🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:34:22 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

कुमार (कुमार)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0418
धात्वर्थ: क्रीडायाम् — बालक के समान खेलना, क्रीड़ा करना (to play like a child)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकुमारयतिकुमारयतःकुमारयन्ति
मध्यमकुमारयसिकुमारयथःकुमारयथ
उत्तमकुमारयामिकुमारयावःकुमारयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकुमारयतात् / कुमारयताद् / कुमारयतुकुमारयताम्कुमारयन्तु
मध्यमकुमारय / कुमारयतात् / कुमारयताद्कुमारयतम्कुमारयत
उत्तमकुमारयाणिकुमारयावकुमारयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअकुमारयत् / अकुमारयद्अकुमारयताम्अकुमारयन्
मध्यमअकुमारयःअकुमारयतम्अकुमारयत
उत्तमअकुमारयम्अकुमारयावअकुमारयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकुमारयेत् / कुमारयेद्कुमारयेताम्कुमारयेयुः
मध्यमकुमारयेःकुमारयेतम्कुमारयेत
उत्तमकुमारयेयम्कुमारयेवकुमारयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकुमारयिष्यतिकुमारयिष्यतःकुमारयिष्यन्ति
मध्यमकुमारयिष्यसिकुमारयिष्यथःकुमारयिष्यथ
उत्तमकुमारयिष्यामिकुमारयिष्यावःकुमारयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकुमारयिताकुमारयितारौकुमारयितारः
मध्यमकुमारयितासिकुमारयितास्थःकुमारयितास्थ
उत्तमकुमारयितास्मिकुमारयितास्वःकुमारयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकुमारयाञ्चकार / कुमारयामास / कुमारयाम्बभूवकुमारयाञ्चक्रतुः / कुमारयामासतुः / कुमारयाम्बभूवतुःकुमारयाञ्चक्रुः / कुमारयामासुः / कुमारयाम्बभूवुः
मध्यमकुमारयाञ्चकर्थ / कुमारयामासिथ / कुमारयाम्बभूविथकुमारयाञ्चक्रथुः / कुमारयामासथुः / कुमारयाम्बभूवथुःकुमारयाञ्चक्र / कुमारयामास / कुमारयाम्बभूव
उत्तमकुमारयाञ्चकर / कुमारयाञ्चकार / कुमारयामास / कुमारयाम्बभूवकुमारयाञ्चकृव / कुमारयामासिव / कुमारयाम्बभूविवकुमारयाञ्चकृम / कुमारयामासिम / कुमारयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअचुकुमारत् / अचुकुमारद्अचुकुमारताम्अचुकुमारन्
मध्यमअचुकुमारःअचुकुमारतम्अचुकुमारत
उत्तमअचुकुमारम्अचुकुमारावअचुकुमाराम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकुमार्यात् / कुमार्याद्कुमार्यास्ताम्कुमार्यासुः
मध्यमकुमार्याःकुमार्यास्तम्कुमार्यास्त
उत्तमकुमार्यासम्कुमार्यास्वकुमार्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअकुमारयिष्यत् / अकुमारयिष्यद्अकुमारयिष्यताम्अकुमारयिष्यन्
मध्यमअकुमारयिष्यःअकुमारयिष्यतम्अकुमारयिष्यत
उत्तमअकुमारयिष्यम्अकुमारयिष्यावअकुमारयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें