🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:36:27 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

यज् (यजँ)

भ्वादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 01.1157
धात्वर्थ: देवपूजासङ्गतिकरणदानेषु — यज्ञ करना, हवन करना, देवपूजा करना,संगति करना, देना (to sacrifice, to offer to a deity, to worship, to get associated with, to give)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमयजतियजतःयजन्ति
मध्यमयजसियजथःयजथ
उत्तमयजामियजावःयजामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमयजतात् / यजताद् / यजतुयजताम्यजन्तु
मध्यमयज / यजतात् / यजताद्यजतम्यजत
उत्तमयजानियजावयजाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअयजत् / अयजद्अयजताम्अयजन्
मध्यमअयजःअयजतम्अयजत
उत्तमअयजम्अयजावअयजाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमयजेत् / यजेद्यजेताम्यजेयुः
मध्यमयजेःयजेतम्यजेत
उत्तमयजेयम्यजेवयजेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमयक्ष्यतियक्ष्यतःयक्ष्यन्ति
मध्यमयक्ष्यसियक्ष्यथःयक्ष्यथ
उत्तमयक्ष्यामियक्ष्यावःयक्ष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमयष्टायष्टारौयष्टारः
मध्यमयष्टासियष्टास्थःयष्टास्थ
उत्तमयष्टास्मियष्टास्वःयष्टास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमइयाजईजतुःईजुः
मध्यमइयजिथ / इयष्ठईजथुःईज
उत्तमइयज / इयाजईजिवईजिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअयाक्षीत् / अयाक्षीद्अयाष्टाम्अयाक्षुः
मध्यमअयाक्षीःअयाष्टम्अयाष्ट
उत्तमअयाक्षम्अयाक्ष्वअयाक्ष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमइज्यात् / इज्याद्इज्यास्ताम्इज्यासुः
मध्यमइज्याःइज्यास्तम्इज्यास्त
उत्तमइज्यासम्इज्यास्वइज्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअयक्ष्यत् / अयक्ष्यद्अयक्ष्यताम्अयक्ष्यन्
मध्यमअयक्ष्यःअयक्ष्यतम्अयक्ष्यत
उत्तमअयक्ष्यम्अयक्ष्यावअयक्ष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें