🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 10:19:57 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

श्वठ (श्वठ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0393
धात्वर्थ: सम्यगवभाषणे — दुर्भाषण देना, दुर्वचन कहना, गाली बकना (to ill-speak, to abuse, to tell lies, to keep quiet)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वठयतिश्वठयतःश्वठयन्ति
मध्यमश्वठयसिश्वठयथःश्वठयथ
उत्तमश्वठयामिश्वठयावःश्वठयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वठयतात् / श्वठयताद् / श्वठयतुश्वठयताम्श्वठयन्तु
मध्यमश्वठय / श्वठयतात् / श्वठयताद्श्वठयतम्श्वठयत
उत्तमश्वठयानिश्वठयावश्वठयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअश्वठयत् / अश्वठयद्अश्वठयताम्अश्वठयन्
मध्यमअश्वठयःअश्वठयतम्अश्वठयत
उत्तमअश्वठयम्अश्वठयावअश्वठयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वठयेत् / श्वठयेद्श्वठयेताम्श्वठयेयुः
मध्यमश्वठयेःश्वठयेतम्श्वठयेत
उत्तमश्वठयेयम्श्वठयेवश्वठयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वठयिष्यतिश्वठयिष्यतःश्वठयिष्यन्ति
मध्यमश्वठयिष्यसिश्वठयिष्यथःश्वठयिष्यथ
उत्तमश्वठयिष्यामिश्वठयिष्यावःश्वठयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वठयिताश्वठयितारौश्वठयितारः
मध्यमश्वठयितासिश्वठयितास्थःश्वठयितास्थ
उत्तमश्वठयितास्मिश्वठयितास्वःश्वठयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वठयाञ्चकार / श्वठयामास / श्वठयाम्बभूवश्वठयाञ्चक्रतुः / श्वठयामासतुः / श्वठयाम्बभूवतुःश्वठयाञ्चक्रुः / श्वठयामासुः / श्वठयाम्बभूवुः
मध्यमश्वठयाञ्चकर्थ / श्वठयामासिथ / श्वठयाम्बभूविथश्वठयाञ्चक्रथुः / श्वठयामासथुः / श्वठयाम्बभूवथुःश्वठयाञ्चक्र / श्वठयामास / श्वठयाम्बभूव
उत्तमश्वठयाञ्चकर / श्वठयाञ्चकार / श्वठयामास / श्वठयाम्बभूवश्वठयाञ्चकृव / श्वठयामासिव / श्वठयाम्बभूविवश्वठयाञ्चकृम / श्वठयामासिम / श्वठयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअशश्वठत् / अशश्वठद्अशश्वठताम्अशश्वठन्
मध्यमअशश्वठःअशश्वठतम्अशश्वठत
उत्तमअशश्वठम्अशश्वठावअशश्वठाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्वठ्यात् / श्वठ्याद्श्वठ्यास्ताम्श्वठ्यासुः
मध्यमश्वठ्याःश्वठ्यास्तम्श्वठ्यास्त
उत्तमश्वठ्यासम्श्वठ्यास्वश्वठ्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअश्वठयिष्यत् / अश्वठयिष्यद्अश्वठयिष्यताम्अश्वठयिष्यन्
मध्यमअश्वठयिष्यःअश्वठयिष्यतम्अश्वठयिष्यत
उत्तमअश्वठयिष्यम्अश्वठयिष्यावअश्वठयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें