२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
बृंह् (बृहिँ)
भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0837
धात्वर्थ: वृद्धौ शब्दे च — बढ़ना, शब्द करना (to grow, to prosper, to sound)
कर्तरि — परस्मैपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बृंहति बृंहतः बृंहन्ति मध्यम बृंहसि बृंहथः बृंहथ उत्तम बृंहामि बृंहावः बृंहामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बृंहतात् / बृंहताद् / बृंहतु बृंहताम् बृंहन्तु मध्यम बृंह / बृंहतात् / बृंहताद् बृंहतम् बृंहत उत्तम बृंहाणि बृंहाव बृंहाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबृंहत् / अबृंहद् अबृंहताम् अबृंहन् मध्यम अबृंहः अबृंहतम् अबृंहत उत्तम अबृंहम् अबृंहाव अबृंहाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बृंहेत् / बृंहेद् बृंहेताम् बृंहेयुः मध्यम बृंहेः बृंहेतम् बृंहेत उत्तम बृंहेयम् बृंहेव बृंहेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बृंहिष्यति बृंहिष्यतः बृंहिष्यन्ति मध्यम बृंहिष्यसि बृंहिष्यथः बृंहिष्यथ उत्तम बृंहिष्यामि बृंहिष्यावः बृंहिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बृंहिता बृंहितारौ बृंहितारः मध्यम बृंहितासि बृंहितास्थः बृंहितास्थ उत्तम बृंहितास्मि बृंहितास्वः बृंहितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बबृंह बबृंहतुः बबृंहुः मध्यम बबृंहिथ बबृंहथुः बबृंह उत्तम बबृंह बबृंहिव बबृंहिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबृंहीत् / अबृंहीद् अबृंहिष्टाम् अबृंहिषुः मध्यम अबृंहीः अबृंहिष्टम् अबृंहिष्ट उत्तम अबृंहिषम् अबृंहिष्व अबृंहिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बृंह्यात् / बृंह्याद् बृंह्यास्ताम् बृंह्यासुः मध्यम बृंह्याः बृंह्यास्तम् बृंह्यास्त उत्तम बृंह्यासम् बृंह्यास्व बृंह्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबृंहिष्यत् / अबृंहिष्यद् अबृंहिष्यताम् अबृंहिष्यन् मध्यम अबृंहिष्यः अबृंहिष्यतम् अबृंहिष्यत उत्तम अबृंहिष्यम् अबृंहिष्याव अबृंहिष्याम
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बृंह्यते बृंह्येते बृंह्यन्ते मध्यम बृंह्यसे बृंह्येथे बृंह्यध्वे उत्तम बृंह्ये बृंह्यावहे बृंह्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बृंह्यताम् बृंह्येताम् बृंह्यन्ताम् मध्यम बृंह्यस्व बृंह्येथाम् बृंह्यध्वम् उत्तम बृंह्यै बृंह्यावहै बृंह्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अबृंह्यत अबृंह्येताम् अबृंह्यन्त मध्यम अबृंह्यथाः अबृंह्येथाम् अबृंह्यध्वम् उत्तम अबृंह्ये अबृंह्यावहि अबृंह्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बृंह्येत बृंह्येयाताम् बृंह्येरन् मध्यम बृंह्येथाः बृंह्येयाथाम् बृंह्येध्वम् उत्तम बृंह्येय बृंह्येवहि बृंह्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम बृंहिष्यते बृंहिष्येते बृंहिष्यन्ते मध्यम बृंहिष्यसे बृंहिष्येथे बृंहिष्यध्वे उत्तम बृंहिष्ये बृंहिष्यावहे बृंहिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त बृंहण — — बृंहणम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त बृंहक बृंहकः बृंहिका बृंहकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त बृंहितृ बृंहिता बृंहित्री बृंहितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त बृंह्य बृंह्यः बृंह्या बृंह्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) बृंहितव्य बृंहितव्यः बृंहितव्या बृंहितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त बृंहणीय बृंहणीयः बृंहणीया बृंहणीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) बृंहित बृंहितः बृंहिता बृंहितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) बृंहितवत् बृंहितवान् बृंहितवती बृंहितवत् / बृंहितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) बृंहत् बृंहन् बृंहन्ती बृंहत् / बृंहद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त बृंहिष्यत् बृंहिष्यन् बृंहिष्यती / बृंहिष्यन्ती बृंहिष्यत् / बृंहिष्यद्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) बृंहित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रबृंह्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) बृंहितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय बृंहम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त बृंह बृंहः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त बृण्ढि — बृण्ढिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त बबृंह्वस् बबृंह्वान् बबृंहुषी बबृंह्वत् / बबृंह्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।