🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:14:00 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

वृज् (वृजीँ)

अदादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 02.0022
धात्वर्थ: वर्जने — छोड़ना, वर्जित करना (to avoid,to abandon, to leave)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवृक्तेवृजातेवृजते
मध्यमवृक्षेवृजाथेवृग्ध्वे
उत्तमवृजेवृज्वहेवृज्महे

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवृक्ताम्वृजाताम्वृजताम्
मध्यमवृक्ष्ववृजाथाम्वृग्ध्वम्
उत्तमवर्जैवर्जावहैवर्जामहै

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअवृक्तअवृजाताम्अवृजत
मध्यमअवृक्थाःअवृजाथाम्अवृग्ध्वम्
उत्तमअवृजिअवृज्वहिअवृज्महि

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवृजीतवृजीयाताम्वृजीरन्
मध्यमवृजीथाःवृजीयाथाम्वृजीध्वम्
उत्तमवृजीयवृजीवहिवृजीमहि

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवर्जिष्यतेवर्जिष्येतेवर्जिष्यन्ते
मध्यमवर्जिष्यसेवर्जिष्येथेवर्जिष्यध्वे
उत्तमवर्जिष्येवर्जिष्यावहेवर्जिष्यामहे

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवर्जितावर्जितारौवर्जितारः
मध्यमवर्जितासेवर्जितासाथेवर्जिताध्वे
उत्तमवर्जिताहेवर्जितास्वहेवर्जितास्महे

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमववृजेववृजातेववृजिरे
मध्यमववृजिषेववृजाथेववृजिध्वे
उत्तमववृजेववृजिवहेववृजिमहे

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअवर्जिष्टअवर्जिषाताम्अवर्जिषत
मध्यमअवर्जिष्ठाःअवर्जिषाथाम्अवर्जिध्वम्
उत्तमअवर्जिषिअवर्जिष्वहिअवर्जिष्महि

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवर्जिषीष्टवर्जिषीयास्ताम्वर्जिषीरन्
मध्यमवर्जिषीष्ठाःवर्जिषीयास्थाम्वर्जिषीध्वम्
उत्तमवर्जिषीयवर्जिषीवहिवर्जिषीमहि

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअवर्जिष्यतअवर्जिष्येताम्अवर्जिष्यन्त
मध्यमअवर्जिष्यथाःअवर्जिष्येथाम्अवर्जिष्यध्वम्
उत्तमअवर्जिष्येअवर्जिष्यावहिअवर्जिष्यामहि

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें