🕉️ 20 November 2026, Friday · 06:54:48 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

सह् (षहँ)

भ्वादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 01.0988
धात्वर्थ: मर्षणे — क्षमा करना, सहन करना (to tolerate, to bear, to forgive)

🔎 आपका लिखा रूप सहितम् — सहित (पुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: सह् + क्त (रंगीन खाना)

प्रत्ययप्रयोग / अर्थप्रातिपदिक / अव्ययपुंलिङ्गस्त्रीलिङ्गनपुंसकलिङ्ग
ल्युट्भाववाचक/करणवाचक कृदन्तसहन——सहनम्
ण्वुल्कर्तृवाचक कृदन्तसाहकसाहकःसाहिकासाहकम्
तृच्कर्तृवाचक कृदन्तसोढृसोढासोढ्रीसोढृ
यत्विध्यर्थक कृदन्तसह्यसह्यःसह्यासह्यम्
तव्यविध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए)सोढव्यसोढव्यःसोढव्यासोढव्यम्
अनीयर्विध्यर्थक कृदन्तसहनीयसहनीयःसहनीयासहनीयम्
क्तभूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा)सोढसोढःसोढासोढम्
क्तवतुभूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा)सोढवत्सोढवान्सोढवतीसोढवत् / सोढवद्
शानच्वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद)सहमानसहमानःसहमानासहमानम्
क्त्वापूर्वकालिक अव्यय (करके)सोढ्वा———
ल्यप्पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके)प्रसह्य———
तुमुन्निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए)सोढुम्———
णमुल्पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्ययसाहम्———
घञ्भाववाचक कृदन्तसाहसाहः——
क्तिन्भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्तसोढि—सोढिः—
क्वसुभूतकालिक (लिट्) कृदन्तसेहिवस्सेहिवान्सेहुषीसेहिवत् / सेहिवद्

इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें