🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:15:51 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

मृष् (मृषँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0387
धात्वर्थ: तितिक्षायाम् — सहन करना (to tolerate)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्षति / मर्षयतिमर्षतः / मर्षयतःमर्षन्ति / मर्षयन्ति
मध्यममर्षयसि / मर्षसिमर्षथः / मर्षयथःमर्षथ / मर्षयथ
उत्तममर्षयामि / मर्षामिमर्षयावः / मर्षावःमर्षयामः / मर्षामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्षतात् / मर्षताद् / मर्षतु / मर्षयतात् / मर्षयताद् / मर्षयतुमर्षताम् / मर्षयताम्मर्षन्तु / मर्षयन्तु
मध्यममर्ष / मर्षतात् / मर्षताद् / मर्षय / मर्षयतात् / मर्षयताद्मर्षतम् / मर्षयतम्मर्षत / मर्षयत
उत्तममर्षयाणि / मर्षाणिमर्षयाव / मर्षावमर्षयाम / मर्षाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमर्षत् / अमर्षद् / अमर्षयत् / अमर्षयद्अमर्षताम् / अमर्षयताम्अमर्षन् / अमर्षयन्
मध्यमअमर्षः / अमर्षयःअमर्षतम् / अमर्षयतम्अमर्षत / अमर्षयत
उत्तमअमर्षम् / अमर्षयम्अमर्षयाव / अमर्षावअमर्षयाम / अमर्षाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्षयेत् / मर्षयेद् / मर्षेत् / मर्षेद्मर्षयेताम् / मर्षेताम्मर्षयेयुः / मर्षेयुः
मध्यममर्षयेः / मर्षेःमर्षयेतम् / मर्षेतम्मर्षयेत / मर्षेत
उत्तममर्षयेयम् / मर्षेयम्मर्षयेव / मर्षेवमर्षयेम / मर्षेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्षयिष्यति / मर्षिष्यतिमर्षयिष्यतः / मर्षिष्यतःमर्षयिष्यन्ति / मर्षिष्यन्ति
मध्यममर्षयिष्यसि / मर्षिष्यसिमर्षयिष्यथः / मर्षिष्यथःमर्षयिष्यथ / मर्षिष्यथ
उत्तममर्षयिष्यामि / मर्षिष्यामिमर्षयिष्यावः / मर्षिष्यावःमर्षयिष्यामः / मर्षिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्षयिता / मर्षितामर्षयितारौ / मर्षितारौमर्षयितारः / मर्षितारः
मध्यममर्षयितासि / मर्षितासिमर्षयितास्थः / मर्षितास्थःमर्षयितास्थ / मर्षितास्थ
उत्तममर्षयितास्मि / मर्षितास्मिमर्षयितास्वः / मर्षितास्वःमर्षयितास्मः / मर्षितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमममर्ष / मर्षयाञ्चकार / मर्षयामास / मर्षयाम्बभूवममृषतुः / मर्षयाञ्चक्रतुः / मर्षयामासतुः / मर्षयाम्बभूवतुःममृषुः / मर्षयाञ्चक्रुः / मर्षयामासुः / मर्षयाम्बभूवुः
मध्यमममर्षिथ / मर्षयाञ्चकर्थ / मर्षयामासिथ / मर्षयाम्बभूविथममृषथुः / मर्षयाञ्चक्रथुः / मर्षयामासथुः / मर्षयाम्बभूवथुःममृष / मर्षयाञ्चक्र / मर्षयामास / मर्षयाम्बभूव
उत्तमममर्ष / मर्षयाञ्चकर / मर्षयाञ्चकार / मर्षयामास / मर्षयाम्बभूवममृषिव / मर्षयाञ्चकृव / मर्षयामासिव / मर्षयाम्बभूविवममृषिम / मर्षयाञ्चकृम / मर्षयामासिम / मर्षयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअममर्षत् / अममर्षद् / अमर्षीत् / अमर्षीद् / अमीमृषत् / अमीमृषद्अममर्षताम् / अमर्षिष्टाम् / अमीमृषताम्अममर्षन् / अमर्षिषुः / अमीमृषन्
मध्यमअममर्षः / अमर्षीः / अमीमृषःअममर्षतम् / अमर्षिष्टम् / अमीमृषतम्अममर्षत / अमर्षिष्ट / अमीमृषत
उत्तमअममर्षम् / अमर्षिषम् / अमीमृषम्अममर्षाव / अमर्षिष्व / अमीमृषावअममर्षाम / अमर्षिष्म / अमीमृषाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्ष्यात् / मर्ष्याद् / मृष्यात् / मृष्याद्मर्ष्यास्ताम् / मृष्यास्ताम्मर्ष्यासुः / मृष्यासुः
मध्यममर्ष्याः / मृष्याःमर्ष्यास्तम् / मृष्यास्तम्मर्ष्यास्त / मृष्यास्त
उत्तममर्ष्यासम् / मृष्यासम्मर्ष्यास्व / मृष्यास्वमर्ष्यास्म / मृष्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमर्षयिष्यत् / अमर्षयिष्यद् / अमर्षिष्यत् / अमर्षिष्यद्अमर्षयिष्यताम् / अमर्षिष्यताम्अमर्षयिष्यन् / अमर्षिष्यन्
मध्यमअमर्षयिष्यः / अमर्षिष्यःअमर्षयिष्यतम् / अमर्षिष्यतम्अमर्षयिष्यत / अमर्षिष्यत
उत्तमअमर्षयिष्यम् / अमर्षिष्यम्अमर्षयिष्याव / अमर्षिष्यावअमर्षयिष्याम / अमर्षिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें