🕉️ 20 November 2026, Friday · 08:39:06 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

शी (शीङ्)

अदादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 02.0026
धात्वर्थ: स्वप्ने — सोना, शयन करना (to sleep)

🔎 आपका लिखा रूप शयनीयम् — शयनीय (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: शी + अनीयर् (रंगीन खाना)

प्रत्ययप्रयोग / अर्थप्रातिपदिक / अव्ययपुंलिङ्गस्त्रीलिङ्गनपुंसकलिङ्ग
ल्युट्भाववाचक/करणवाचक कृदन्तशयन——शयनम्
ण्वुल्कर्तृवाचक कृदन्तशायकशायकःशायिकाशायकम्
तृच्कर्तृवाचक कृदन्तशयितृशयिताशयित्रीशयितृ
यत्विध्यर्थक कृदन्तशेयशेयःशेयाशेयम्
तव्यविध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए)शयितव्यशयितव्यःशयितव्याशयितव्यम्
अनीयर्विध्यर्थक कृदन्तशयनीयशयनीयःशयनीयाशयनीयम्
क्तभूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा)शयितशयितःशयिताशयितम्
क्तवतुभूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा)शयितवत्शयितवान्शयितवतीशयितवत् / शयितवद्
शानच्वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद)शयानशयानःशयानाशयानम्
क्त्वापूर्वकालिक अव्यय (करके)शयित्वा———
ल्यप्पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके)प्रशय्य———
तुमुन्निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए)शयितुम्———
णमुल्पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्ययशायम्———
क्तिन्भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्तशीति—शीतिः—
क्वसुभूतकालिक (लिट्) कृदन्तशिशीवस्शिशीवान्शिशुषीशिशीवत् / शिशीवद्

इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें