२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें
ध्राङ्क्ष् (ध्राक्षिँ)
भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0764
धात्वर्थ: काङ्क्षायाम् घोरवाशिते च — कांव कांव करना, इच्छा करना, चाहना (to desire, to long for, to wish, to caw)
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
ध्राङ्क्षति
ध्राङ्क्षतः
ध्राङ्क्षन्ति
मध्यम
ध्राङ्क्षसि
ध्राङ्क्षथः
ध्राङ्क्षथ
उत्तम
ध्राङ्क्षामि
ध्राङ्क्षावः
ध्राङ्क्षामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
ध्राङ्क्षतात् / ध्राङ्क्षताद् / ध्राङ्क्षतु
ध्राङ्क्षताम्
ध्राङ्क्षन्तु
मध्यम
ध्राङ्क्ष / ध्राङ्क्षतात् / ध्राङ्क्षताद्
ध्राङ्क्षतम्
ध्राङ्क्षत
उत्तम
ध्राङ्क्षाणि
ध्राङ्क्षाव
ध्राङ्क्षाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अध्राङ्क्षत् / अध्राङ्क्षद्
अध्राङ्क्षताम्
अध्राङ्क्षन्
मध्यम
अध्राङ्क्षः
अध्राङ्क्षतम्
अध्राङ्क्षत
उत्तम
अध्राङ्क्षम्
अध्राङ्क्षाव
अध्राङ्क्षाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
ध्राङ्क्षेत् / ध्राङ्क्षेद्
ध्राङ्क्षेताम्
ध्राङ्क्षेयुः
मध्यम
ध्राङ्क्षेः
ध्राङ्क्षेतम्
ध्राङ्क्षेत
उत्तम
ध्राङ्क्षेयम्
ध्राङ्क्षेव
ध्राङ्क्षेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
ध्राङ्क्षिष्यति
ध्राङ्क्षिष्यतः
ध्राङ्क्षिष्यन्ति
मध्यम
ध्राङ्क्षिष्यसि
ध्राङ्क्षिष्यथः
ध्राङ्क्षिष्यथ
उत्तम
ध्राङ्क्षिष्यामि
ध्राङ्क्षिष्यावः
ध्राङ्क्षिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
ध्राङ्क्षिता
ध्राङ्क्षितारौ
ध्राङ्क्षितारः
मध्यम
ध्राङ्क्षितासि
ध्राङ्क्षितास्थः
ध्राङ्क्षितास्थ
उत्तम
ध्राङ्क्षितास्मि
ध्राङ्क्षितास्वः
ध्राङ्क्षितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
दध्राङ्क्ष
दध्राङ्क्षतुः
दध्राङ्क्षुः
मध्यम
दध्राङ्क्षिथ
दध्राङ्क्षथुः
दध्राङ्क्ष
उत्तम
दध्राङ्क्ष
दध्राङ्क्षिव
दध्राङ्क्षिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अध्राङ्क्षीत् / अध्राङ्क्षीद्
अध्राङ्क्षिष्टाम्
अध्राङ्क्षिषुः
मध्यम
अध्राङ्क्षीः
अध्राङ्क्षिष्टम्
अध्राङ्क्षिष्ट
उत्तम
अध्राङ्क्षिषम्
अध्राङ्क्षिष्व
अध्राङ्क्षिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
ध्राङ्क्ष्यात् / ध्राङ्क्ष्याद्
ध्राङ्क्ष्यास्ताम्
ध्राङ्क्ष्यासुः
मध्यम
ध्राङ्क्ष्याः
ध्राङ्क्ष्यास्तम्
ध्राङ्क्ष्यास्त
उत्तम
ध्राङ्क्ष्यासम्
ध्राङ्क्ष्यास्व
ध्राङ्क्ष्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अध्राङ्क्षिष्यत् / अध्राङ्क्षिष्यद्
अध्राङ्क्षिष्यताम्
अध्राङ्क्षिष्यन्
मध्यम
अध्राङ्क्षिष्यः
अध्राङ्क्षिष्यतम्
अध्राङ्क्षिष्यत
उत्तम
अध्राङ्क्षिष्यम्
अध्राङ्क्षिष्याव
अध्राङ्क्षिष्याम
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
ध्राङ्क्ष्यते
ध्राङ्क्ष्येते
ध्राङ्क्ष्यन्ते
मध्यम
ध्राङ्क्ष्यसे
ध्राङ्क्ष्येथे
ध्राङ्क्ष्यध्वे
उत्तम
ध्राङ्क्ष्ये
ध्राङ्क्ष्यावहे
