२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें
तप् (तपँ)
भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.1140
धात्वर्थ: सन्तापे — संतप्त होना, जलना, जलाना, तप्त करना, मन में या शरीर में जलना (to be angry, to burn, to become hot, to envy, to glow, to shine, to perform penance,to he…)
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
तपति
तपतः
तपन्ति
मध्यम
तपसि
तपथः
तपथ
उत्तम
तपामि
तपावः
तपामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
तपतात् / तपताद् / तपतु
तपताम्
तपन्तु
मध्यम
तप / तपतात् / तपताद्
तपतम्
तपत
उत्तम
तपानि
तपाव
तपाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अतपत् / अतपद्
अतपताम्
अतपन्
मध्यम
अतपः
अतपतम्
अतपत
उत्तम
अतपम्
अतपाव
अतपाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
तपेत् / तपेद्
तपेताम्
तपेयुः
मध्यम
तपेः
तपेतम्
तपेत
उत्तम
तपेयम्
तपेव
तपेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
तप्स्यति
तप्स्यतः
तप्स्यन्ति
मध्यम
तप्स्यसि
तप्स्यथः
तप्स्यथ
उत्तम
तप्स्यामि
तप्स्यावः
तप्स्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
तप्ता
तप्तारौ
तप्तारः
मध्यम
तप्तासि
तप्तास्थः
तप्तास्थ
उत्तम
तप्तास्मि
तप्तास्वः
तप्तास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
तताप
तेपतुः
तेपुः
मध्यम
ततप्थ / तेपिथ
तेपथुः
तेप
उत्तम
ततप / तताप
तेपिव
तेपिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अताप्सीत् / अताप्सीद्
अताप्ताम्
अताप्सुः
मध्यम
अताप्सीः
अताप्तम्
अताप्त
उत्तम
अताप्सम्
अताप्स्व
अताप्स्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
तप्यात् / तप्याद्
तप्यास्ताम्
तप्यासुः
मध्यम
तप्याः
तप्यास्तम्
तप्यास्त
उत्तम
तप्यासम्
तप्यास्व
तप्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अतप्स्यत् / अतप्स्यद्
अतप्स्यताम्
अतप्स्यन्
मध्यम
अतप्स्यः
अतप्स्यतम्
अतप्स्यत
उत्तम
अतप्स्यम्
अतप्स्याव
अतप्स्याम
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
तप्यते
तप्येते
तप्यन्ते
मध्यम
तप्यसे
तप्येथे
तप्यध्वे
उत्तम
तप्ये
तप्यावहे
तप्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
तप्यताम्
तप्येताम्
तप्यन्ताम्
मध्यम
तप्यस्व
तप्येथाम्
तप्यध्वम्
उत्तम
तप्यै
तप्यावहै
तप्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अतप्यत
अतप्येताम्
अतप्यन्त
मध्यम
अतप्यथाः
अतप्येथाम्
अतप्यध्वम्
उत्तम
अतप्ये
अतप्यावहि
अतप्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
तप्येत
तप्येयाताम्
तप्येरन्
मध्यम
तप्येथाः
तप्येयाथाम्
तप्येध्वम्
उत्तम
तप्येय
तप्येवहि
तप्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
तप्स्यते
तप्स्येते
तप्स्यन्ते
मध्यम
तप्स्यसे
तप्स्येथे
तप्स्यध्वे
उत्तम
तप्स्ये
तप्स्यावहे
तप्स्यामहे
प्रत्यय
प्रयोग / अर्थ
प्रातिपदिक / अव्यय
पुंलिङ्ग
स्त्रीलिङ्ग
नपुंसकलिङ्ग
ल्युट्
भाववाचक/करणवाचक कृदन्त
तपन
—
—
तपनम्
ण्वुल्
कर्तृवाचक कृदन्त
तापक
तापकः
तापिका
तापकम्
तृच्
कर्तृवाचक कृदन्त
तप्तृ
तप्ता
तप्त्री
तप्तृ
यत्
विध्यर्थक कृदन्त
तप्य
तप्यः
तप्या
तप्यम्
तव्य
विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए)
तप्तव्य
तप्तव्यः
तप्तव्या
तप्तव्यम्
अनीयर्
विध्यर्थक कृदन्त
तपनीय
तपनीयः
तपनीया
तपनीयम्
क्त
भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा)
तप्त
तप्तः
तप्ता
तप्तम्
क्तवतु
भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा)
तप्तवत्
तप्तवान्
तप्तवती
तप्तवत् / तप्तवद्
शतृ
वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद)
तपत्
तपन्
तपन्ती
तपत् / तपद्
स्य-शतृ
भविष्यत्कालिक कृदन्त
तप्स्यत्
तप्स्यन्
तप्स्यती / तप्स्यन्ती
तप्स्यत् / तप्स्यद्
क्त्वा
पूर्वकालिक अव्यय (करके)
तप्त्वा
—
—
—
ल्यप्
पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके)
प्रतप्य
—
—
—
तुमुन्
निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए)
तप्तुम्
—
—
—
णमुल्
पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय
तापम्
—
—
—
घञ्
भाववाचक कृदन्त
ताप
तापः
—
—
क्तिन्
भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त
तप्ति
—
तप्तिः
—
क्वसु
भूतकालिक (लिट्) कृदन्त
तेपिवस्
तेपिवान्
तेपुषी
तेपिवत् / तेपिवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।
ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।