🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:12:36 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

मृष् (मृषँ)

दिवादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 04.0060
धात्वर्थ: तितिक्षायाम् — सहन करना, क्षमा करना (to tolerate,to bear,to endure,to suffer,to forgive)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममृष्यतिमृष्यतःमृष्यन्ति
मध्यममृष्यसिमृष्यथःमृष्यथ
उत्तममृष्यामिमृष्यावःमृष्यामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममृष्यतात् / मृष्यताद् / मृष्यतुमृष्यताम्मृष्यन्तु
मध्यममृष्य / मृष्यतात् / मृष्यताद्मृष्यतम्मृष्यत
उत्तममृष्याणिमृष्यावमृष्याम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमृष्यत् / अमृष्यद्अमृष्यताम्अमृष्यन्
मध्यमअमृष्यःअमृष्यतम्अमृष्यत
उत्तमअमृष्यम्अमृष्यावअमृष्याम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममृष्येत् / मृष्येद्मृष्येताम्मृष्येयुः
मध्यममृष्येःमृष्येतम्मृष्येत
उत्तममृष्येयम्मृष्येवमृष्येम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्षिष्यतिमर्षिष्यतःमर्षिष्यन्ति
मध्यममर्षिष्यसिमर्षिष्यथःमर्षिष्यथ
उत्तममर्षिष्यामिमर्षिष्यावःमर्षिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममर्षितामर्षितारौमर्षितारः
मध्यममर्षितासिमर्षितास्थःमर्षितास्थ
उत्तममर्षितास्मिमर्षितास्वःमर्षितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमममर्षममृषतुःममृषुः
मध्यमममर्षिथममृषथुःममृष
उत्तमममर्षममृषिवममृषिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमर्षीत् / अमर्षीद्अमर्षिष्टाम्अमर्षिषुः
मध्यमअमर्षीःअमर्षिष्टम्अमर्षिष्ट
उत्तमअमर्षिषम्अमर्षिष्वअमर्षिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममृष्यात् / मृष्याद्मृष्यास्ताम्मृष्यासुः
मध्यममृष्याःमृष्यास्तम्मृष्यास्त
उत्तममृष्यासम्मृष्यास्वमृष्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमर्षिष्यत् / अमर्षिष्यद्अमर्षिष्यताम्अमर्षिष्यन्
मध्यमअमर्षिष्यःअमर्षिष्यतम्अमर्षिष्यत
उत्तमअमर्षिष्यम्अमर्षिष्यावअमर्षिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें