२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
स्वर (स्वर)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0402
धात्वर्थ: आक्षेपे — शब्द करना, आवाज करना, दोष लगाना, निन्दा करना, आक्षेप करना (to sound, to blame, to insult, to object)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयति स्वरयतः स्वरयन्ति मध्यम स्वरयसि स्वरयथः स्वरयथ उत्तम स्वरयामि स्वरयावः स्वरयामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयतात् / स्वरयताद् / स्वरयतु स्वरयताम् स्वरयन्तु मध्यम स्वरय / स्वरयतात् / स्वरयताद् स्वरयतम् स्वरयत उत्तम स्वरयाणि स्वरयाव स्वरयाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्वरयत् / अस्वरयद् अस्वरयताम् अस्वरयन् मध्यम अस्वरयः अस्वरयतम् अस्वरयत उत्तम अस्वरयम् अस्वरयाव अस्वरयाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयेत् / स्वरयेद् स्वरयेताम् स्वरयेयुः मध्यम स्वरयेः स्वरयेतम् स्वरयेत उत्तम स्वरयेयम् स्वरयेव स्वरयेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयिष्यति स्वरयिष्यतः स्वरयिष्यन्ति मध्यम स्वरयिष्यसि स्वरयिष्यथः स्वरयिष्यथ उत्तम स्वरयिष्यामि स्वरयिष्यावः स्वरयिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयिता स्वरयितारौ स्वरयितारः मध्यम स्वरयितासि स्वरयितास्थः स्वरयितास्थ उत्तम स्वरयितास्मि स्वरयितास्वः स्वरयितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयाञ्चकार / स्वरयामास / स्वरयाम्बभूव स्वरयाञ्चक्रतुः / स्वरयामासतुः / स्वरयाम्बभूवतुः स्वरयाञ्चक्रुः / स्वरयामासुः / स्वरयाम्बभूवुः मध्यम स्वरयाञ्चकर्थ / स्वरयामासिथ / स्वरयाम्बभूविथ स्वरयाञ्चक्रथुः / स्वरयामासथुः / स्वरयाम्बभूवथुः स्वरयाञ्चक्र / स्वरयामास / स्वरयाम्बभूव उत्तम स्वरयाञ्चकर / स्वरयाञ्चकार / स्वरयामास / स्वरयाम्बभूव स्वरयाञ्चकृव / स्वरयामासिव / स्वरयाम्बभूविव स्वरयाञ्चकृम / स्वरयामासिम / स्वरयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम असस्वरत् / असस्वरद् असस्वरताम् असस्वरन् मध्यम असस्वरः असस्वरतम् असस्वरत उत्तम असस्वरम् असस्वराव असस्वराम
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वर्यात् / स्वर्याद् स्वर्यास्ताम् स्वर्यासुः मध्यम स्वर्याः स्वर्यास्तम् स्वर्यास्त उत्तम स्वर्यासम् स्वर्यास्व स्वर्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्वरयिष्यत् / अस्वरयिष्यद् अस्वरयिष्यताम् अस्वरयिष्यन् मध्यम अस्वरयिष्यः अस्वरयिष्यतम् अस्वरयिष्यत उत्तम अस्वरयिष्यम् अस्वरयिष्याव अस्वरयिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयते स्वरयेते स्वरयन्ते मध्यम स्वरयसे स्वरयेथे स्वरयध्वे उत्तम स्वरये स्वरयावहे स्वरयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयताम् स्वरयेताम् स्वरयन्ताम् मध्यम स्वरयस्व स्वरयेथाम् स्वरयध्वम् उत्तम स्वरयै स्वरयावहै स्वरयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्वरयत अस्वरयेताम् अस्वरयन्त मध्यम अस्वरयथाः अस्वरयेथाम् अस्वरयध्वम् उत्तम अस्वरये अस्वरयावहि अस्वरयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयेत स्वरयेयाताम् स्वरयेरन् मध्यम स्वरयेथाः स्वरयेयाथाम् स्वरयेध्वम् उत्तम स्वरयेय स्वरयेवहि स्वरयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयिष्यते स्वरयिष्येते स्वरयिष्यन्ते मध्यम स्वरयिष्यसे स्वरयिष्येथे स्वरयिष्यध्वे उत्तम स्वरयिष्ये स्वरयिष्यावहे स्वरयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयिता स्वरयितारौ स्वरयितारः मध्यम स्वरयितासे स्वरयितासाथे स्वरयिताध्वे उत्तम स्वरयिताहे स्वरयितास्वहे स्वरयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयाञ्चक्रे / स्वरयामास / स्वरयाम्बभूव स्वरयाञ्चक्राते / स्वरयामासतुः / स्वरयाम्बभूवतुः स्वरयाञ्चक्रिरे / स्वरयामासुः / स्वरयाम्बभूवुः मध्यम स्वरयाञ्चकृषे / स्वरयामासिथ / स्वरयाम्बभूविथ स्वरयाञ्चक्राथे / स्वरयामासथुः / स्वरयाम्बभूवथुः स्वरयाञ्चकृढ्वे / स्वरयामास / स्वरयाम्बभूव उत्तम स्वरयाञ्चक्रे / स्वरयामास / स्वरयाम्बभूव स्वरयाञ्चकृवहे / स्वरयामासिव / स्वरयाम्बभूविव स्वरयाञ्चकृमहे / स्वरयामासिम / स्वरयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम असस्वरत असस्वरेताम् असस्वरन्त मध्यम असस्वरथाः असस्वरेथाम् असस्वरध्वम् उत्तम असस्वरे असस्वरावहि असस्वरामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयिषीष्ट स्वरयिषीयास्ताम् स्वरयिषीरन् मध्यम स्वरयिषीष्ठाः स्वरयिषीयास्थाम् स्वरयिषीढ्वम् / स्वरयिषीध्वम् उत्तम स्वरयिषीय स्वरयिषीवहि स्वरयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्वरयिष्यत अस्वरयिष्येताम् अस्वरयिष्यन्त मध्यम अस्वरयिष्यथाः अस्वरयिष्येथाम् अस्वरयिष्यध्वम् उत्तम अस्वरयिष्ये अस्वरयिष्यावहि अस्वरयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वर्यते स्वर्येते स्वर्यन्ते मध्यम स्वर्यसे स्वर्येथे स्वर्यध्वे उत्तम स्वर्ये स्वर्यावहे स्वर्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वर्यताम् स्वर्येताम् स्वर्यन्ताम् मध्यम स्वर्यस्व स्वर्येथाम् स्वर्यध्वम् उत्तम स्वर्यै स्वर्यावहै स्वर्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्वर्यत अस्वर्येताम् अस्वर्यन्त मध्यम अस्वर्यथाः अस्वर्येथाम् अस्वर्यध्वम् उत्तम अस्वर्ये अस्वर्यावहि अस्वर्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वर्येत स्वर्येयाताम् स्वर्येरन् मध्यम स्वर्येथाः स्वर्येयाथाम् स्वर्येध्वम् उत्तम स्वर्येय स्वर्येवहि स्वर्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्वरयिष्यते / स्वरिष्यते स्वरयिष्येते / स्वरिष्येते स्वरयिष्यन्ते / स्वरिष्यन्ते मध्यम स्वरयिष्यसे / स्वरिष्यसे स्वरयिष्येथे / स्वरिष्येथे स्वरयिष्यध्वे / स्वरिष्यध्वे उत्तम स्वरयिष्ये / स्वरिष्ये स्वरयिष्यावहे / स्वरिष्यावहे स्वरयिष्यामहे / स्वरिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त स्वरण — — स्वरणम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त स्वरक स्वरकः स्वरिका स्वरकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त स्वरयितृ स्वरयिता स्वरयित्री स्वरयितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त स्वर्य स्वर्यः स्वर्या स्वर्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) स्वरयितव्य स्वरयितव्यः स्वरयितव्या स्वरयितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त स्वरणीय स्वरणीयः स्वरणीया स्वरणीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) स्वरित स्वरितः स्वरिता स्वरितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) स्वरितवत् स्वरितवान् स्वरितवती स्वरितवत् / स्वरितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) स्वरयत् स्वरयन् स्वरयन्ती स्वरयत् / स्वरयद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त स्वरयिष्यत् स्वरयिष्यन् स्वरयिष्यती / स्वरयिष्यन्ती स्वरयिष्यत् / स्वरयिष्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) स्वरयमाण स्वरयमाणः स्वरयमाणा स्वरयमाणम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) स्वरयित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रस्वरय्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) स्वरयितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय स्वरम् — — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त स्वर्ति — स्वर्तिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त स्वरयाम्बभूवस् स्वरयाम्बभूवान् स्वरयाम्बभूषी स्वरयाम्बभूवत् / स्वरयाम्बभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।