२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
चाय् (चायृँ)
भ्वादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 01.1023
धात्वर्थ: पूजानिशामनयोः — पूजा करना, जानना, समझना (to worship, to know, to understand)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायति चायतः चायन्ति मध्यम चायसि चायथः चायथ उत्तम चायामि चायावः चायामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायतात् / चायताद् / चायतु चायताम् चायन्तु मध्यम चाय / चायतात् / चायताद् चायतम् चायत उत्तम चायानि चायाव चायाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचायत् / अचायद् अचायताम् अचायन् मध्यम अचायः अचायतम् अचायत उत्तम अचायम् अचायाव अचायाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायेत् / चायेद् चायेताम् चायेयुः मध्यम चायेः चायेतम् चायेत उत्तम चायेयम् चायेव चायेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायिष्यति चायिष्यतः चायिष्यन्ति मध्यम चायिष्यसि चायिष्यथः चायिष्यथ उत्तम चायिष्यामि चायिष्यावः चायिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायिता चायितारौ चायितारः मध्यम चायितासि चायितास्थः चायितास्थ उत्तम चायितास्मि चायितास्वः चायितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चचाय चचायतुः चचायुः मध्यम चचायिथ चचायथुः चचाय उत्तम चचाय चचायिव चचायिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचायीत् / अचायीद् अचायिष्टाम् अचायिषुः मध्यम अचायीः अचायिष्टम् अचायिष्ट उत्तम अचायिषम् अचायिष्व अचायिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चाय्यात् / चाय्याद् चाय्यास्ताम् चाय्यासुः मध्यम चाय्याः चाय्यास्तम् चाय्यास्त उत्तम चाय्यासम् चाय्यास्व चाय्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचायिष्यत् / अचायिष्यद् अचायिष्यताम् अचायिष्यन् मध्यम अचायिष्यः अचायिष्यतम् अचायिष्यत उत्तम अचायिष्यम् अचायिष्याव अचायिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायते चायेते चायन्ते मध्यम चायसे चायेथे चायध्वे उत्तम चाये चायावहे चायामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायताम् चायेताम् चायन्ताम् मध्यम चायस्व चायेथाम् चायध्वम् उत्तम चायै चायावहै चायामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचायत अचायेताम् अचायन्त मध्यम अचायथाः अचायेथाम् अचायध्वम् उत्तम अचाये अचायावहि अचायामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायेत चायेयाताम् चायेरन् मध्यम चायेथाः चायेयाथाम् चायेध्वम् उत्तम चायेय चायेवहि चायेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायिष्यते चायिष्येते चायिष्यन्ते मध्यम चायिष्यसे चायिष्येथे चायिष्यध्वे उत्तम चायिष्ये चायिष्यावहे चायिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायिता चायितारौ चायितारः मध्यम चायितासे चायितासाथे चायिताध्वे उत्तम चायिताहे चायितास्वहे चायितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चचाये चचायाते चचायिरे मध्यम चचायिषे चचायाथे चचायिढ्वे / चचायिध्वे उत्तम चचाये चचायिवहे चचायिमहे
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचायिष्ट अचायिषाताम् अचायिषत मध्यम अचायिष्ठाः अचायिषाथाम् अचायिढ्वम् / अचायिध्वम् उत्तम अचायिषि अचायिष्वहि अचायिष्महि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायिषीष्ट चायिषीयास्ताम् चायिषीरन् मध्यम चायिषीष्ठाः चायिषीयास्थाम् चायिषीढ्वम् / चायिषीध्वम् उत्तम चायिषीय चायिषीवहि चायिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचायिष्यत अचायिष्येताम् अचायिष्यन्त मध्यम अचायिष्यथाः अचायिष्येथाम् अचायिष्यध्वम् उत्तम अचायिष्ये अचायिष्यावहि अचायिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चाय्यते चाय्येते चाय्यन्ते मध्यम चाय्यसे चाय्येथे चाय्यध्वे उत्तम चाय्ये चाय्यावहे चाय्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चाय्यताम् चाय्येताम् चाय्यन्ताम् मध्यम चाय्यस्व चाय्येथाम् चाय्यध्वम् उत्तम चाय्यै चाय्यावहै चाय्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचाय्यत अचाय्येताम् अचाय्यन्त मध्यम अचाय्यथाः अचाय्येथाम् अचाय्यध्वम् उत्तम अचाय्ये अचाय्यावहि अचाय्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चाय्येत चाय्येयाताम् चाय्येरन् मध्यम चाय्येथाः चाय्येयाथाम् चाय्येध्वम् उत्तम चाय्येय चाय्येवहि चाय्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चायिष्यते चायिष्येते चायिष्यन्ते मध्यम चायिष्यसे चायिष्येथे चायिष्यध्वे उत्तम चायिष्ये चायिष्यावहे चायिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त चायन — — चायनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त चायक चायकः चायिका चायकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त चायितृ चायिता चायित्री चायितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त चाय्य चाय्यः चाय्या चाय्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) चायितव्य चायितव्यः चायितव्या चायितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त चायनीय चायनीयः चायनीया चायनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) चायित चायितः चायिता चायितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) चायितवत् चायितवान् चायितवती चायितवत् / चायितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) चायत् चायन् चायन्ती चायत् / चायद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त चायिष्यत् चायिष्यन् चायिष्यती / चायिष्यन्ती चायिष्यत् / चायिष्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) चायमान चायमानः चायमाना चायमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) चायित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रचाय्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) चायितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय चायम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त चाय चायः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त चाति — चातिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त चचिवस् चचिवान् चचुषी चचिवत् / चचिवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।