२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
मृष् (मृषँ)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0387
धात्वर्थ: तितिक्षायाम् — सहन करना (to tolerate)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षति / मर्षयति मर्षतः / मर्षयतः मर्षन्ति / मर्षयन्ति मध्यम मर्षयसि / मर्षसि मर्षथः / मर्षयथः मर्षथ / मर्षयथ उत्तम मर्षयामि / मर्षामि मर्षयावः / मर्षावः मर्षयामः / मर्षामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षतात् / मर्षताद् / मर्षतु / मर्षयतात् / मर्षयताद् / मर्षयतु मर्षताम् / मर्षयताम् मर्षन्तु / मर्षयन्तु मध्यम मर्ष / मर्षतात् / मर्षताद् / मर्षय / मर्षयतात् / मर्षयताद् मर्षतम् / मर्षयतम् मर्षत / मर्षयत उत्तम मर्षयाणि / मर्षाणि मर्षयाव / मर्षाव मर्षयाम / मर्षाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अमर्षत् / अमर्षद् / अमर्षयत् / अमर्षयद् अमर्षताम् / अमर्षयताम् अमर्षन् / अमर्षयन् मध्यम अमर्षः / अमर्षयः अमर्षतम् / अमर्षयतम् अमर्षत / अमर्षयत उत्तम अमर्षम् / अमर्षयम् अमर्षयाव / अमर्षाव अमर्षयाम / अमर्षाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षयेत् / मर्षयेद् / मर्षेत् / मर्षेद् मर्षयेताम् / मर्षेताम् मर्षयेयुः / मर्षेयुः मध्यम मर्षयेः / मर्षेः मर्षयेतम् / मर्षेतम् मर्षयेत / मर्षेत उत्तम मर्षयेयम् / मर्षेयम् मर्षयेव / मर्षेव मर्षयेम / मर्षेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षयिष्यति / मर्षिष्यति मर्षयिष्यतः / मर्षिष्यतः मर्षयिष्यन्ति / मर्षिष्यन्ति मध्यम मर्षयिष्यसि / मर्षिष्यसि मर्षयिष्यथः / मर्षिष्यथः मर्षयिष्यथ / मर्षिष्यथ उत्तम मर्षयिष्यामि / मर्षिष्यामि मर्षयिष्यावः / मर्षिष्यावः मर्षयिष्यामः / मर्षिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षयिता / मर्षिता मर्षयितारौ / मर्षितारौ मर्षयितारः / मर्षितारः मध्यम मर्षयितासि / मर्षितासि मर्षयितास्थः / मर्षितास्थः मर्षयितास्थ / मर्षितास्थ उत्तम मर्षयितास्मि / मर्षितास्मि मर्षयितास्वः / मर्षितास्वः मर्षयितास्मः / मर्षितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ममर्ष / मर्षयाञ्चकार / मर्षयामास / मर्षयाम्बभूव ममृषतुः / मर्षयाञ्चक्रतुः / मर्षयामासतुः / मर्षयाम्बभूवतुः ममृषुः / मर्षयाञ्चक्रुः / मर्षयामासुः / मर्षयाम्बभूवुः मध्यम ममर्षिथ / मर्षयाञ्चकर्थ / मर्षयामासिथ / मर्षयाम्बभूविथ ममृषथुः / मर्षयाञ्चक्रथुः / मर्षयामासथुः / मर्षयाम्बभूवथुः ममृष / मर्षयाञ्चक्र / मर्षयामास / मर्षयाम्बभूव उत्तम ममर्ष / मर्षयाञ्चकर / मर्षयाञ्चकार / मर्षयामास / मर्षयाम्बभूव ममृषिव / मर्षयाञ्चकृव / मर्षयामासिव / मर्षयाम्बभूविव ममृषिम / मर्षयाञ्चकृम / मर्षयामासिम / मर्षयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अममर्षत् / अममर्षद् / अमर्षीत् / अमर्षीद् / अमीमृषत् / अमीमृषद् अममर्षताम् / अमर्षिष्टाम् / अमीमृषताम् अममर्षन् / अमर्षिषुः / अमीमृषन् मध्यम अममर्षः / अमर्षीः / अमीमृषः अममर्षतम् / अमर्षिष्टम् / अमीमृषतम् अममर्षत / अमर्षिष्ट / अमीमृषत उत्तम अममर्षम् / अमर्षिषम् / अमीमृषम् अममर्षाव / अमर्षिष्व / अमीमृषाव अममर्षाम / अमर्षिष्म / अमीमृषाम
