🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:15:48 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

वर (वर)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0390
धात्वर्थ: ईप्सायाम् — इच्छा करना, चाहना, आशा करना (to wish, to desire, to hope)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवरयतिवरयतःवरयन्ति
मध्यमवरयसिवरयथःवरयथ
उत्तमवरयामिवरयावःवरयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवरयतात् / वरयताद् / वरयतुवरयताम्वरयन्तु
मध्यमवरय / वरयतात् / वरयताद्वरयतम्वरयत
उत्तमवरयाणिवरयाववरयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअवरयत् / अवरयद्अवरयताम्अवरयन्
मध्यमअवरयःअवरयतम्अवरयत
उत्तमअवरयम्अवरयावअवरयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवरयेत् / वरयेद्वरयेताम्वरयेयुः
मध्यमवरयेःवरयेतम्वरयेत
उत्तमवरयेयम्वरयेववरयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवरयिष्यतिवरयिष्यतःवरयिष्यन्ति
मध्यमवरयिष्यसिवरयिष्यथःवरयिष्यथ
उत्तमवरयिष्यामिवरयिष्यावःवरयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवरयितावरयितारौवरयितारः
मध्यमवरयितासिवरयितास्थःवरयितास्थ
उत्तमवरयितास्मिवरयितास्वःवरयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवरयाञ्चकार / वरयामास / वरयाम्बभूववरयाञ्चक्रतुः / वरयामासतुः / वरयाम्बभूवतुःवरयाञ्चक्रुः / वरयामासुः / वरयाम्बभूवुः
मध्यमवरयाञ्चकर्थ / वरयामासिथ / वरयाम्बभूविथवरयाञ्चक्रथुः / वरयामासथुः / वरयाम्बभूवथुःवरयाञ्चक्र / वरयामास / वरयाम्बभूव
उत्तमवरयाञ्चकर / वरयाञ्चकार / वरयामास / वरयाम्बभूववरयाञ्चकृव / वरयामासिव / वरयाम्बभूविववरयाञ्चकृम / वरयामासिम / वरयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअववरत् / अववरद्अववरताम्अववरन्
मध्यमअववरःअववरतम्अववरत
उत्तमअववरम्अववरावअववराम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवर्यात् / वर्याद्वर्यास्ताम्वर्यासुः
मध्यमवर्याःवर्यास्तम्वर्यास्त
उत्तमवर्यासम्वर्यास्ववर्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअवरयिष्यत् / अवरयिष्यद्अवरयिष्यताम्अवरयिष्यन्
मध्यमअवरयिष्यःअवरयिष्यतम्अवरयिष्यत
उत्तमअवरयिष्यम्अवरयिष्यावअवरयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें