवथुः भावयाञ्चकृढ्वे / भावयामास / भावयाम्बभूव उत्तम भावयाञ्चक्रे / भावयामास / भावयाम्बभूव भावयाञ्चकृवहे / भावयामासिव / भावयाम्बभूविव भावयाञ्चकृमहे / भावयामासिम / भावयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबीभवत अबीभवेताम् अबीभवन्त मध्यम अबीभवथाः अबीभवेथाम् अबीभवध्वम् उत्तम अबीभवे अबीभवावहि अबीभवामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भावयिषीष्ट भावयिषीयास्ताम् भावयिषीरन् मध्यम भावयिषीष्ठाः भावयिषीयास्थाम् भावयिषीढ्वम् / भावयिषीध्वम् उत्तम भावयिषीय भावयिषीवहि भावयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अभावयिष्यत अभावयिष्येताम् अभावयिष्यन्त मध्यम अभावयिष्यथाः अभावयिष्येथाम् अभावयिष्यध्वम् उत्तम अभावयिष्ये अभावयिष्यावहि अभावयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भाव्यते / भूयते भाव्येते / भूयेते भाव्यन्ते / भूयन्ते मध्यम भाव्यसे / भूयसे भाव्येथे / भूयेथे भाव्यध्वे / भूयध्वे उत्तम भाव्ये / भूये भाव्यावहे / भूयावहे भाव्यामहे / भूयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भाव्यताम् / भूयताम् भाव्येताम् / भूयेताम् भाव्यन्ताम् / भूयन्ताम् मध्यम भाव्यस्व / भूयस्व भाव्येथाम् / भूयेथाम् भाव्यध्वम् / भूयध्वम् उत्तम भाव्यै / भूयै भाव्यावहै / भूयावहै भाव्यामहै / भूयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अभाव्यत / अभूयत अभाव्येताम् / अभूयेताम् अभाव्यन्त / अभूयन्त मध्यम अभाव्यथाः / अभूयथाः अभाव्येथाम् / अभूयेथाम् अभाव्यध्वम् / अभूयध्वम् उत्तम अभाव्ये / अभूये अभाव्यावहि / अभूयावहि अभाव्यामहि / अभूयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भाव्येत / भूयेत भाव्येयाताम् / भूयेयाताम् भाव्येरन् / भूयेरन् मध्यम भाव्येथाः / भूयेथाः भाव्येयाथाम् / भूयेयाथाम् भाव्येध्वम् / भूयेध्वम् उत्तम भाव्येय / भूयेय भाव्येवहि / भूयेवहि भाव्येमहि / भूयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम भविष्यते / भावयिष्यते / भाविष्यते भविष्येते / भावयिष्येते / भाविष्येते भविष्यन्ते / भावयिष्यन्ते / भाविष्यन्ते मध्यम भविष्यसे / भावयिष्यसे / भाविष्यसे भविष्येथे / भावयिष्येथे / भाविष्येथे भविष्यध्वे / भावयिष्यध्वे / भाविष्यध्वे उत्तम भविष्ये / भावयिष्ये / भाविष्ये भविष्यावहे / भावयिष्यावहे / भाविष्यावहे भविष्यामहे / भावयिष्यामहे / भाविष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त भवन — — भवनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त भावक भावकः भाविका भावकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त भवितृ भविता भवित्री भवितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त भव्य भव्यः भव्या भव्यम्
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त भाव्य भाव्यः भाव्या भाव्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) भवितव्य भवितव्यः भवितव्या भवितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त भवनीय भवनीयः भवनीया भवनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) भूत भूतः भूता भूतम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) भूतवत् भूतवान् भूतवती भूतवत् / भूतवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) भवत् भवन् भवन्ती भवत् / भवद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त भविष्यत् भविष्यन् भविष्यती / भविष्यन्ती भविष्यत् / भविष्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) भावयमान भावयमानः भावयमाना भावयमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) भूत्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रभूय — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) भवितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय भावम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त भाव भावः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त भूति — भूतिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त बुभूवस् बुभूवान् बुभूषी बुभूवत् / बुभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।