२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
ऊष् (ऊषँ)
भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0779
धात्वर्थ: रुजायाम् — रोगी होना, बीमार होना (to be ill)
कर्तरि — परस्मैपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ऊषति ऊषतः ऊषन्ति मध्यम ऊषसि ऊषथः ऊषथ उत्तम ऊषामि ऊषावः ऊषामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ऊषतात् / ऊषताद् / ऊषतु ऊषताम् ऊषन्तु मध्यम ऊष / ऊषतात् / ऊषताद् ऊषतम् ऊषत उत्तम ऊषाणि ऊषाव ऊषाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम औषत् / औषद् औषताम् औषन् मध्यम औषः औषतम् औषत उत्तम औषम् औषाव औषाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ऊषेत् / ऊषेद् ऊषेताम् ऊषेयुः मध्यम ऊषेः ऊषेतम् ऊषेत उत्तम ऊषेयम् ऊषेव ऊषेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ऊषिष्यति ऊषिष्यतः ऊषिष्यन्ति मध्यम ऊषिष्यसि ऊषिष्यथः ऊषिष्यथ उत्तम ऊषिष्यामि ऊषिष्यावः ऊषिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ऊषिता ऊषितारौ ऊषितारः मध्यम ऊषितासि ऊषितास्थः ऊषितास्थ उत्तम ऊषितास्मि ऊषितास्वः ऊषितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ऊषाञ्चकार / ऊषामास / ऊषाम्बभूव ऊषाञ्चक्रतुः / ऊषामासतुः / ऊषाम्बभूवतुः ऊषाञ्चक्रुः / ऊषामासुः / ऊषाम्बभूवुः मध्यम ऊषाञ्चकर्थ / ऊषामासिथ / ऊषाम्बभूविथ ऊषाञ्चक्रथुः / ऊषामासथुः / ऊषाम्बभूवथुः ऊषाञ्चक्र / ऊषामास / ऊषाम्बभूव उत्तम ऊषाञ्चकर / ऊषाञ्चकार / ऊषामास / ऊषाम्बभूव ऊषाञ्चकृव / ऊषामासिव / ऊषाम्बभूविव ऊषाञ्चकृम / ऊषामासिम / ऊषाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम औषीत् / औषीद् औषिष्टाम् औषिषुः मध्यम औषीः औषिष्टम् औषिष्ट उत्तम औषिषम् औषिष्व औषिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ऊष्यात् / ऊष्याद् ऊष्यास्ताम् ऊष्यासुः मध्यम ऊष्याः ऊष्यास्तम् ऊष्यास्त उत्तम ऊष्यासम् ऊष्यास्व ऊष्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम औषिष्यत् / औषिष्यद् औषिष्यताम् औषिष्यन् मध्यम औषिष्यः औषिष्यतम् औषिष्यत उत्तम औषिष्यम् औषिष्याव औषिष्याम
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ऊष्यते ऊष्येते ऊष्यन्ते मध्यम ऊष्यसे ऊष्येथे ऊष्यध्वे उत्तम ऊष्ये ऊष्यावहे ऊष्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ऊष्यताम् ऊष्येताम् ऊष्यन्ताम् मध्यम ऊष्यस्व ऊष्येथाम् ऊष्यध्वम् उत्तम ऊष्यै ऊष्यावहै ऊष्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम औष्यत औष्येताम् औष्यन्त मध्यम औष्यथाः औष्येथाम् औष्यध्वम् उत्तम औष्ये औष्यावहि औष्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ऊष्येत ऊष्येयाताम् ऊष्येरन् मध्यम ऊष्येथाः ऊष्येयाथाम् ऊष्येध्वम् उत्तम ऊष्येय ऊष्येवहि ऊष्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ऊषिष्यते ऊषिष्येते ऊषिष्यन्ते मध्यम ऊषिष्यसे ऊषिष्येथे ऊषिष्यध्वे उत्तम ऊषिष्ये ऊषिष्यावहे ऊषिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त ऊषण — — ऊषणम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त ऊषक ऊषकः ऊषिका ऊषकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त ऊषितृ ऊषिता ऊषित्री ऊषितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त ऊष्य ऊष्यः ऊष्या ऊष्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) ऊषितव्य ऊषितव्यः ऊषितव्या ऊषितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त ऊषणीय ऊषणीयः ऊषणीया ऊषणीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) ऊषित ऊषितः ऊषिता ऊषितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) ऊषितवत् ऊषितवान् ऊषितवती ऊषितवत् / ऊषितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) ऊषत् ऊषन् ऊषन्ती ऊषत् / ऊषद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त ऊषिष्यत् ऊषिष्यन् ऊषिष्यती / ऊषिष्यन्ती ऊषिष्यत् / ऊषिष्यद्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) ऊषित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रोष्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) ऊषितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय ऊषम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त ऊष ऊषः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त ऊष्टि — ऊष्टिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त ऊषाम्बभूवस् ऊषाम्बभूवान् ऊषाम्बभूषी ऊषाम्बभूवत् / ऊषाम्बभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।