🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:29:28 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

सप् (षपँ)

भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0466
धात्वर्थ: समवाये — पूर्ण ज्ञान होना, संलग्न होना, मिलाप होना (to connect, to join, to understand completely)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमसपतिसपतःसपन्ति
मध्यमसपसिसपथःसपथ
उत्तमसपामिसपावःसपामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमसपतात् / सपताद् / सपतुसपताम्सपन्तु
मध्यमसप / सपतात् / सपताद्सपतम्सपत
उत्तमसपानिसपावसपाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअसपत् / असपद्असपताम्असपन्
मध्यमअसपःअसपतम्असपत
उत्तमअसपम्असपावअसपाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमसपेत् / सपेद्सपेताम्सपेयुः
मध्यमसपेःसपेतम्सपेत
उत्तमसपेयम्सपेवसपेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमसपिष्यतिसपिष्यतःसपिष्यन्ति
मध्यमसपिष्यसिसपिष्यथःसपिष्यथ
उत्तमसपिष्यामिसपिष्यावःसपिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमसपितासपितारौसपितारः
मध्यमसपितासिसपितास्थःसपितास्थ
उत्तमसपितास्मिसपितास्वःसपितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमससापसेपतुःसेपुः
मध्यमसेपिथसेपथुःसेप
उत्तमससप / ससापसेपिवसेपिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअसपीत् / असपीद् / असापीत् / असापीद्असपिष्टाम् / असापिष्टाम्असपिषुः / असापिषुः
मध्यमअसपीः / असापीःअसपिष्टम् / असापिष्टम्असपिष्ट / असापिष्ट
उत्तमअसपिषम् / असापिषम्असपिष्व / असापिष्वअसपिष्म / असापिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमसप्यात् / सप्याद्सप्यास्ताम्सप्यासुः
मध्यमसप्याःसप्यास्तम्सप्यास्त
उत्तमसप्यासम्सप्यास्वसप्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअसपिष्यत् / असपिष्यद्असपिष्यताम्असपिष्यन्
मध्यमअसपिष्यःअसपिष्यतम्असपिष्यत
उत्तमअसपिष्यम्असपिष्यावअसपिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें