२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
तुण्ड् (तुडिँ)
भ्वादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 01.0309
धात्वर्थ: तोडने — तोडना, दुःख देना, हिंसा करना (to disregard,to condemn, to kill, to injure, to cause pain)
कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तुण्डते तुण्डेते तुण्डन्ते मध्यम तुण्डसे तुण्डेथे तुण्डध्वे उत्तम तुण्डे तुण्डावहे तुण्डामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तुण्डताम् तुण्डेताम् तुण्डन्ताम् मध्यम तुण्डस्व तुण्डेथाम् तुण्डध्वम् उत्तम तुण्डै तुण्डावहै तुण्डामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अतुण्डत अतुण्डेताम् अतुण्डन्त मध्यम अतुण्डथाः अतुण्डेथाम् अतुण्डध्वम् उत्तम अतुण्डे अतुण्डावहि अतुण्डामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तुण्डेत तुण्डेयाताम् तुण्डेरन् मध्यम तुण्डेथाः तुण्डेयाथाम् तुण्डेध्वम् उत्तम तुण्डेय तुण्डेवहि तुण्डेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तुण्डिष्यते तुण्डिष्येते तुण्डिष्यन्ते मध्यम तुण्डिष्यसे तुण्डिष्येथे तुण्डिष्यध्वे उत्तम तुण्डिष्ये तुण्डिष्यावहे तुण्डिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तुण्डिता तुण्डितारौ तुण्डितारः मध्यम तुण्डितासे तुण्डितासाथे तुण्डिताध्वे उत्तम तुण्डिताहे तुण्डितास्वहे तुण्डितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तुतुण्डे तुतुण्डाते तुतुण्डिरे मध्यम तुतुण्डिषे तुतुण्डाथे तुतुण्डिध्वे उत्तम तुतुण्डे तुतुण्डिवहे तुतुण्डिमहे
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अतुण्डिष्ट अतुण्डिषाताम् अतुण्डिषत मध्यम अतुण्डिष्ठाः अतुण्डिषाथाम् अतुण्डिध्वम् उत्तम अतुण्डिषि अतुण्डिष्वहि अतुण्डिष्महि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तुण्डिषीष्ट तुण्डिषीयास्ताम् तुण्डिषीरन् मध्यम तुण्डिषीष्ठाः तुण्डिषीयास्थाम् तुण्डिषीध्वम् उत्तम तुण्डिषीय तुण्डिषीवहि तुण्डिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अतुण्डिष्यत अतुण्डिष्येताम् अतुण्डिष्यन्त मध्यम अतुण्डिष्यथाः अतुण्डिष्येथाम् अतुण्डिष्यध्वम् उत्तम अतुण्डिष्ये अतुण्डिष्यावहि अतुण्डिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तुण्ड्यते तुण्ड्येते तुण्ड्यन्ते मध्यम तुण्ड्यसे तुण्ड्येथे तुण्ड्यध्वे उत्तम तुण्ड्ये तुण्ड्यावहे तुण्ड्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तुण्ड्यताम् तुण्ड्येताम् तुण्ड्यन्ताम् मध्यम तुण्ड्यस्व तुण्ड्येथाम् तुण्ड्यध्वम् उत्तम तुण्ड्यै तुण्ड्यावहै तुण्ड्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अतुण्ड्यत अतुण्ड्येताम् अतुण्ड्यन्त मध्यम अतुण्ड्यथाः अतुण्ड्येथाम् अतुण्ड्यध्वम् उत्तम अतुण्ड्ये अतुण्ड्यावहि अतुण्ड्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तुण्ड्येत तुण्ड्येयाताम् तुण्ड्येरन् मध्यम तुण्ड्येथाः तुण्ड्येयाथाम् तुण्ड्येध्वम् उत्तम तुण्ड्येय तुण्ड्येवहि तुण्ड्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तुण्डिष्यते तुण्डिष्येते तुण्डिष्यन्ते मध्यम तुण्डिष्यसे तुण्डिष्येथे तुण्डिष्यध्वे उत्तम तुण्डिष्ये तुण्डिष्यावहे तुण्डिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त तुण्डन — — तुण्डनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त तुण्डक तुण्डकः तुण्डिका तुण्डकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त तुण्डितृ तुण्डिता तुण्डित्री तुण्डितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त तुण्ड्य तुण्ड्यः तुण्ड्या तुण्ड्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) तुण्डितव्य तुण्डितव्यः तुण्डितव्या तुण्डितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त तुण्डनीय तुण्डनीयः तुण्डनीया तुण्डनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) तुण्डित तुण्डितः तुण्डिता तुण्डितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) तुण्डितवत् तुण्डितवान् तुण्डितवती तुण्डितवत् / तुण्डितवद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) तुण्डमान तुण्डमानः तुण्डमाना तुण्डमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) तुण्डित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रतुण्ड्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) तुण्डितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय तुण्डम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त तुण्ड तुण्डः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त तुण्टि — तुण्टिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त तुतुण्ड्वस् तुतुण्ड्वान् तुतुण्डुषी तुतुण्ड्वत् / तुतुण्ड्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।