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्ष्यात् / मर्ष्याद् / मृष्यात् / मृष्याद् मर्ष्यास्ताम् / मृष्यास्ताम् मर्ष्यासुः / मृष्यासुः मध्यम मर्ष्याः / मृष्याः मर्ष्यास्तम् / मृष्यास्तम् मर्ष्यास्त / मृष्यास्त उत्तम मर्ष्यासम् / मृष्यासम् मर्ष्यास्व / मृष्यास्व मर्ष्यास्म / मृष्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अमर्षयिष्यत् / अमर्षयिष्यद् / अमर्षिष्यत् / अमर्षिष्यद् अमर्षयिष्यताम् / अमर्षिष्यताम् अमर्षयिष्यन् / अमर्षिष्यन् मध्यम अमर्षयिष्यः / अमर्षिष्यः अमर्षयिष्यतम् / अमर्षिष्यतम् अमर्षयिष्यत / अमर्षिष्यत उत्तम अमर्षयिष्यम् / अमर्षिष्यम् अमर्षयिष्याव / अमर्षिष्याव अमर्षयिष्याम / अमर्षिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षते / मर्षयते मर्षयेते / मर्षेते मर्षन्ते / मर्षयन्ते मध्यम मर्षयसे / मर्षसे मर्षयेथे / मर्षेथे मर्षध्वे / मर्षयध्वे उत्तम मर्षये / मर्षे मर्षयावहे / मर्षावहे मर्षयामहे / मर्षामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षताम् / मर्षयताम् मर्षयेताम् / मर्षेताम् मर्षन्ताम् / मर्षयन्ताम् मध्यम मर्षयस्व / मर्षस्व मर्षयेथाम् / मर्षेथाम् मर्षध्वम् / मर्षयध्वम् उत्तम मर्षयै / मर्षै मर्षयावहै / मर्षावहै मर्षयामहै / मर्षामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अमर्षत / अमर्षयत अमर्षयेताम् / अमर्षेताम् अमर्षन्त / अमर्षयन्त मध्यम अमर्षथाः / अमर्षयथाः अमर्षयेथाम् / अमर्षेथाम् अमर्षध्वम् / अमर्षयध्वम् उत्तम अमर्षये / अमर्षे अमर्षयावहि / अमर्षावहि अमर्षयामहि / अमर्षामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षयेत / मर्षेत मर्षयेयाताम् / मर्षेयाताम् मर्षयेरन् / मर्षेरन् मध्यम मर्षयेथाः / मर्षेथाः मर्षयेयाथाम् / मर्षेयाथाम् मर्षयेध्वम् / मर्षेध्वम् उत्तम मर्षयेय / मर्षेय मर्षयेवहि / मर्षेवहि मर्षयेमहि / मर्षेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षयिष्यते / मर्षिष्यते मर्षयिष्येते / मर्षिष्येते मर्षयिष्यन्ते / मर्षिष्यन्ते मध्यम मर्षयिष्यसे / मर्षिष्यसे मर्षयिष्येथे / मर्षिष्येथे मर्षयिष्यध्वे / मर्षिष्यध्वे उत्तम मर्षयिष्ये / मर्षिष्ये मर्षयिष्यावहे / मर्षिष्यावहे मर्षयिष्यामहे / मर्षिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षयिता / मर्षिता मर्षयितारौ / मर्षितारौ मर्षयितारः / मर्षितारः मध्यम मर्षयितासे / मर्षितासे मर्षयितासाथे / मर्षितासाथे मर्षयिताध्वे / मर्षिताध्वे उत्तम मर्षयिताहे / मर्षिताहे मर्षयितास्वहे / मर्षितास्वहे मर्षयितास्महे / मर्षितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ममृषे / मर्षयाञ्चक्रे / मर्षयामास / मर्षयाम्बभूव ममृषाते / मर्षयाञ्चक्राते / मर्षयामासतुः / मर्षयाम्बभूवतुः ममृषिरे / मर्षयाञ्चक्रिरे / मर्षयामासुः / मर्षयाम्बभूवुः मध्यम ममृषिषे / मर्षयाञ्चकृषे / मर्षयामासिथ / मर्षयाम्बभूविथ ममृषाथे / मर्षयाञ्चक्राथे / मर्षयामासथुः / मर्षयाम्बभूवथुः ममृषिध्वे / मर्षयाञ्चकृढ्वे / मर्षयामास / मर्षयाम्बभूव उत्तम ममृषे / मर्षयाञ्चक्रे / मर्षयामास / मर्षयाम्बभूव ममृषिवहे / मर्षयाञ्चकृवहे / मर्षयामासिव / मर्षयाम्बभूविव ममृषिमहे / मर्षयाञ्चकृमहे / मर्षयामासिम / मर्षयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अममर्षत / अमर्षिष्ट / अमीमृषत अममर्षेताम् / अमर्षिषाताम् / अमीमृषेताम् अममर्षन्त / अमर्षिषत / अमीमृषन्त मध्यम अममर्षथाः / अमर्षिष्ठाः / अमीमृषथाः अममर्षेथाम् / अमर्षिषाथाम् / अमीमृषेथाम् अममर्षध्वम् / अमर्षिध्वम् / अमीमृषध्वम् उत्तम अममर्षे / अमर्षिषि / अमीमृषे अममर्षावहि / अमर्षिष्वहि / अमीमृषावहि अममर्षामहि / अमर्षिष्महि / अमीमृषामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षयिषीष्ट / मर्षिषीष्ट मर्षयिषीयास्ताम् / मर्षिषीयास्ताम् मर्षयिषीरन् / मर्षिषीरन् मध्यम मर्षयिषीष्ठाः / मर्षिषीष्ठाः मर्षयिषीयास्थाम् / मर्षिषीयास्थाम् मर्षयिषीढ्वम् / मर्षयिषीध्वम् / मर्षिषीध्वम् उत्तम मर्षयिषीय / मर्षिषीय मर्षयिषीवहि / मर्षिषीवहि मर्षयिषीमहि / मर्षिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अमर्षयिष्यत / अमर्षिष्यत