🕉️ 22 November 2026, Sunday · 12:29:41 AM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

कूल् (कूलँ)

भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0603
धात्वर्थ: आवरणे — आच्छादित करना, ढांकना (to cover)

🔎 आपका लिखा रूप उपकूलम् — अव्यय — उप + कूल् + णमुल् (पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय) (रंगीन खाना)

प्रत्ययप्रयोग / अर्थप्रातिपदिक / अव्ययपुंलिङ्गस्त्रीलिङ्गनपुंसकलिङ्ग
ल्युट्भाववाचक/करणवाचक कृदन्तकूलन——कूलनम्
ण्वुल्कर्तृवाचक कृदन्तकूलककूलकःकूलिकाकूलकम्
तृच्कर्तृवाचक कृदन्तकूलितृकूलिताकूलित्रीकूलितृ
ण्यत्विध्यर्थक कृदन्तकूल्यकूल्यःकूल्याकूल्यम्
तव्यविध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए)कूलितव्यकूलितव्यःकूलितव्याकूलितव्यम्
अनीयर्विध्यर्थक कृदन्तकूलनीयकूलनीयःकूलनीयाकूलनीयम्
क्तभूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा)कूलितकूलितःकूलिताकूलितम्
क्तवतुभूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा)कूलितवत्कूलितवान्कूलितवतीकूलितवत् / कूलितवद्
शतृवर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद)कूलत्कूलन्कूलन्तीकूलत् / कूलद्
स्य-शतृभविष्यत्कालिक कृदन्तकूलिष्यत्कूलिष्यन्कूलिष्यती / कूलिष्यन्तीकूलिष्यत् / कूलिष्यद्
क्त्वापूर्वकालिक अव्यय (करके)कूलित्वा———
ल्यप्पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके)प्रकूल्य———
तुमुन्निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए)कूलितुम्———
णमुल्पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्ययकूलम्———
घञ्भाववाचक कृदन्तकूलकूलः——
क्तिन्भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्तकूल्ति—कूल्तिः—
क्वसुभूतकालिक (लिट्) कृदन्तचुकूल्वस्चुकूल्वान्चुकूलुषीचुकूल्वत् / चुकूल्वद्

इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें