२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
ध्रण् (ध्रणँ)
भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0529
धात्वर्थ: शब्दे — शब्द करना (to sound)
कर्तरि — परस्मैपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ध्रणति ध्रणतः ध्रणन्ति मध्यम ध्रणसि ध्रणथः ध्रणथ उत्तम ध्रणामि ध्रणावः ध्रणामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ध्रणतात् / ध्रणताद् / ध्रणतु ध्रणताम् ध्रणन्तु मध्यम ध्रण / ध्रणतात् / ध्रणताद् ध्रणतम् ध्रणत उत्तम ध्रणानि ध्रणाव ध्रणाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अध्रणत् / अध्रणद् अध्रणताम् अध्रणन् मध्यम अध्रणः अध्रणतम् अध्रणत उत्तम अध्रणम् अध्रणाव अध्रणाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ध्रणेत् / ध्रणेद् ध्रणेताम् ध्रणेयुः मध्यम ध्रणेः ध्रणेतम् ध्रणेत उत्तम ध्रणेयम् ध्रणेव ध्रणेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ध्रणिष्यति ध्रणिष्यतः ध्रणिष्यन्ति मध्यम ध्रणिष्यसि ध्रणिष्यथः ध्रणिष्यथ उत्तम ध्रणिष्यामि ध्रणिष्यावः ध्रणिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ध्रणिता ध्रणितारौ ध्रणितारः मध्यम ध्रणितासि ध्रणितास्थः ध्रणितास्थ उत्तम ध्रणितास्मि ध्रणितास्वः ध्रणितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दध्राण दध्रणतुः दध्रणुः मध्यम दध्रणिथ दध्रणथुः दध्रण उत्तम दध्रण / दध्राण दध्रणिव दध्रणिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अध्रणीत् / अध्रणीद् / अध्राणीत् / अध्राणीद् अध्रणिष्टाम् / अध्राणिष्टाम् अध्रणिषुः / अध्राणिषुः मध्यम अध्रणीः / अध्राणीः अध्रणिष्टम् / अध्राणिष्टम् अध्रणिष्ट / अध्राणिष्ट उत्तम अध्रणिषम् / अध्राणिषम् अध्रणिष्व / अध्राणिष्व अध्रणिष्म / अध्राणिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ध्रण्यात् / ध्रण्याद् ध्रण्यास्ताम् ध्रण्यासुः मध्यम ध्रण्याः ध्रण्यास्तम् ध्रण्यास्त उत्तम ध्रण्यासम् ध्रण्यास्व ध्रण्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अध्रणिष्यत् / अध्रणिष्यद् अध्रणिष्यताम् अध्रणिष्यन् मध्यम अध्रणिष्यः अध्रणिष्यतम् अध्रणिष्यत उत्तम अध्रणिष्यम् अध्रणिष्याव अध्रणिष्याम
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ध्रण्यते ध्रण्येते ध्रण्यन्ते मध्यम ध्रण्यसे ध्रण्येथे ध्रण्यध्वे उत्तम ध्रण्ये ध्रण्यावहे ध्रण्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ध्रण्यताम् ध्रण्येताम् ध्रण्यन्ताम् मध्यम ध्रण्यस्व ध्रण्येथाम् ध्रण्यध्वम् उत्तम ध्रण्यै ध्रण्यावहै ध्रण्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अध्रण्यत अध्रण्येताम् अध्रण्यन्त मध्यम अध्रण्यथाः अध्रण्येथाम् अध्रण्यध्वम् उत्तम अध्रण्ये अध्रण्यावहि अध्रण्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ध्रण्येत ध्रण्येयाताम् ध्रण्येरन् मध्यम ध्रण्येथाः ध्रण्येयाथाम् ध्रण्येध्वम् उत्तम ध्रण्येय ध्रण्येवहि ध्रण्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ध्रणिष्यते ध्रणिष्येते ध्रणिष्यन्ते मध्यम ध्रणिष्यसे ध्रणिष्येथे ध्रणिष्यध्वे उत्तम ध्रणिष्ये ध्रणिष्यावहे ध्रणिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त ध्रणन — — ध्रणनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त ध्राणक ध्राणकः ध्राणिका ध्राणकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त ध्रणितृ ध्रणिता ध्रणित्री ध्रणितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त ध्राण्य ध्राण्यः ध्राण्या ध्राण्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) ध्रणितव्य ध्रणितव्यः ध्रणितव्या ध्रणितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त ध्रणनीय ध्रणनीयः ध्रणनीया ध्रणनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) ध्रणित ध्रणितः ध्रणिता ध्रणितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) ध्रणितवत् ध्रणितवान् ध्रणितवती ध्रणितवत् / ध्रणितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) ध्रणत् ध्रणन् ध्रणन्ती ध्रणत् / ध्रणद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त ध्रणिष्यत् ध्रणिष्यन् ध्रणिष्यती / ध्रणिष्यन्ती ध्रणिष्यत् / ध्रणिष्यद्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) ध्रणित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रध्रण्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) ध्रणितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय ध्राणम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त ध्राण ध्राणः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त ध्रान्ति — ध्रान्तिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त दध्रण्वस् दध्रण्वान् दध्रणुषी दध्रण्वत् / दध्रण्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।