अमर्षयिष्येताम् / अमर्षिष्येताम् अमर्षयिष्यन्त / अमर्षिष्यन्त मध्यम अमर्षयिष्यथाः / अमर्षिष्यथाः अमर्षयिष्येथाम् / अमर्षिष्येथाम् अमर्षयिष्यध्वम् / अमर्षिष्यध्वम् उत्तम अमर्षयिष्ये / अमर्षिष्ये अमर्षयिष्यावहि / अमर्षिष्यावहि अमर्षयिष्यामहि / अमर्षिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्ष्यते / मृष्यते मर्ष्येते / मृष्येते मर्ष्यन्ते / मृष्यन्ते मध्यम मर्ष्यसे / मृष्यसे मर्ष्येथे / मृष्येथे मर्ष्यध्वे / मृष्यध्वे उत्तम मर्ष्ये / मृष्ये मर्ष्यावहे / मृष्यावहे मर्ष्यामहे / मृष्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्ष्यताम् / मृष्यताम् मर्ष्येताम् / मृष्येताम् मर्ष्यन्ताम् / मृष्यन्ताम् मध्यम मर्ष्यस्व / मृष्यस्व मर्ष्येथाम् / मृष्येथाम् मर्ष्यध्वम् / मृष्यध्वम् उत्तम मर्ष्यै / मृष्यै मर्ष्यावहै / मृष्यावहै मर्ष्यामहै / मृष्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अमर्ष्यत / अमृष्यत अमर्ष्येताम् / अमृष्येताम् अमर्ष्यन्त / अमृष्यन्त मध्यम अमर्ष्यथाः / अमृष्यथाः अमर्ष्येथाम् / अमृष्येथाम् अमर्ष्यध्वम् / अमृष्यध्वम् उत्तम अमर्ष्ये / अमृष्ये अमर्ष्यावहि / अमृष्यावहि अमर्ष्यामहि / अमृष्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्ष्येत / मृष्येत मर्ष्येयाताम् / मृष्येयाताम् मर्ष्येरन् / मृष्येरन् मध्यम मर्ष्येथाः / मृष्येथाः मर्ष्येयाथाम् / मृष्येयाथाम् मर्ष्येध्वम् / मृष्येध्वम् उत्तम मर्ष्येय / मृष्येय मर्ष्येवहि / मृष्येवहि मर्ष्येमहि / मृष्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम मर्षयिष्यते / मर्षिष्यते मर्षयिष्येते / मर्षिष्येते मर्षयिष्यन्ते / मर्षिष्यन्ते मध्यम मर्षयिष्यसे / मर्षिष्यसे मर्षयिष्येथे / मर्षिष्येथे मर्षयिष्यध्वे / मर्षिष्यध्वे उत्तम मर्षयिष्ये / मर्षिष्ये मर्षयिष्यावहे / मर्षिष्यावहे मर्षयिष्यामहे / मर्षिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त मर्षण — — मर्षणम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त मर्षक मर्षकः मर्षिका मर्षकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त मर्षितृ मर्षिता मर्षित्री मर्षितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त मर्ष्य मर्ष्यः मर्ष्या मर्ष्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) मर्षितव्य मर्षितव्यः मर्षितव्या मर्षितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त मर्षणीय मर्षणीयः मर्षणीया मर्षणीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) मर्षित मर्षितः मर्षिता मर्षितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) मर्षितवत् मर्षितवान् मर्षितवती मर्षितवत् / मर्षितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) मर्षत् मर्षन् मर्षन्ती मर्षत् / मर्षद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त मर्षिष्यत् मर्षिष्यन् मर्षिष्यती / मर्षिष्यन्ती मर्षिष्यत् / मर्षिष्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) मर्षमाण मर्षमाणः मर्षमाणा मर्षमाणम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) मृषित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रमृष्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) मर्षितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय मर्षम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त मर्ष मर्षः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त मृष्टि — मृष्टिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त ममृष्वस् ममृष्वान् ममृषुषी ममृष्वत् / ममृष्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।