ध्राङ्क्ष्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
ध्राङ्क्ष्यताम्
ध्राङ्क्ष्येताम्
ध्राङ्क्ष्यन्ताम्
मध्यम
ध्राङ्क्ष्यस्व
ध्राङ्क्ष्येथाम्
ध्राङ्क्ष्यध्वम्
उत्तम
ध्राङ्क्ष्यै
ध्राङ्क्ष्यावहै
ध्राङ्क्ष्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अध्राङ्क्ष्यत
अध्राङ्क्ष्येताम्
अध्राङ्क्ष्यन्त
मध्यम
अध्राङ्क्ष्यथाः
अध्राङ्क्ष्येथाम्
अध्राङ्क्ष्यध्वम्
उत्तम
अध्राङ्क्ष्ये
अध्राङ्क्ष्यावहि
अध्राङ्क्ष्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
ध्राङ्क्ष्येत
ध्राङ्क्ष्येयाताम्
ध्राङ्क्ष्येरन्
मध्यम
ध्राङ्क्ष्येथाः
ध्राङ्क्ष्येयाथाम्
ध्राङ्क्ष्येध्वम्
उत्तम
ध्राङ्क्ष्येय
ध्राङ्क्ष्येवहि
ध्राङ्क्ष्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
ध्राङ्क्षिष्यते
ध्राङ्क्षिष्येते
ध्राङ्क्षिष्यन्ते
मध्यम
ध्राङ्क्षिष्यसे
ध्राङ्क्षिष्येथे
ध्राङ्क्षिष्यध्वे
उत्तम
ध्राङ्क्षिष्ये
ध्राङ्क्षिष्यावहे
ध्राङ्क्षिष्यामहे
प्रत्यय
प्रयोग / अर्थ
प्रातिपदिक / अव्यय
पुंलिङ्ग
स्त्रीलिङ्ग
नपुंसकलिङ्ग
ल्युट्
भाववाचक/करणवाचक कृदन्त
ध्राङ्क्षण
—
—
ध्राङ्क्षणम्
ण्वुल्
कर्तृवाचक कृदन्त
ध्राङ्क्षक
ध्राङ्क्षकः
ध्राङ्क्षिका
ध्राङ्क्षकम्
तृच्
कर्तृवाचक कृदन्त
ध्राङ्क्षितृ
ध्राङ्क्षिता
ध्राङ्क्षित्री
ध्राङ्क्षितृ
ण्यत्
विध्यर्थक कृदन्त
ध्राङ्क्ष्य
ध्राङ्क्ष्यः
ध्राङ्क्ष्या
ध्राङ्क्ष्यम्
तव्य
विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए)
ध्राङ्क्षितव्य
ध्राङ्क्षितव्यः
ध्राङ्क्षितव्या
ध्राङ्क्षितव्यम्
अनीयर्
विध्यर्थक कृदन्त
ध्राङ्क्षणीय
ध्राङ्क्षणीयः
ध्राङ्क्षणीया
ध्राङ्क्षणीयम्
क्त
भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा)
ध्राङ्क्षित
ध्राङ्क्षितः
ध्राङ्क्षिता
ध्राङ्क्षितम्
क्तवतु
भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा)
ध्राङ्क्षितवत्
ध्राङ्क्षितवान्
ध्राङ्क्षितवती
ध्राङ्क्षितवत् / ध्राङ्क्षितवद्
शतृ
वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद)
ध्राङ्क्षत्
ध्राङ्क्षन्
ध्राङ्क्षन्ती
ध्राङ्क्षत् / ध्राङ्क्षद्
स्य-शतृ
भविष्यत्कालिक कृदन्त
ध्राङ्क्षिष्यत्
ध्राङ्क्षिष्यन्
ध्राङ्क्षिष्यती / ध्राङ्क्षिष्यन्ती
ध्राङ्क्षिष्यत् / ध्राङ्क्षिष्यद्
क्त्वा
पूर्वकालिक अव्यय (करके)
ध्राङ्क्षित्वा
—
—
—
ल्यप्
पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके)
प्रध्राङ्क्ष्य
—
—
—
तुमुन्
निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए)
ध्राङ्क्षितुम्
—
—
—
णमुल्
पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय
ध्राङ्क्षम्
—
—
—
घञ्
भाववाचक कृदन्त
ध्राङ्क्ष
ध्राङ्क्षः
—
—
क्तिन्
भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त
ध्रांष्टि
—
ध्रांष्टिः
—
क्वसु
भूतकालिक (लिट्) कृदन्त
दध्राङ्क्ष्वस्
दध्राङ्क्ष्वान्
दध्राङ्क्षुषी
दध्राङ्क्ष्वत् / दध्राङ्क्ष्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।
ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।