२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
शुम्भ् (शुन्भँ)
भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0501
धात्वर्थ: भाषणे भासने हिंसायां दीप्तौ च — भाषण करना, बोलना, मारना, शोभा पाना, चमकना (to speak, to shine,to glow, to speak,to kill)
कर्तरि — परस्मैपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शुम्भति शुम्भतः शुम्भन्ति मध्यम शुम्भसि शुम्भथः शुम्भथ उत्तम शुम्भामि शुम्भावः शुम्भामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शुम्भतात् / शुम्भताद् / शुम्भतु शुम्भताम् शुम्भन्तु मध्यम शुम्भ / शुम्भतात् / शुम्भताद् शुम्भतम् शुम्भत उत्तम शुम्भानि शुम्भाव शुम्भाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशुम्भत् / अशुम्भद् अशुम्भताम् अशुम्भन् मध्यम अशुम्भः अशुम्भतम् अशुम्भत उत्तम अशुम्भम् अशुम्भाव अशुम्भाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शुम्भेत् / शुम्भेद् शुम्भेताम् शुम्भेयुः मध्यम शुम्भेः शुम्भेतम् शुम्भेत उत्तम शुम्भेयम् शुम्भेव शुम्भेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शुम्भिष्यति शुम्भिष्यतः शुम्भिष्यन्ति मध्यम शुम्भिष्यसि शुम्भिष्यथः शुम्भिष्यथ उत्तम शुम्भिष्यामि शुम्भिष्यावः शुम्भिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शुम्भिता शुम्भितारौ शुम्भितारः मध्यम शुम्भितासि शुम्भितास्थः शुम्भितास्थ उत्तम शुम्भितास्मि शुम्भितास्वः शुम्भितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शुशुम्भ शुशुम्भतुः शुशुम्भुः मध्यम शुशुम्भिथ शुशुम्भथुः शुशुम्भ उत्तम शुशुम्भ शुशुम्भिव शुशुम्भिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशुम्भीत् / अशुम्भीद् अशुम्भिष्टाम् अशुम्भिषुः मध्यम अशुम्भीः अशुम्भिष्टम् अशुम्भिष्ट उत्तम अशुम्भिषम् अशुम्भिष्व अशुम्भिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शुभ्यात् / शुभ्याद् शुभ्यास्ताम् शुभ्यासुः मध्यम शुभ्याः शुभ्यास्तम् शुभ्यास्त उत्तम शुभ्यासम् शुभ्यास्व शुभ्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशुम्भिष्यत् / अशुम्भिष्यद् अशुम्भिष्यताम् अशुम्भिष्यन् मध्यम अशुम्भिष्यः अशुम्भिष्यतम् अशुम्भिष्यत उत्तम अशुम्भिष्यम् अशुम्भिष्याव अशुम्भिष्याम
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शुभ्यते शुभ्येते शुभ्यन्ते मध्यम शुभ्यसे शुभ्येथे शुभ्यध्वे उत्तम शुभ्ये शुभ्यावहे शुभ्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शुभ्यताम् शुभ्येताम् शुभ्यन्ताम् मध्यम शुभ्यस्व शुभ्येथाम् शुभ्यध्वम् उत्तम शुभ्यै शुभ्यावहै शुभ्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशुभ्यत अशुभ्येताम् अशुभ्यन्त मध्यम अशुभ्यथाः अशुभ्येथाम् अशुभ्यध्वम् उत्तम अशुभ्ये अशुभ्यावहि अशुभ्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शुभ्येत शुभ्येयाताम् शुभ्येरन् मध्यम शुभ्येथाः शुभ्येयाथाम् शुभ्येध्वम् उत्तम शुभ्येय शुभ्येवहि शुभ्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शुम्भिष्यते शुम्भिष्येते शुम्भिष्यन्ते मध्यम शुम्भिष्यसे शुम्भिष्येथे शुम्भिष्यध्वे उत्तम शुम्भिष्ये शुम्भिष्यावहे शुम्भिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त शुम्भन — — शुम्भनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त शुम्भक शुम्भकः शुम्भिका शुम्भकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त शुम्भितृ शुम्भिता शुम्भित्री शुम्भितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त शुम्भ्य शुम्भ्यः शुम्भ्या शुम्भ्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) शुम्भितव्य शुम्भितव्यः शुम्भितव्या शुम्भितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त शुम्भनीय शुम्भनीयः शुम्भनीया शुम्भनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) शुभित शुभितः शुभिता शुभितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) शुभितवत् शुभितवान् शुभितवती शुभितवत् / शुभितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) शुम्भत् शुम्भन् शुम्भन्ती शुम्भत् / शुम्भद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त शुम्भिष्यत् शुम्भिष्यन् शुम्भिष्यती / शुम्भिष्यन्ती शुम्भिष्यत् / शुम्भिष्यद्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) शुम्भित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रशुभ्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) शुम्भितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय शुम्भम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त शुम्भ शुम्भः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त शुब्धि — शुब्धिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त शुशुभ्वस् शुशुभ्वान् शुशुभुषी शुशुभ्वत् / शुशुभ्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।