२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
खुण्ड् (खुडिँ)
भ्वादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 01.0946
धात्वर्थ: गतिवैकल्ये — रोकना (to halt, to stop)
कर्तरि — परस्मैपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम खुण्डति खुण्डतः खुण्डन्ति मध्यम खुण्डसि खुण्डथः खुण्डथ उत्तम खुण्डामि खुण्डावः खुण्डामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम खुण्डतात् / खुण्डताद् / खुण्डतु खुण्डताम् खुण्डन्तु मध्यम खुण्ड / खुण्डतात् / खुण्डताद् खुण्डतम् खुण्डत उत्तम खुण्डानि खुण्डाव खुण्डाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अखुण्डत् / अखुण्डद् अखुण्डताम् अखुण्डन् मध्यम अखुण्डः अखुण्डतम् अखुण्डत उत्तम अखुण्डम् अखुण्डाव अखुण्डाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम खुण्डेत् / खुण्डेद् खुण्डेताम् खुण्डेयुः मध्यम खुण्डेः खुण्डेतम् खुण्डेत उत्तम खुण्डेयम् खुण्डेव खुण्डेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम खुण्डिष्यति खुण्डिष्यतः खुण्डिष्यन्ति मध्यम खुण्डिष्यसि खुण्डिष्यथः खुण्डिष्यथ उत्तम खुण्डिष्यामि खुण्डिष्यावः खुण्डिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम खुण्डिता खुण्डितारौ खुण्डितारः मध्यम खुण्डितासि खुण्डितास्थः खुण्डितास्थ उत्तम खुण्डितास्मि खुण्डितास्वः खुण्डितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चुखुण्ड चुखुण्डतुः चुखुण्डुः मध्यम चुखुण्डिथ चुखुण्डथुः चुखुण्ड उत्तम चुखुण्ड चुखुण्डिव चुखुण्डिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अखुण्डीत् / अखुण्डीद् अखुण्डिष्टाम् अखुण्डिषुः मध्यम अखुण्डीः अखुण्डिष्टम् अखुण्डिष्ट उत्तम अखुण्डिषम् अखुण्डिष्व अखुण्डिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम खुण्ड्यात् / खुण्ड्याद् खुण्ड्यास्ताम् खुण्ड्यासुः मध्यम खुण्ड्याः खुण्ड्यास्तम् खुण्ड्यास्त उत्तम खुण्ड्यासम् खुण्ड्यास्व खुण्ड्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अखुण्डिष्यत् / अखुण्डिष्यद् अखुण्डिष्यताम् अखुण्डिष्यन् मध्यम अखुण्डिष्यः अखुण्डिष्यतम् अखुण्डिष्यत उत्तम अखुण्डिष्यम् अखुण्डिष्याव अखुण्डिष्याम
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम खुण्ड्यते खुण्ड्येते खुण्ड्यन्ते मध्यम खुण्ड्यसे खुण्ड्येथे खुण्ड्यध्वे उत्तम खुण्ड्ये खुण्ड्यावहे खुण्ड्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम खुण्ड्यताम् खुण्ड्येताम् खुण्ड्यन्ताम् मध्यम खुण्ड्यस्व खुण्ड्येथाम् खुण्ड्यध्वम् उत्तम खुण्ड्यै खुण्ड्यावहै खुण्ड्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अखुण्ड्यत अखुण्ड्येताम् अखुण्ड्यन्त मध्यम अखुण्ड्यथाः अखुण्ड्येथाम् अखुण्ड्यध्वम् उत्तम अखुण्ड्ये अखुण्ड्यावहि अखुण्ड्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम खुण्ड्येत खुण्ड्येयाताम् खुण्ड्येरन् मध्यम खुण्ड्येथाः खुण्ड्येयाथाम् खुण्ड्येध्वम् उत्तम खुण्ड्येय खुण्ड्येवहि खुण्ड्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम खुण्डिष्यते खुण्डिष्येते खुण्डिष्यन्ते मध्यम खुण्डिष्यसे खुण्डिष्येथे खुण्डिष्यध्वे उत्तम खुण्डिष्ये खुण्डिष्यावहे खुण्डिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त खुण्डन — — खुण्डनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त खुण्डक खुण्डकः खुण्डिका खुण्डकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त खुण्डितृ खुण्डिता खुण्डित्री खुण्डितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त खुण्ड्य खुण्ड्यः खुण्ड्या खुण्ड्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) खुण्डितव्य खुण्डितव्यः खुण्डितव्या खुण्डितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त खुण्डनीय खुण्डनीयः खुण्डनीया खुण्डनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) खुण्डित खुण्डितः खुण्डिता खुण्डितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) खुण्डितवत् खुण्डितवान् खुण्डितवती खुण्डितवत् / खुण्डितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) खुण्डत् खुण्डन् खुण्डन्ती खुण्डत् / खुण्डद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त खुण्डिष्यत् खुण्डिष्यन् खुण्डिष्यती / खुण्डिष्यन्ती खुण्डिष्यत् / खुण्डिष्यद्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) खुण्डित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रखुण्ड्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) खुण्डितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय खुण्डम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त खुण्ड खुण्डः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त खुण्टि — खुण्टिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त चुखुण्ड्वस् चुखुण्ड्वान् चुखुण्डुषी चुखुण्ड्वत् / चुखुण्ड्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।