२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
शल् (शलँ)
भ्वादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 01.0563
धात्वर्थ: चलनसंवरणयोः — चलना, ढकना (to go, to cover)
🔎 आपका लिखा रूप विशालम् — अव्यय — वि + शल् + णमुल् (पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय) (रंगीन खाना)
कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शलते शलेते शलन्ते मध्यम शलसे शलेथे शलध्वे उत्तम शले शलावहे शलामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शलताम् शलेताम् शलन्ताम् मध्यम शलस्व शलेथाम् शलध्वम् उत्तम शलै शलावहै शलामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशलत अशलेताम् अशलन्त मध्यम अशलथाः अशलेथाम् अशलध्वम् उत्तम अशले अशलावहि अशलामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शलेत शलेयाताम् शलेरन् मध्यम शलेथाः शलेयाथाम् शलेध्वम् उत्तम शलेय शलेवहि शलेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शलिष्यते शलिष्येते शलिष्यन्ते मध्यम शलिष्यसे शलिष्येथे शलिष्यध्वे उत्तम शलिष्ये शलिष्यावहे शलिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शलिता शलितारौ शलितारः मध्यम शलितासे शलितासाथे शलिताध्वे उत्तम शलिताहे शलितास्वहे शलितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शेले शेलाते शेलिरे मध्यम शेलिषे शेलाथे शेलिढ्वे / शेलिध्वे उत्तम शेले शेलिवहे शेलिमहे
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशलिष्ट अशलिषाताम् अशलिषत मध्यम अशलिष्ठाः अशलिषाथाम् अशलिढ्वम् / अशलिध्वम् उत्तम अशलिषि अशलिष्वहि अशलिष्महि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शलिषीष्ट शलिषीयास्ताम् शलिषीरन् मध्यम शलिषीष्ठाः शलिषीयास्थाम् शलिषीढ्वम् / शलिषीध्वम् उत्तम शलिषीय शलिषीवहि शलिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशलिष्यत अशलिष्येताम् अशलिष्यन्त मध्यम अशलिष्यथाः अशलिष्येथाम् अशलिष्यध्वम् उत्तम अशलिष्ये अशलिष्यावहि अशलिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शल्यते शल्येते शल्यन्ते मध्यम शल्यसे शल्येथे शल्यध्वे उत्तम शल्ये शल्यावहे शल्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शल्यताम् शल्येताम् शल्यन्ताम् मध्यम शल्यस्व शल्येथाम् शल्यध्वम् उत्तम शल्यै शल्यावहै शल्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशल्यत अशल्येताम् अशल्यन्त मध्यम अशल्यथाः अशल्येथाम् अशल्यध्वम् उत्तम अशल्ये अशल्यावहि अशल्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शल्येत शल्येयाताम् शल्येरन् मध्यम शल्येथाः शल्येयाथाम् शल्येध्वम् उत्तम शल्येय शल्येवहि शल्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शलिष्यते शलिष्येते शलिष्यन्ते मध्यम शलिष्यसे शलिष्येथे शलिष्यध्वे उत्तम शलिष्ये शलिष्यावहे शलिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त शलन — — शलनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त शालक शालकः शालिका शालकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त शलितृ शलिता शलित्री शलितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त शाल्य शाल्यः शाल्या शाल्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) शलितव्य शलितव्यः शलितव्या शलितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त शलनीय शलनीयः शलनीया शलनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) शलित शलितः शलिता शलितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) शलितवत् शलितवान् शलितवती शलितवत् / शलितवद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) शलमान शलमानः शलमाना शलमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) शलित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रशल्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) शलितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय शालम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त शाल शालः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त शल्ति — शल्तिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त शेलिवस् शेलिवान् शेलुषी शेलिवत् / शेलिवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।