🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:34:51 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

हृ (हृञ्)

भ्वादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 01.1046
धात्वर्थ: हरणे — ले जाना, हरण करना, चोरी करना (to take way, to carry, to steal, to acquire)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमहरतिहरतःहरन्ति
मध्यमहरसिहरथःहरथ
उत्तमहरामिहरावःहरामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमहरतात् / हरताद् / हरतुहरताम्हरन्तु
मध्यमहर / हरतात् / हरताद्हरतम्हरत
उत्तमहराणिहरावहराम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअहरत् / अहरद्अहरताम्अहरन्
मध्यमअहरःअहरतम्अहरत
उत्तमअहरम्अहरावअहराम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमहरेत् / हरेद्हरेताम्हरेयुः
मध्यमहरेःहरेतम्हरेत
उत्तमहरेयम्हरेवहरेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमहरिष्यतिहरिष्यतःहरिष्यन्ति
मध्यमहरिष्यसिहरिष्यथःहरिष्यथ
उत्तमहरिष्यामिहरिष्यावःहरिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमहर्ताहर्तारौहर्तारः
मध्यमहर्तासिहर्तास्थःहर्तास्थ
उत्तमहर्तास्मिहर्तास्वःहर्तास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमजहारजह्रतुःजह्रुः
मध्यमजहर्थजह्रथुःजह्र
उत्तमजहर / जहारजह्रिवजह्रिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअहार्षीत् / अहार्षीद्अहार्ष्टाम्अहार्षुः
मध्यमअहार्षीःअहार्ष्टम्अहार्ष्ट
उत्तमअहार्षम्अहार्ष्वअहार्ष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमह्रियात् / ह्रियाद्ह्रियास्ताम्ह्रियासुः
मध्यमह्रियाःह्रियास्तम्ह्रियास्त
उत्तमह्रियासम्ह्रियास्वह्रियास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअहरिष्यत् / अहरिष्यद्अहरिष्यताम्अहरिष्यन्
मध्यमअहरिष्यःअहरिष्यतम्अहरिष्यत
उत्तमअहरिष्यम्अहरिष्यावअहरिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें